Ρώμη, ανταπόκριση - συνέντευξη: Αργύρης Παναγόπουλος
«Στην Ιταλία προσπαθούμε να ενώσουμε όλους αυτούς που πλήττονται από την κρίση και που οι διάφορες μεταρρυθμίσεις της κυβέρνησης προσπαθούν να χωρίσουν στρέφοντας τους ανθρώπους τον έναν εναντίον του άλλου» τόνισε στην «Αυγή» η Βαλεντίνα Ορατσίνι, υπεύθυνη του γραφείου Ευρώπης του μεγαλύτερου ιταλικού συνδικάτου Εργατών Μετάλλου FIOM, που συμμετείχε στη διαδήλωση για την Εργατική Πρωτομαγιά στην Αθήνα.
«Στην Ελλάδα είδα μια μεγάλη προσπάθεια να σταθεί η κοινωνία στα πόδια της και να ξεπεραστεί η πολιτική της καταστροφικής και τυφλής λιτότητας. Το FIOM στέκεται δίπλα στον ελληνικό λαό και στην κυβέρνησή του, που προσπαθεί να επαναφέρει τα δικαιώματα των εργαζομένων» συμπλήρωσε η Β. Ορατσίνι.
Στην Ιταλία επιβλήθηκε η ίδια αντεργατική νομοθεσία που επέβαλαν οι μνημονιακές κυβερνήσεις στην Ελλάδα και σε άλλες χώρες...
Οι αντιδράσεις εναντίον της αντεργατικής μεταρρύθμισης Jobs Act ξεκίνησαν το 2014. Η κατάσταση είναι δραματική γιατί πραγματικά κατάργησαν την εργατική νομοθεσία, κυρίως σε ό,τι αφορά τηΝ προστασία των εργαζομένων σε περίπτωση απολύσεων. Η προηγούμενη νομοθεσία προσέφερε τη δυνατότητα να εξεταστούν οι λόγοι της απόλυσης και επανένταξης του εργαζόμενου στην εργασία του. Με τη νέα νομοθεσία ένας εργαζόμενος μπορεί να σταματήσει την απόλυσή του μόνο εάν έχει γίνει για διάκριση εναντίον του. Τώρα, αντί για την επανένταξη στην εργασία, προβλέπεται μόνο οικονομική αποζημίωση, που μπορεί να φθάσει τις αποδοχές μιας διετίας.
Ακόμη χειρότερα ψήφισαν μέτρα που υποτίθεται ότι θα στηρίξουν τις προσλήψεις προσφέροντας στις επιχειρήσεις έως 8.000 ευρώ το έτος για κάθε εργαζόμενο που προσλαμβάνουν για την πρώτη τριετία. Μια επιχείρηση μπορεί να λαμβάνει λοιπόν έως 24.000 ευρώ για κάθε εργαζόμενο που προσλαμβάνει και όταν τον απολύει και πληρώνει την αποζημίωση να έχει και κέρδος! Ακόμη χειρότερα με τη νέα νομοθεσία της κυβέρνησης σε λίγα χρόνια οι εργαζόμενοι δεν θα προστατεύονται από το Καταστατικό των Εργαζομένων, αφού δεν προβλέπεται η επέκτασή του στους νέους εργαζόμενους.
Η νέα νομοθεσία της κυβέρνησης στρέφεται εναντίον της ίδιας της ύπαρξης του συνδικάτου;
Ασφαλώς, γιατί οι εργαζόμενοι θα αντιμετωπίζουν δυσκολίες για να οργανωθούν και να απαιτήσουν δικαιώματα από τη στιγμή που οι εργοδότες θα μπορούν να απολύουν ελεύθερα, γιατί κανείς δεν θα είναι τόσο ανόητος για να απολύσει κάποιον προχωρώντας σε διακρίσεις, αλλά υποτίθεται ότι θα το κάνει για οικονομικούς ή εργασιακούς λόγους. Μέχρι σήμερα ο εργαζόμενος ήξερε ότι μπορούσε να επανέλθει στην εργασία καλυπτόμενος από το Καταστατικό των Εργαζομένων, που απαιτεί πολύ συγκεκριμένους και δίκαιους λόγους για τις απολύσεις. Καταλαβαίνει κανείς τι σημαίνει μέσα σε μια εξαιρετικά δύσκολη οικονομική κατάσταση που ζούμε οι εργαζόμενοι να μην προστατεύονται έναντι των απολύσεων.
Ο κάθε εργαζόμενος θα συναντά διαρκώς μεγαλύτερες δυσκολίες για να εκφράσει την εκπροσώπησή του στον χώρο εργασίας. Αυτό σημαίνει ότι το συνδικάτο ως μορφή διεκδίκησης δέχεται μεγάλο πλήγμα. Η κυβέρνηση εξετάζει μάλιστα να προχωρήσει και σε έναν νέο νόμο για την εκπροσώπηση στους χώρους εργασίας, που θα περιορίζει το δικαίωμα στην απεργία. Στην Ευρώπη επίσης παρατηρείται κινητικότητα σε αυτό το λεπτό σημείο. Στη Γερμανία με αφορμή την απεργία των πιλότων της Lufthansa ετοιμάζεται ένας νέος περιοριστικός νόμος για το δικαίωμα στην απεργία.
Αυτή τη στιγμή κάνουν επίσης μια επίθεση εναντίον του δικαιώματα των συλλογικών διαπραγματεύσεων, όπως φαίνεται από το μπλοκάρισμα των συλλογικών συμβάσεων ακόμη και στον δημόσιο τομέα εδώ και έξι χρόνια! Όσες συλλογικές συμβάσεις ανανεώθηκαν προβλέπουν αυξήσεις μόλις 5 ευρώ από το μπόνους των 80 ευρώ που έδωσε η κυβέρνηση. Σήμερα έχουμε τουλάχιστον σαράντα διαφορετικούς τύπους προσλήψεων, με αποτέλεσμα άτομα που προσφέρουν την ίδια εργασία στον ίδιο χώρο να έχουν διαφορετικές αποδοχές, συνθήκες εργασίας και δικαιώματα.
Ο Ρέντζι ισχυρίζεται ότι με το Jobs Act θα δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας, ενώ με την κρίση η Ιταλία έχει χάσει το 25% της παραγωγικής της δυνατότητας...
Το γεγονός ότι, την έναρξη της κρίσης χάσαμε το ένα τέταρτο της παραγωγικής μας ικανότητας αποδεικνύει ότι το πρόβλημα δεν είναι πως θα καταστήσουμε περισσότερο ελαστικές τις εργασιακές σχέσεις, αλλά πως θα ξεμπλοκάρουμε τους πόρους για επενδύσεις. Δεν θέλουμε λιτότητα, θέλουμε επενδύσεις για να βγούμε από την κρίση. Πρέπει να διευκολύνουμε τις επενδύσεις στην ανανέωση, τη παραγωγή, την καινοτομική επαναβιομηχάνιση. Με το Jobs Act επιδεινώνονται μόνο οι συνθήκες των εργαζομένων, δεν δημιουργούνται νέες θέσεις εργασίας. Το πρόβλημα δεν είναι τα δικαιώματα των εργαζομένων, αλλά πώς θα στηρίξεις αυτόν που παράγει, που πουλάει, με μια βιομηχανική πολιτική.
Αυτή η πολιτική αποτελεί επιλογή της κυβέρνησης Ρέντζι ή επιβάλλεται από την Ευρώπη;
Στην Ευρώπη δεν υπάρχει καμία συνολική βιομηχανική στρατηγική. Οι χώρες που επλήγησαν περισσότερο από την κρίση την απαιτούν, όπως αυτές της νοτίου Ευρώπης. Οι κυβερνήσεις γονάτισαν τον κόσμο με τη μείωση των αποδοχών, την κατάργηση των δικαιωμάτων, την αύξηση της ανεργίας, με σοβαρό περιορισμό της απασχόλησης στον δημόσιο τομέα, ιδιωτικοποιήσεις. Δεν έχουν όμως μια απάντηση στο θέμα της βιομηχανικής πολιτικής. Δεν έχουν καμία ιδέα για επενδύσεις. Το είδαμε και με το σχέδιο του Γιούνκερ. Αντί να στηρίξουν τη δημόσια παρέμβαση, προχωρούν σε ιδιωτικοποιήσεις. Σαν να μην έφθαναν όλα αυτά προσπαθούν, να επιβάλλουν και το διατλαντικό σύμφωνο ΤΤΙΡ. Κάποιες χώρες μπορεί να σκέφτονται μια περισσότερο προστατευτική πολιτική, αλλά δεν υπάρχει κοινή στρατηγική.
Μετριοπαθείς και συντηρητικές δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένης και της ιταλικής κυβέρνησης, καταγγέλλουν ότι το FIOM προσπαθεί να κάνει... πολιτική, γιατί θέλει να δημιουργήσει έναν κοινωνικό συνασπισμό. Είστε ένα συνδικάτο που θέλει να μετατραπεί σε... κόμμα;
Δεν θέλουμε να ιδρύσουμε ένα πολιτικό κόμμα. Από τη στιγμή που υπογραμμίσαμε την ανάγκη για τη δημιουργία ενός κοινωνικού συνασπισμού άρχισαν να φωνάζουν ότι το FIOM προσπαθεί να αλλάξει τη φύση του συνδικάτου και ότι οδηγούμαστε σε μια περισσότερο πολιτική εμπειρία. Αυτή η κριτική αποτελεί μια προβοκάτσια που θέλει να μειώσει την πρωτοβουλία μας σε έναν πολύ περιορισμένο χώρο, με τη λογική «θα σου πω εγώ μέσα σε ποιο πλαίσιο θα κινείσαι».
Η πρότασή μας έθεσε την πρόκληση σε άλλες συλλογικότητες, τα κόμματα, τα συνδικάτα, τους συλλόγους, που δεν κατάφεραν να δώσουν μια απάντηση στην αντιπροσώπευση του κόσμου και την κρίση. Το συνδικάτο πρέπει να δώσει φωνή στον κόσμο της εργασίας και τα κόμματα στην εκπροσώπησή του στους θεσμούς, αλλά δεν υπάρχει κανείς για να το κάνει απέναντι σε μια κυβέρνηση που θα έπρεπε να ήταν της Κεντροαριστεράς, που εκπροσωπεί όμως όλα τα δυνατά συμφέροντα εκτός από αυτά των εργαζομένων.
Η δημιουργία του κοινωνικού συνασπισμού δεν ξεκίνησε από την ανάγκη μιας πολιτικής εκπροσώπησης, αλλά από την ανάγκη να ανοικοδομήσουμε έναν δημοκρατικό χώρο, γιατί η κρίση χώρισε τους ανθρώπους, τους απομόνωσε στους χώρους εργασίας και την κοινωνία, πλήττει τις πρωταρχικές τους ανάγκες με αποτέλεσμα να υπάρχει άμεση ανάγκη κοινής δράσης ακόμη και στο συνδικαλιστικό επίπεδο. Έτσι κι αλλιώς το συνδικάτο πάντα έκανε πολιτική στους εργασιακούς χώρους, με τις συλλογικές συμβάσεις, την εκπροσώπηση στους χώρους εργασίας και την κοινωνία. Μπορεί να μην πηγαίνει στις κάλπες, αλλά το συνδικάτο είχε πάντα πολιτικό ρόλο. Η ιδέα μας είναι να ενοποιήσουμε ό,τι κινείται στη κοινωνία μας, για να έχουμε περισσότερη δύναμη όλοι μας δίνοντας μια απάντηση που να ξεκινά από τις ανάγκες μας.
Ο ρόλος του κοινωνικού συνασπισμού είναι να ανοίξει έναν χώρο διαλόγου και συνεργασίας με τον κόσμο των συλλόγων και των οργανωμένων συλλογικοτήτων, τα κινήματα, τους απλούς πολίτες που αισθάνονται την ανάγκη να κινητοποιηθούν για να αντιμετωπίσουμε όλοι μαζί τις δυσκολίες της κρίσης. Να ενώσουμε όλους αυτούς που δεν έχασαν την ελπίδα ότι η κοινή δράση μπορεί να αλλάξει την κατάσταση. Θέλουμε να ξεκινήσουμε δράσεις αλληλοβοήθειας, που υπήρξαν ιστορικά ισχυρές στη χώρα μας. Με τον τρόπο αυτόν θα κατακτήσουμε νέους χώρους δημοκρατίας και συμμετοχής. Ιδιαίτερα τη στιγμή που η κυβέρνηση δεν σταματά τις αποκαλούμενες μεταρρυθμίσεις βάζοντας διαρκώς θέμα ψήφου εμπιστοσύνης.
