Η CETA, η συμφωνία ελευθέρου εμπορίου ανάμεσα στην Ε.Ε. και στον Καναδά, αποτελεί από χθες επίσημη συνθήκη για την Ευρώπη ύστερα από την επεισοδιακή έγκρισή της από την ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου. Θα τεθεί σε προσωρινή ισχύ τον Απρίλιο -αφού η έγκρισή της από τα εθνικά κοινοβούλια θα πάρει χρόνια- καταργώντας σχεδόν το 99% των δασμών στις εμπορικές ανταλλαγές Ε.Ε. - Καναδά. Παράλληλα, θα εδραιώσει τη συνεργασία των δύο πλευρών σε ένα ευρύ φάσμα μη εμπορικών αντικειμένων και δραστηριοτήτων, όπως η εξωτερική πολιτική, η ασφάλεια, η καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του οργανωμένου εγκλήματος, η αειφόρος ανάπτυξη, η έρευνα και ο πολιτισμός.
Από τα πιο γκρίζα σημεία της συμφωνίας -που προκαλούν και τις πιο έντονες αντιδράσεις- είναι η πρόβλεψη για τη σύσταση ειδικών επενδυτικών δικαστηρίων, τα οποία θα αναλαμβάνουν την επίλυση των διαφορών επενδυτών - κράτους, κάτι που σημαίνει ότι η προάσπιση των επενδυτικών συμφερόντων θα τυγχάνει ειδικής μεταχείρισης. Το περιφερειακό κοινοβούλιο της Βαλονίας, της γαλλόφωνης περιοχής του Βελγίου, είχε εκφράσει την έντονη ανησυχία του για τα δικαστήρια αυτά, προκαλώντας μάλιστα μίνι διπλωματική κρίση με τον Καναδά. Ως αποτέλεσμα, η κυβέρνηση των Βρυξελλών έγινε η τελευταία της Ε.Ε. που αποδέχθηκε τη CETA.
Η χθεσινή ψηφοφορία ήταν επεισοδιακή, και μέσα και έξω από την αίθουσα της Ευρωβουλής στο Στρασβούργο, παρά το γεγονός ότι η συμφωνία εγκρίθηκε με άνετη πλειοψηφία και στις δύο εισηγήσεις, αυτής της Επιτροπής Εμπορίου (408 υπέρ, 254 κατά, 33 αποχές) και της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (506 υπέρ, 142 κατά 43 αποχές).
Διχασμός
Υπέρ ψήφισε η πλειονότητα των ευρωβουλευτών της Δεξιάς, οι Φιλελεύθεροι και οι Σοσιαλιστές, ενώ για διαφορετικούς λόγους η Αριστερά, οι Πράσινοι, η Ακροδεξιά και κάποιοι σοσιαλιστές ευρωβουλευτές ψήφισαν κατά. Η ομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών, η δεύτερη μεγαλύτερη ομάδα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, έχει διχαστεί εξαιτίας της CETA, με τον πρόεδρο της Τζιάνι Πιτέλα να έχει ταχθεί υπέρ, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι πρόκειται για «προσωπική θέση».
Κατηγορηματικά αντίθετοι είναι οι Οικολόγοι, με τον Γάλλο ευρωβουλευτή Γιανίκ Ζαντό να χαρακτηρίζει την επίμαχη συμφωνία κίνδυνο για την ευρωπαϊκή κτηνοτροφία και την υγεία των Ευρωπαίων πολιτών, ενώ μάλιστα προέβλεψε ότι ο αγώνας εναντίον της θα συνεχιστεί.
Σημειωτέον ότι και οι έξι πολιτικές ομάδες του Ευρωκοινοβουλίου είχαν καταθέσει ξεχωριστά ψηφίσματα και πολλαπλές τροπολογίες, ιδιαίτερα οι της Ακροδεξιάς, που όμως απορρίφθηκαν στο σύνολό τους. Για τους υποστηρικτές της, η CETA είναι μια «συμφωνία - ορόσημο», για τους πολέμιους της, όπως η Μαρίν Λεπέν, πρόκειται για «πραξικόπημα». Μετά την ψηφοφορία, οι ευρωβουλευτές που ψήφισαν κατά άρχισαν να φωνάζουν συνθήματα και να χτυπούν τα έδρανά τους στο ημικύκλιο. Την ίδια ώρα εξω από την αίθουσα εκατοντάδες διαδηλωτές, χτυπώντας τύμπανα και κραδαίνοντας πανό, ήρθαν αντιμέτωποι με ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις.
Η CETA «είναι η απάντηση της Ευρώπης και του Καναδά στην πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ» είχε δηλώσει προχθές ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος Μάνφρεντ Βέμπερ, ενώ η επίτροπος για το Εμπόριο Σεσίλια Μάλμστρομ, απευθυνόμενη χθες στους πολέμιους της συμφωνίας, τόνισε χαρακτηριστικά: "Δεν κάνουμε συμφωνία με τον διάβολο. Ο Καναδάς είναι μια από τις πιο δημοκρατικές χώρες του κόσμου!».