Η κλιματική αλλαγή ευθύνεται «αναμφισβήτητα» για την ένταση του καύσωνα που πλήττει τη δυτική Ευρώπη, ένα φαινόμενο που θα ήταν σχεδόν αδύνατο πριν από 50 χρόνια, σύμφωνα με τα συμπεράσματα μελέτης της ομάδας επιστημόνων του World Weather Attribution (WWA) που δημοσιεύθηκε σήμερα.
Οι ιδιαίτερα αυξημένες θερμοκρασίες στη διάρκεια της ημέρας αλλά και της νύκτας θα ήταν «ουσιαστικά αδύνατες» την ίδια περίοδο το 1976 – μια χρονιά που επίσης παρατηρήθηκε καύσωνας - σύμφωνα με τους επιστήμονες που εξετάζουν κατά πόσο η ανθρωπογενής κλιματική «απορρύθμιση» ευθύνεται για τα ακραία μετεωρολογικά φαινόμενα.
Ένα παρόμοιο κύμα καύσωνα το 1976 θα συνοδευόταν από θερμοκρασίες κατά 3,5° Κελσίου πιο χαμηλές κατά τη διάρκεια της ημέρας και κατά 2,4° Κελσίου στη διάρκεια της νύκτας, εκτίμησαν οι επιστήμονες.
«Καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι τα τελευταία 50 χρόνια, στη διάρκεια των οποίων η θερμοκρασία του πλανήτη έχει αυξηθεί κατά 1,1° Κελσίου, η πιθανότητα να συμβεί ένας τέτοιος καύσωνας θα ήταν μια ελάχιστη πιθανότητα», τόνισε ο Θίοντορ Κίπινγκ του Imperial College του Λονδίνου και ένας από τους συντάκτες της έρευνας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Καύσωνας στην Ευρώπη / Γαλλικά νοσοκομεία σε συναγερμό - Προσωρινή απαγόρευση αλκοόλ σε δημόσιους χώρους
«Αυτό το επεισόδιο (καύσωνα) δεν θα μπορούσε να συμβεί τον Ιούνιο χωρίς την κλιματική αλλαγή που είναι σε εξέλιξη», πρόσθεσε.
Η δυτική Ευρώπη είναι αντιμέτωπη με ακραίες θερμοκρασίες εδώ και περισσότερο από μία εβδομάδα, που αποτελεί συνέπεια της παρουσίας μιας τεράστιας μάζας θερμού αέρα που προέρχεται από την Αφρική η οποία συμπιέζεται από την υψηλή πίεση σε υψόμετρο.
Αυτό «το κλιματικό φαινόμενο δεν είναι ιδιαίτερα ασυνήθιστο αλλά αυτές οι θερμοκρασίες είναι, ή τουλάχιστον ήταν που καταγράφονταν πριν από την κλιματική αλλαγή που οφείλεται σε ανθρωπογενή αίτια», δήλωσε χαρακτηριστικά η Φριντερίκε Ότο του Imperial College.
Δυσάρεστο κι επικίνδυνο
Η ανθρωπογενής κλιματική αλλαγή πηγάζει από την εκτεταμένη χρήση ορυκτών καυσίμων - άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου - και σε μικρότερο βαθμό από την αποψίλωση των δασών.
Για την έκθεσή τους οι επιστήμονες, που έχουν την έδρα τους σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες, συνέκριναν τρέχοντα στοιχεία μετεωρολογικών παρατηρήσεων αλλά και προβλέψεις για τις επόμενες ημέρες με δεδομένα από το 2003 και το 1976.
Αυτή η μελέτη, η οποία δημοσιεύτηκε πολύ γρήγορα, δεν έχει αξιολογηθεί από άλλους ερευνητές, όπως συμβαίνει συνήθως με τις επιστημονικές δημοσιεύσεις. Ωστόσο, οι συντάκτες της τονίζουν ότι η μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε έχει ήδη επικυρωθεί από την επιστημονική κοινότητα.
Σε ό,τι αφορά τις πιθανότητες, οι νύχτες όπου διαπιστώνεται άνοδος της θερμοκρασίας έχουν γίνει 100 φορές πιο πιθανές σήμερα σε σχέση με τον καύσωνα του 2003. Τα πικ της ζέστης κατά τη διάρκεια της ημέρας έχουν γίνει περίπου 10 φορές πιο πιθανά, υπολόγισαν οι ερευνητές.
Απέκλεισαν επίσης το ενδεχόμενο το φαινόμενο ελ Νίνιο να διαδραμάτισε ρόλο στο κύμα καύσωνα.
«Η θερμική καταπόνηση», η οποία συνδυάζει υψηλές θερμοκρασίες και επίπεδα υγρασίας, καθιστά επίσης αυτό το κύμα καύσωνα «ιδιαίτερα δυσάρεστο και επικίνδυνο», σημειώνεται στη μελέτη.
Σύμφωνα με την έκθεση, σχεδόν το 45% των 854 πόλεων που ανέλυσαν οι επιστήμονες σε 30 ευρωπαϊκές χώρες έχουν ήδη καταρρίψει ή οδεύουν να καταρρίψουν το ιστορικό ρεκόρ τους στη θερμική καταπόνηση.
Η ανάλυση του WWA επισημαίνει ότι οι επιπτώσεις στην υγεία αυτού του κύματος καύσωνα μόλις έχουν αρχίσει να διαφαίνονται, ενώ παρέπεμψε σε επιστημονική έρευνα που κατέληξε στο συμπέρασμα ότι περισσότεροι από 60.000 άνθρωποι πέθαναν από αίτια που σχετίζονται με τη ζέστη εν μέσω σειράς καυσώνων το καλοκαίρι του 2022.
«Δεν κάνουμε αρκετά για να επιβραδύνουμε τον ρυθμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη αυτή τη στιγμή. Και καθώς αυτός ο ρυθμός υπερθέρμανσης συνεχίζεται (...) θα πρέπει να περιμένουμε να δούμε θερμοκρασίες να ξεπερνάνε κάθε ρεκόρ όλο και πιο συχνά», δήλωσε η Κλερ Μπαρνς, ερευνήτρια στο Imperial College.
Η Ευρώπη είναι η ήπειρος που θερμαίνεται με τους πιο γρήγορους ρυθμούς.
Τουλάχιστον 150 εκατομμύρια κάτοικοι της Ευρώπης θα αντιμετωπίσουν σήμερα θερμοκρασίες άνω των 35 βαθμών Κελσίου
Τουλάχιστον 150 εκατομμύρια κάτοικοι στην Ευρώπη, εκ των οποίων πάνω από 50 εκατομμύρια στη Γερμανία και πάνω από 30 εκατομμύρια στη Γαλλία, αναμένεται να αντιμετωπίσουν κάποια στιγμή στη διάρκεια της σημερινής ημέρας θερμοκρασίες άνω των 35 βαθμών Κελσίου, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Γαλλικού Πρακτορείου.
Συνολικά οι μέγιστες θερμοκρασίες αναμένεται να ξεπεράσουν τους 30 βαθμούς Κελσίου για πάνω από 420 εκατομμύρια κατοίκους στην Ευρώπη (πλην Τουρκίας), δηλαδή για περίπου 7 στους δέκα.
Η ανάλυση αυτή του AFP βασίζεται σε προβλέψεις της γερμανικής μετεωρολογικής υπηρεσίας και στις προβολές που είχαν γίνει το 2025 για τον ευρωπαϊκό πληθυσμό από το Joint Research Center, σε συνδυασμό με τα στοιχεία της αυστριακής μη κυβερνητικής οργάνωσης Klimadashboard.
