Άκουγα σε ραδιόφωνο χθες εκπαιδευτικό να σχολιάζει τις βαθμολογίες των υποψηφίων στις Πανελλαδικές. "Τα τσάκισαν τα παιδιά" τόνισε με έμφαση, αναφερόμενος στα μαθήματα που είχαν δύσκολα θέματα, με αποτέλεσμα να πέσουν οι βαθμολογίες. Και αποκορύφωμα της αδικίας, σύμφωνα με τον εκπαιδευτικό, ήταν το τάδε μάθημα που από 30% αριστούχοι πέρυσι έπεσαν στους 5%!
Έτσι η αδικία δεν είναι η άδικη βαθμολόγηση, αλλά τα δύσκολα θέματα! Δηλαδή, η συλλογιστική αυτή -που κυριαρχεί στον δημόσιο λόγο για τις εξετάσεις- θέλει να μας πει ότι αν ήταν εύκολα τα θέματα, θα ήταν πιο δίκαιες οι εξετάσεις. Και δεν θα τσακίζονταν οι μαθητές...
Όμως οι Πανελλαδικές εξετάσεις γίνονται για να καλυφθεί προκαθορισμένος αριθμός θέσεων και γι' αυτό λειτουργούν (σχεδόν) μόνον για τη σύγκριση των υποψηφίων. Την καθοριστική σημασία έχει η βαθμολογία στη σειρά, συγκριτικά με τους άλλους υποψήφιους και όχι ο απόλυτος βαθμός. Άρα ούτε αδικία, ούτε τσάκισμα όταν γενικά οι βαθμοί ανεβαίνουν ή πέφτουν. Οι αδικίες και το τσάκισμα κυριαρχούν στην περίοδο της πολύμηνης (έως πολυετούς) προετοιμασίας για τις εξετάσεις.
Αλλά υπάρχει και ή άλλη όψη. Τα στατιστικά στοιχεία των βαθμολογιών που δόθηκαν από το υπουργείο αποκαλύπτουν πολλά ανησυχητικά - αυτά αξίζουν να σχολιαστούν χωρίς λαϊκισμούς, γιατί αφορούν το πώς δουλεύει το σύστημα των θεμάτων. Δύο μεγάλης κλίμακας ανισορροπίες αποκαλύπτονται με την πρώτη ματιά: Από μάθημα σε μάθημα και από χρονιά σε χρονιά. Παράδειγμα: Νεοελληνική Γλώσσα φέτος πήραν άριστα (18-20) το 1,39%, ενώ στη Φυσική το 42% (!). Διαχρονικά η ίδια κατάσταση από το 2009 και στα δύο μαθήματα. Όμως στα Μαθηματικά της Θετικής Κατεύθυνσης οι αριστούχοι φέτος ήταν 2,47%, πέρυσι 9,79% και το 2009 26,5% - εδώ εκδηλώθηκε ανομολόγητο σχέδιο μεγάλης αύξησης των εξεταστικών απαιτήσεων σε σχέση με το επίπεδο υποψηφίων. Κι έτσι το ποσοστό εκείνων που έγραψαν κάτω από 10 στα Μαθηματικά εκτινάχθηκε στο 47%, ενώ αντίθετα στη Νεοελληνική Γλώσσα -που αναφέραμε ότι έχει λίγους αριστούχους- οι κάτω του βαθμού 10 μειώθηκαν στο 13%, από το 23%.
Δηλαδή, απουσία ενιαίων κριτηρίων σε όλα τα μαθήματα, επιβολή ιδιαίτερων σχεδιασμών ανά μάθημα, ή από χρονιά σε χρονιά. Ό,τι χρειάζεται για σύγχυση και ανασφάλεια σε όλους. Μάλλον αυτός πρέπει να είναι κύριος λόγος για τον φροντιστηριακό υπεργιγαντισμό και όχι οι μικρές διακυμάνσεις στις αναλογίες υποψηφίων - θέσεων ή στο επίπεδο της διδασκαλίας από μάθημα σε μάθημα.
Θα συνεχίσουμε αύριο.