Από το νέο Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα της Αττικής απουσιάζει ένας φάκελος που εδώ και χρόνια φιγουράρει με τις εντυπωσιακές του μακέτες στη βιτρίνα μιας διακοσμητικής αντίληψης που ορισμένοι τρέφουν για το ιστορικό κέντρο της πρωτεύουσας. Ένα πρόγραμμα πολυδιαφημισμένο και στο οποίο πλείστοι έσπευσαν να συνεισφέρουν οικονομικά εν μέσω οικονομικής κρίσης και κοινωνικής ένδειας, υποτάσσοντας πραγματικές ανάγκες στα αισθητικά και μόνο οφέλη ενός διακοσμητικού εξωραϊσμού.
Για μια παρέμβαση κόστους 92 εκατομμυρίων ευρώ κάνουν λόγο οι κοινωνοί του προγράμματος. Για 120 εκατομμύρια μιλούν οι γνωρίζοντες τον τελικό προϋπολογισμό του έργου της ανάπλασης της Πανεπιστημίου - Πατησίων. Και κάπου πίσω από τις μακέτες η προσφυγή πολιτών και αρχιτεκτόνων στο Συμβούλιο της Επικρατείας, που καταγγέλλουν πως δεν υπάρχει ούτε ολοκληρωμένη κυκλοφοριακή μελέτη ούτε στρατηγική μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων για το Rethink Athens.
Δύο υπουργεία, η Περιφέρεια Αττικής και ο Δήμος Αθηναίων, αδιαφορώντας για τις ελλείψεις, τις αντιρρήσεις, την απουσία συναίνεσης και τις ενστάσεις, δεν δίστασαν να συμμετάσχουν με μεγάλη προθυμία στη χρηματοδότηση του έργου από πόρους του ΕΣΠΑ. Χωρίς δεύτερη σκέψη. Χωρίς έστω ένα τυπικό rethink που θα ζύγισε τα οφέλη, τη σκοπιμότητα και τις όποιες επιπτώσεις. Δεν αφιέρωσαν καν ούτε ένα υποτυπώδες rethink στον κοινωνικό αντίκτυπο της επιλογής τους στο κέντρο μιας πόλης που έχει υποστεί μια άγρια οικονομική ερήμωση και σίγουρα δεν πάσχει από έλλειψη τραπεζοκαθισμάτων.
Υποψιάζομαι πως η απόφαση της νέας περιφερειακής αρχής να αφαιρέσει από το ΠΕΠ 2014-2020 το συγκεκριμένο πρόγραμμα θα προκαλέσει την έντονη αντίδραση όσων είχαν «επενδύσει» στην ανάπλαση του ιστορικού κέντρου της Αθήνας. Υποψιάζομαι ακόμη πως όταν έχουμε την ευκαιρία να μελετήσουμε προσεκτικά όλα τα χρηματοδοτούμενα προγράμματα που αφαιρέθηκαν από τον φάκελο της Περιφέρειας ίσως ερμηνεύσουμε το επιχειρηματικό μένος ορισμένων προς τη νέα αρχή, αλλά και κάποιες προσωπικές επιθέσεις στην επικεφαλής της Δύναμης Ζωής. Το αναμορφωμένο ΠΕΠ της Αττικής, ύψους 1,1 δισεκατομμυρίου ευρώ, θα αφήσει πολλούς δυσαρεστημένους. Και τη δυσαρέσκειά τους θα τη δούμε σε ακόμη εντονότερο βαθμό να εκφράζεται ποικιλοτρόπως στο αμέσως προσεχές μέλλον. Και στην Περιφέρεια Αττικής το γνωρίζουν.
Ένα ουσιαστικό rethink εις βάρος ειδικών, κλαδικών και συντεχνιακών συμφερόντων θα έχει το κόστος του, το οποίο όμως τελικά υπερσκελίζεται από τις δράσεις προς όφελος των πολιτών και αυτό το πλεόνασμα δεν μπορεί να πολεμηθεί από «πρωτοσέλιδα».
Πέτρος Κατσάκος
