Ο κατώτατος μισθός, αλλά και τα θεσμικά δικαιώματα, όπως το επίδομα γάμου, ειδικά όσον αφορά τους νεοπροσλαμβανόμενους, δεν διασφαλίζονται από την πρόσφατη συμφωνία ΓΣΕΕ - εργοδοτικών οργανώσεων, τονίζει στην "Αυγή" της Κυριακής ο εργατολόγος Τάσος Πετρόπουλος.
Συνέντευξη στον Ανδρέα Πετρόπουλο
* Την ισχύ της πρόσφατης συμφωνίας της ΓΣΕΕ με τις εργοδοτικές οργανώσεις για τη Συλλογική Σύμβαση Εργασίας δηλώνει ότι δεν αναγνωρίζει ο ΣΕΒ. Τι προβλήματα προκύπτουν από αυτή την εξέλιξη;
Η άρνηση του ΣΕΒ να συνυπογράψει τη χορήγηση του επιδόματος γάμου και να επιβεβαιώσει τη διατήρηση των θεσμικών όρων των προηγούμενων Εθνικών Γενικών Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας (ΕΓΣΣΕ) εξυπηρετεί τον πολιτικό στόχο για μεγαλύτερη μείωση του εισοδήματος εργαζομένων και συνταξιούχων, αλλά και την εμφανή επιδίωξη για την κατάργηση του συνόλου των θεσμοθετημένων εργασιακών δικαιωμάτων που είχαν κατοχυρωθεί με τις ΕΓΣΣΕ των προηγούμενων δεκαετιών. Κι ενώ η ΓΣΕΕ εκδηλώνει την ικανοποίησή της για την επίτευξη συμφωνίας με τις λοιπές εργοδοτικές οργανώσεις, οι εκπρόσωποι του ΣΕΒ διακηρύσσουν το τέλος των Εθνικών Γενικών Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας. Τούτο, κατά την αντίληψη τουλάχιστον του ΣΕΒ, σημαίνει ότι όποια ατομική σύμβαση εργασίας καταρτίζεται μετά την 15.5.2013 δεν θα περιλαμβάνει ούτε καν τους θεσμικούς όρους εργασίας των μέχρι σήμερα ΕΓΣΣΕ. Γι' αυτό ο ΣΕΒ χαρακτηρίζει τη σύμβαση της ΓΣΕΕ με τις τρεις εργοδοτικές οργανώσεις «άδειο πουκάμισο». Διότι εννοεί ότι οι εργαζόμενοι πλέον θα είναι γυμνοί από δικαιώματα.
* Δηλαδή οι νεοπροσλαμβανόμενοι δεν θα έχουν δικαιώματα από τις ΕΓΣΣΕ;
Ο κίνδυνος είναι ορατός. Βεβαίως, δεν πρόκειται με μιας να πάψουν οι εργοδότες να χορηγούν, έστω, ένα ελάχιστο ανεκτό μεροκάματο ή μισθό. Όμως, σύμφωνα με αυτά που ήδη σας είπα, ο μισθός και οι λοιποί όροι εργασίας τείνουν να διαμορφώνονται μονομερώς από κάθε εργοδότη ή την κυβέρνηση. Ο μηχανισμός για κάτι τέτοιο είναι έτοιμος. Μην ξεχνάτε ότι η σημερινή κυβέρνηση έχει καταργήσει τη δυνατότητα επέκτασης της υποχρεωτικότητας των ΣΣΕ και έχει ορίσει πως οι ΣΣΕ ισχύουν μόνο για τους εργοδότες που είναι μέλη των εργοδοτικών οργανώσεων που τις υπογράφουν. Ειδικά για την ΕΓΣΣΕ, ο νόμος 1876/90 ορίζει πως αυτή συνάπτεται από τις αναγνωρισμένες εργοδοτικές οργανώσεις με την αντιπροσωπευτικότερη τριτοβάθμια συνδικαλιστική οργάνωση των εργαζομένων και οι όροι της ισχύουν υποχρεωτικά για όλα τα είδη ΣΣΕ. Υπό την έννοια αυτή (σε συνδυασμό με την πρόβλεψη του Ν. 4093/2012 ότι οι μισθολογικοί όροι των ΕΓΣΣΕ ισχύουν μόνο για τους εργαζόμενους που απασχολούνται σε επιχειρήσεις - μέλη των συμβαλλόμενων εργοδοτικών οργανώσεων), αφού ο νόμος αναφέρεται σε όλες τις εργοδοτικές οργανώσεις, χωρίς τη σύμπραξη του ΣΕΒ αμφισβητείται η ύπαρξη ΕΓΣΣΕ. Συνεπώς, θα πρέπει να αναμένεται ότι οι εργοδότες θα αρχίσουν να ισχυρίζονται ότι όχι μόνο στην τρέχουσα περίοδο δεν βρίσκεται σε ισχύ ΕΓΣΣΕ, αλλά και ότι δεν υφίστανται οι θεσμικοί όροι των προηγούμενων ΕΓΣΣΕ, καθώς με το δεύτερο Μνημόνιο (Ν. 4046/2012) αυτοί περιορίστηκαν μόνο στο βασικό μισθό και στην «κουτσουρεμένη» με τον Ν. 4093/2012 και παγωμένη με τον Ν. 4046/2012 πολυετία. Και αυτό το πρόβλημα αφορά όλους τους εργαζόμενους. Ελπίζω να καταλάβουν τα συνδικάτα ότι έχει συντελεστεί ο θεσμικός τους αφοπλισμός όσον αφορά τις ελεύθερες συλλογικές διαπραγματεύσεις και τη δυνατότητα κατάρτισης ΣΣΕ.
* Από το περιεχόμενο της συμφωνίας απουσιάζει η πολιτική καταγγελία της ΠΥΣ, με την οποία καταργήθηκαν η ΕΓΣΣΕ και οι λοιπές Συλλογικές Συμβάσεις.
Στο προοίμιο της μεταξύ τους ΣΣΕ, οι, εξαιρουμένου του ΣΕΒ, αναγνωρισμένες εργοδοτικές ενώσεις και η ΓΣΕΕ αναφέρονται στον Ν. 4093/2012, αλλά δεν κατήγγειλαν την πραγματική κατάργηση του θεσμού των ΣΣΕ. Βεβαίως, όταν σ' αυτή τη συλλογική σύμβαση συνέπραξε και τμήμα εκείνων που η ηγεσία της ΓΣΕΕ χαρακτήριζε «κουκουλοφόρους», πώς θα μπορούσαν να συμφωνήσουν στην καταγγελία αυτής της κατάστασης, την οποία οι ίδιοι αξίωναν και ξεκίνησε να διαμορφώνεται από τον Δεκέμβριο του 2010, με τον δραστικό περιορισμό της Διαιτησίας και την εν συνεχεία θεσμική αποδυνάμωση του Οργανισμού Μεσολάβησης και Διαιτησίας, ο οποίος επιλαμβανόταν για να υπάρξει συλλογική σύμβαση εργασίας εκεί που νομίμως και κατά το Σύνταγμα απαιτούνταν οι υπηρεσίες του;
* Με αυτά τα δεδομένα, ποιους στόχους πρέπει να ιεραρχήσουν τα Συνδικάτα και κυρίως η ΓΣΕΕ;
Υπό τις παρούσες συνθήκες αντιλαμβανόμαστε πληρέστερα την ανάγκη για ανασύνταξη και αναδιοργάνωση του συνδικαλιστικού κινήματος, με σκοπό τη μαζική ένταξη στα συνδικάτα όλων των εργαζόμενων, αλλά και των ανέργων. Απ' το δίκαιο της θεσμικής διαπραγμάτευσης, έχουμε περάσει στο δίκαιο της σύγκρουσης. Οι κόκκινες γραμμές μετατοπίζονται διαρκώς, σε δυσμενέστερο για τους εργαζόμενους επίπεδο. Μετά από κάθε συμβιβασμό απαιτούνται από τους εργαζόμενους πρόσθετες υποχωρήσεις και θυσίες. Τι περιθώρια απομένουν πλέον για συμβιβασμούς;
Σε προτεραιότητα βρίσκεται η αξίωση όχι μόνο για αποκατάσταση του συστήματος συλλογικής διαπραγμάτευσης που ίσχυε πριν από τα Μνημόνια, αλλά και η βελτίωσή του προκειμένου να ευνοείται η μαζικοποίηση του συνδικαλιστικού κινήματος και η πραγματική αντιστοίχισή του στην υπαρκτή δύναμη των εργατοϋπαλλήλων. Συναφώς, απαιτούνται μέτρα προστασίας του δικαιώματος της συνδικαλιστικής ελευθερίας και ανάσχεση του κύματος νομολογιακής απορρύθμισης του απεργιακού δικαιώματος που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια με την κήρυξη όλων σχεδόν των απεργιών που φτάνουν στα δικαστήρια ως παράνομων και καταχρηστικών.