Οι ζοφερές μνήμες της φονικότερης βιομηχανικής καταστροφής που γνώρισε ποτέ ο κόσμος ζωντάνεψαν χτες στο Μποπάλ της Ινδίας, 30 ακριβώς χρόνια μετά το πολύνεκρο δυστύχημα στο χημικό εργοστάσιο της αμερικανικής Union Carbide, που συγκλόνισε τη χώρα και την υφήλιο.
Εκατοντάδες διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν έξω από το εγκαταλελειμμένο εργοστάσιο καίγοντας ομοιώματα και ζητώντας δικαιοσύνη για τους επιζώντες, που εξακολουθούν να υποφέρουν από αρρώστιες και γενετικές ανωμαλίες.
Ηλικιωμένοι άνδρες και γυναίκες, κάποιοι από τους οποίους τραυματίστηκαν τότε, μαζί με ακτιβιστές και παιδιά, πολλά από τα οποία έχουν γεννηθεί με σωματικές και διανοητικές αναπηρίες, κρατούσαν πανό φωνάζοντας «Θέλουμε δικαιοσύνη!».
Τη νύχτα της 2ας προς 3η Δεκεμβρίου 1984, 40 τόνοι του άκρως τοξικού ισοκυανικού μεθυλίου διέρρευσαν από το εργοστάσιο εντομοκτόνων της Union Carbide στο Μποπάλ, πρωτεύουσα του κρατιδίου Μάντια Πραντές στην κεντρική Ινδία, και μεταφέρθηκαν με τον αέρα στις γύρω παραγκουπόλεις.
Η ινδική κυβέρνηση έχει καταγράψει ώς σήμερα 5.295 θανάτους από το δυστύχημα, όμως οι ακτιβιστές υπολογίζουν σε 25.000 τους νεκρούς που προκάλεσαν η διαρροή και οι μετέπειτα συνέπειές της. Οι επιπτώσεις της τραγωδίας συνεχίζονται για τους κατοίκους των περιοχών γύρω από το εργοστάσιο, αρκετοί από τους οποίους γέννησαν παιδιά με δυσπλασίες, που πέθαναν πρόωρα ή έπασχαν από σοβαρά προβλήματα υγείας.
Θύματα χωρίς δικαίωση
Πολλοί εξάλλου υποφέρουν από καρκίνο, τύφλωση, αναπνευστικά προβλήματα και διαταραχές του ανοσοποιητικού και του νευρικού συστήματος, ενώ η βοήθεια που λαμβάνουν από το κράτος είναι μηδαμινή. Η ινδική κυβέρνηση ουδέποτε συνέδεσε τις ασθένειες αυτές με το δυστύχημα, με αποτέλεσμα τα θύματά της καταστροφής να μην μπορούν να διεκδικήσουν αποζημιώσεις.
Ακτιβιστές κατηγορούν την ινδική και την αμερικανική κυβέρνηση, αλλά και την εταιρεία Dow Chemical Company, η οποία εξαγόρασε τη Union Carbide, ότι έχουν εγκαταλείψει τα θύματα της τραγωδίας του Μποπάλ. Οι οργανώσεις τους ζητούν να αποζημιωθούν τα θύματα και να απομακρυνθούν οι χιλιάδες τόνοι τοξικών αποβλήτων γύρω από το εργοστάσιο, που έχουν απορροφηθεί από το έδαφος και έχουν μολύνει τον υδροφόρο ορίζοντα.
Η Dow Chemical αρνείται κάθε ευθύνη ισχυριζόμενη ότι εξαγόρασε την Union Carbide μια δεκαετία αφότου η εταιρεία πλήρωσε αποζημίωση στην ινδική κυβέρνηση ύψους 470 εκατομμυρίων δολαρίων. Όμως οι ακτιβιστές επιμένουν ότι το ποσό αυτό είναι ελάχιστο σε σχέση με το μέγεθος της τραγωδίας.
Η ινδική κυβέρνηση, από την πλευρά της, αρνείται ότι έχει παραμελήσει τα θύματα, επισημαίνοντας ότι το Ανώτατο Δικαστήριο ορίζει ποιοι δικαιούνται αποζημίωση και δωρεάν περίθαλψη αφού έχει λάβει έναν κατάλογο με τους ανθρώπους που έχουν επηρεαστεί από τη διαρροή.
