Το σχέδιο αντι-Πισσαρίδη αναμένεται να δώσει στη δημοσιότητα ο ΣΥΡΙΖΑ - Προοδευτική Συμμαχία προτάσσοντας μια εκ διαμέτρου αντιπαραθετική στρατηγική διαχείρισης του ταμείου ανάκαμψης σε σχέση με την παλιά -και σκληρά νεοφιλελεύθερη- συνταγή της κυβέρνησης Μητσοτάκη.
Στο κείμενο των προτάσεων της αξιωματικής αντιπολίτευσης περιγράφονται η ιδεολογική αντιπαράθεση ανάμεσα στις δυο στρατηγικές που αφορούν το ταμείο ανάκαμψης και η πολιτική διαμάχη με τις δυνάμεις του νεοφιλελευθερισμού, που θα βρίσκεται στο επίκεντρο της επόμενης ημέρας.
Αφετηριακή διαπίστωση είναι πως η οικονομική κρίση της πανδημίας αντιμετωπίζεται με μια σημαντική αλλαγή οικονομικού παραδείγματος: χαλάρωση δημοσιονομικών κανόνων, έκδοση χρήματος, στήριξη της πραγματικής οικονομίας, των επιχειρήσεων και των εργαζόμενων.
Περιγράφοντας τον ρόλο της Αριστεράς σε αυτό το πλαίσιο επισημαίνονται η ανάγκη λήψης συγκεκριμένων μέτρων και η ανάδειξη πολιτικών που θα βγάλουν την ελληνική κοινωνία από τη σημερινή κρίση. Γίνεται αναφορά στην προοδευτική απάντηση στην κλιματική κρίση και την αντιμετώπιση των ανισοτήτων, την ενίσχυση των δικαιωμάτων, της δημοκρατίας και των θεσμών στον αντίποδα του αυταρχισμού και του συντηρητισμού.
Πρόκειται για μια προοδευτική και ριζοσπαστική στροφή που πρέπει να επιδιώκει τον οικολογικό και κοινωνικό μετασχηματισμό της ελληνικής κοινωνίας με δικαιοσύνη και ασφάλεια και θα δώσει ώθηση στην οικονομία, θα αναβαθμίσει τη διεθνή θέση της χώρας, θα αυξήσει και θα μοιράσει δίκαια τον πλούτο και θα ενισχύσει τη θέση των εργαζομένων και των μικρομεσαίων στρωμάτων της κοινωνίας.
Ταμείο ανάκαμψης: Οι δυο στρατηγικές
Σύμφωνα με την ανάλυση του ΣΥΡΙΖΑ - Προοδευτική Συμμαχία το ταμείο ανάκαμψης -το οποίο επεξηγείται εκτενώς- βρίσκεται στο επίκεντρο δύο διαφορετικών στρατηγικών για την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας.
Η πρώτη είναι η ευκαιρία προώθησης της νεοφιλελεύθερης ατζέντας όπως αποτυπώνεται στην έκθεση Πισσαρίδη, που περιλαμβάνει τους άξονες του προγράμματος της Ν.Δ. Θεμέλια αυτής της στρατηγικής είναι η περαιτέρω ελαστικοποίηση της εργασίας, οι ιδιωτικοποιήσεις σε υποδομές και ενέργεια, η ημι-ιδιωτικοποίηση του ασφαλιστικού, των υπηρεσιών Υγείας, της Εκπαίδευσης. Επίσης η συρρίκνωση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και η μείωση της φορολογίας για τις ευκατάστατες εισοδηματικά τάξεις και τις μεγάλες επιχειρήσεις με παράλληλη μείωση των κοινωνικών δαπανών.
Όπως επισημαίνεται στο κείμενο του σχεδίου, η κυβέρνηση δεν έχει στόχο τη μείωση των διευρυμένων ανισοτήτων, αλλά αντίθετα δημιουργεί πιο βαθιές “‘πράσινες’, ‘ψηφιακές’ και κοινωνικές ανισότητες”.
Η δεύτερη στρατηγική, που προκρίνεται από τον ΣΥΡΙΖΑ, προωθεί τη ρύθμιση της αγοράς εργασίας με συλλογικές συμβάσεις, ενίσχυση των μισθών και πολύπλευρη στήριξη της εργασίας, τη διατήρηση του δημόσιου χαρακτήρα σε δίκτυα, υποδομές, ενέργεια και νερό, τη στήριξη, ενίσχυση και ανανέωση της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας και την ενίσχυση του ενιαίου και καθολικού κοινωνικού κράτους. Δικαιότερη φορολογία, μείωση της φοροδιαφυγής και προοδευτική φορολόγηση, που θα ελαφρύνει χαμηλότερες και μεσαίες εισοδηματικές ομάδες.
Ως πρώτη προτεραιότητα του προοδευτικού μοντέλου περιγράφεται η μείωση των ανισοτήτων και της ανασφάλειας. Καθώς και η ενεργειακή δημοκρατία και η κοινωνική συμμετοχή στην παραγωγή ενέργειας.
Οι άξονες των προτάσεων του ΣΥΡΙΖΑ - Προοδευτική Συμμαχία
Οι προτάσεις για το ταμείο ανάκαμψης αποτελούν εξειδικεύσεις του προσχεδίου του προγράμματος του ΣΥΡΙΖΑ, που αναμένεται να συζητηθεί και να αποφασιστεί στο επικείμενο συνέδριο και έρχονται ως συνέχεια της στρατηγικής και των παρεμβάσεων για την οικονομία, από την αναπτυξιακή στρατηγική του 2018 έως τα προγράμματα «Μένουμε Όρθιοι» 1 και 2.
Το σχέδιο αντι-Πισσαρίδη βασίζεται σε πέντε άξονες:
* Δίκαιη πράσινη μετάβαση με την κοινωνία μαζί.
* Αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου με ενίσχυση της εργασίας, έμφαση στην εργασία των νέων και των γυναικών
* Ενίσχυση μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
* Δίκαιη ψηφιακή μετάβαση, κοινωνική συνοχή και ανθεκτικότητα.
* Αναζωογόνηση πόλεων και υπαίθρου.
Εργασία, έρευνα και νέο ΕΣΥ
Περιγράφοντας την στρατηγική της κυβέρνησης γίνεται λόγος για απορρύθμιση της αγοράς εργασίας και το διαρκές άνοιγμα πεδίων της οικονομίας στην ιδιωτική πρωτοβουλία ώστε να δημιουργούνται ευνοϊκοί όροι συσσώρευσης και συγκέντρωσης κεφαλαίου προς όφελος μεγάλων και πολύ μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων.
Απέναντι σε αυτή την κυρίαρχη στρατηγική, η οικονομική στρατηγική του ΣΥΡΙΖΑ έχει στον πυρήνα της την ιδέα ότι η εργασία αποτελεί παραγωγική δύναμη πάνω στη λογική ότι η στήριξη των μισθών, η διασφάλιση των εργασιακών δικαιωμάτων και η μείωση των ανισοτήτων συμβάλλουν στην οικονομική ανάπτυξη ανοίγοντας τη συζήτηση ακόμα και για πιλοτική εφαρμογή 35ώρου ή τετραήμερου εργασίας με παράλληλη διατήρηση των μισθών για επιλεγμένους κλάδους.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται ακόμα στην έρευνα και την καινοτομία. Όπως επισημαίνεται, η υλοποίηση ενός νέου μοντέλου δίκαιης, βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης βασίζεται αναπόδραστα στη χρηματοδότηση του ερευνητικού και επιστημονικού οικοσυστήματος, την ενίσχυση του εγχώριου εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού, την έμπρακτη ενθάρρυνση και στήριξη της καινοτόμου επιχειρηματικότητας και την ανάπτυξη στοχευμένων εμβληματικών δράσεων με ισχυρό κοινωνικό αποτύπωμα.
Κεντρικό ρόλο στο σχέδιο “αντι-Πισσαρίδη” δεν θα μπορούσε παρά να έχουν η Υγεία και το κοινωνικό κράτος. Σε αυτό συμπεριλαμβάνεται το νέο ΕΣΥ, όπως περιγράφτηκε από τον Αλ. Τσίπρα. Όπως τονίζεται, η πανδημία ανέδειξε την ανάγκη για μια μεγάλη επένδυση σε ένα νέο ΕΣΥ, με προτεραιότητα την καθολική και ισότιμη πρόσβαση των πολιτών, την ποιοτική φροντίδα, την ανάπτυξη νέων αποτελεσματικών υπηρεσιών που ανταποκρίνονται στις αναδυόμενες υγειονομικές ανάγκες και στο αίτημα της «θωράκισης» των υπηρεσιών δημόσιας Υγείας της χώρας.
Πράσινη και δίκαιη μετάβαση
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στην πράσινη και δίκαιη μετάβαση. Στο πλαίσιο των στόχων για το 2030 και το 2050 (Συμφωνία Παρισιού για το κλίμα και δεσμευτικοί στόχοι της Ε.Ε.) τονίζεται πως χρειάζεται συγκεκριμένο σχέδιο. Η στρατηγική του ΣΥΡΙΖΑ επικεντρώνεται σε μία πράσινη μετάβαση στην οποία συμμετέχει η κοινωνία, δίνεται προτεραιότητα στις εισοδηματικά ασθενέστερες κοινωνικές ομάδες και ενισχύεται η εγχώρια παραγωγή και τεχνολογία.
Σε αυτό το πλαίσιο προτείνονται συγκεκριμένες παρεμβάσεις για την ανάπτυξη των ΑΠΕ και εξοικονόμηση ενέργειας, τα τοπικά δίκτυα (τοπικές μονάδες αποθήκευσης σε περιφερειακό επίπεδο από ΑΔΜΗΕ, ΔΕΔΔΗΕ, ολοκλήρωση διασυνδέσεων νησιών, πράσινα νησιά κ.λπ.), τις μεταφορές (εξηλεκτρισμός μέσων σταθερής τροχιάς, ηλεκτρικά αστικά μέσα μαζικής μεταφοράς, κίνητρα αντικατάστασης βαρέων οχημάτων), η δίκαιη μετάβαση (με επίκεντρο την απολιγνιτοποίηση), το περιβάλλον (εθνική δασική στρατηγική, αποκατάσταση πλαισίου διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών κ.λπ.) και η κυκλική οικονομία.
