Με τους χειρότερους οιωνούς για την ίδια άρχισε το τελευταίο έτος της Άνγκελα Μέρκελ στην καγκελαρία πριν από τις εκλογές του 2017. Η Μέρκελ ανέλαβε χθες την ευθύνη για την ταπεινωτική ήττα στις τοπικές εκλογές του Μεκλεμβούργου - Πομερανίας, στις οποίες το κόμμα της έχασε πρώτη φορά την ηγεμονία στον χώρο της γερμανικής Δεξιάς.
Λίγους μήνες πριν, όλα έδειχναν ότι η Γερμανίδα καγκελάριος θα διεκδικούσε μια τέταρτη συνεχόμενη θητεία στις επόμενες εκλογές. Το σοκ όμως του εκλογικού αποτελέσματος της Κυριακής ήταν τόσο ισχυρό για το CDU ώστε τίποτε να μην θεωρείται πια δεδομένο. Χάνοντας τέσσερις ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις προηγούμενες εκλογές, οι Χριστιανοδημοκράτες υποχώρησαν στο 19% παραχωρώντας τη δεύτερη θέση στην ακροδεξιά Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD), που, στην πρώτη της εκλογική εμφάνιση στην περιοχή, συγκέντρωσε 21%.
Το AfD δεν απέσπασε όμως ψήφους μόνο από το CDU, αφού και τα υπόλοιπα κόμματα που συμμετείχαν στην αναμέτρηση υπέστησαν απώλειες. Χαρακτηριστική περίπτωση αποτελεί το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD), που, παρότι εξασφάλισε την πρώτη θέση με 30%, έχασε πέντε ολόκληρες ποσοστιαίες μονάδες. Ανάλογη ήταν η εικόνα για την Αριστερά (Die Linke), που από το 18,4% υποχώρησε στο 13,2%, και για τους Πράσινους, που από το 8,7% έπεσαν στο 4,8%, μένοντας έτσι για λίγες ψήφους εκτός τοπικού κοινοβουλίου. Οι μεγάλοι ηττημένοι ήταν, βέβαια, οι νεοναζί του NPD, που έχασαν τη μισή τους εκλογική δύναμη πέφτοντας στο 3%.
Το κρατίδιο του Μεκλεμβούργου - Πομερανίας αποτελεί ένα από τα μικρότερα της Γερμανίας με πληθυσμό μόλις 1,6 εκατομμυρίων κατοίκων. Παρόλα αυτά έχει μεγάλη συμβολική σημασία ως εκλογική περιφέρεια της ίδιας της Μέρκελ, ενώ το αποτέλεσμα έρχεται τις παραμονές τής ακόμη κρισιμότερης εκλογικής αναμέτρησης στο Βερολίνο στις 18 Σεπτεμβρίου επισφραγίζοντας την ανοδική πορεία του αντιμεταναστευτικού AfD, το οποίο, τρία χρόνια μετά την ίδρυσή του ως περιθωριακού κόμματος διαμαρτυρίας κατά του ευρώ, παγιώνει τη θέση του στην κεντρική πολιτική σκηνή της χώρας.
"Το κερασάκι στην τούρτα είναι ότι αφήνουμε πίσω μας τη CDU και ίσως αυτό να είναι και η αρχή του τέλους της καγκελαρίου Μέρκελ" δήλωσε περιχαρής ο Λάιφ - Έρικ Χολμ, επικεφαλής του κόμματος στο Μεκλεμβούργο - Πομερανία. "Η κυρία Μέρκελ πέφτει από μόνη της”, εκτίμησε από την πλευρά της η συμπρόεδρος του AfD Φράουκε Πέτρι βάζοντας τον πήχη ακόμη πιο ψηλά για το κόμμα της: "Είναι ευθύνη μας τώρα να εκφράσουμε με την πολιτική μας τον λαό. Ο λαός δεν εμπιστεύεται πια τα κόμματα του κατεστημένου" τόνισε.
Μια πρώτη ματιά στα δημογραφικά στοιχεία των εκλογών αποκαλύπτει ότι το AfD στηρίχτηκε περισσότερο από τα χαμηλά εισοδήματα και όσους κατοικούν κοντά στα πολωνικά σύνορα. Η εξήγηση της επιτυχίας του με βάση μόνο την προσφυγική κρίση ενδεχομένως να είναι υπερβολικά μονοδιάστατη. Είναι χαρακτηριστικό ότι σε μια από τις προεκλογικές δημοσκοπήσεις στην περιοχή το 38% των κατοίκων ανέφεραν ως σημαντικότερο πρόβλημα την ανεργία και το προσφυγικό ακολουθεί με 25%.
Η ίδια η Μέρκελ, που δεν έχει ακόμη αποσαφηνίσει τις προθέσεις της για τις εκλογές του 2017 και καταλαμβάνει πλέον την έκτη θέση δημοτικότητας ανάμεσα στους Γερμανούς πολιτικούς, ανέλαβε την ευθύνη για το εκλογικό αποτέλεσμα της Κυριακής. "Όλοι οφείλουμε τώρα να σκεφτούμε τι μπορούμε να κάνουμε για να ξανακερδίσουμε την εμπιστοσύνη και φυσικά πρώτη εγώ" δήλωσε στο περιθώριο της συνόδου των G20 στην Κίνα.
Επανέλαβε πάντως πως η απόφασή της να υποδεχθεί μαζικά τους πρόσφυγες το 2015 ήταν "η σωστή", κάτι που μάλλον εξαγρίωσε ακόμη περισσότερο το "αδελφό" κόμμα CSU. "Δεν μπορούμε πλέον να αγνοούμε τις απόψεις του κόσμου για το ζήτημα" τόνισε ο Βαβαρός υπουργός Οικονομικών Μάρκους Σέντερ καλώντας το Βερολίνο να αφουγκραστεί το μήνυμα της κάλπης και να αλλάξει πολιτική.
Όσον αφορά το κρατίδιο του Μεκλεμβούργου - Πομερανίας, που μέχρι τώρα αποτελούσε με την κυβέρνησή του ένα πιστό αντίγραφο της ομοσπονδιακής συγκυβέρνησης CDU - SPD, το αποτέλεσμα της Κυριακής μπορεί να το στρέψει προς τα αριστερά αφού οι νικητές Σοσιαλδημοκράτες δεν αποκλείουν μέχρι στιγμής το ενδεχόμενο σχηματισμό κυβέρνησης με την Αριστερά, που, από την πλευρά της, εμφανίζεται πρόθυμη να συγκυβερνήσει με τον πολύ δημοφιλή τοπικό ηγέτη τους Έρβιν Ζέλινγκ. Όλα τα κοινοβουλευτικά κόμματα αποκλείουν το ενδεχόμενο συνεργασίας με το AfD.
