Live τώρα    
15°C Αθήνα
ΑΘΗΝΑ
Ελαφρές νεφώσεις
15 °C
14.4°C16.7°C
1 BF 58%
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Ελαφρές νεφώσεις
13 °C
11.1°C15.0°C
2 BF 76%
ΠΑΤΡΑ
Σποραδικές νεφώσεις
10 °C
6.1°C14.4°C
2 BF 81%
ΗΡΑΚΛΕΙΟ
Σποραδικές νεφώσεις
18 °C
17.0°C20.0°C
4 BF 55%
ΛΑΡΙΣΑ
Ελαφρές νεφώσεις
11 °C
10.0°C12.2°C
1 BF 71%
Πασχάλης Τσαρούχας στην «Α» / Το Πειθαρχικό είναι ένα καλό μάθημα ότι σ' αυτή τη ζωή δεν τα έχεις δει όλα
  • Μείωση μεγέθους γραμματοσειράς
  • Αύξηση μεγέθους γραμματοσειράς
Εκτύπωση

Πασχάλης Τσαρούχας στην «Α» / Το Πειθαρχικό είναι ένα καλό μάθημα ότι σ' αυτή τη ζωή δεν τα έχεις δει όλα

ΤΣΑΡΟΥΧΑΣ
«Η σοβαρότητα των υποθέσεων που έχουν προκύψει σε πολλές περιπτώσεις υπερβαίνει τις αρμοδιότητες του Πειθαρχικού Συμβουλίου του σωματείου και βρισκόμαστε πια σε απευθείας σύνδεση με την Εισαγγελία». Η φωτογραφία από την Εισαγγελία, όπου ο Π. Τσαρούχας, ως πρόεδρος του Πειθαρχικού του ΣΕΗ, έδωσε κατάθεση για τις καταγγελίες σεξουαλικής βίας

"Ούτε ο πιο διεστραμμένος νους δεν θα μπορούσε να φανταστεί, όταν ίδρυε το Πειθαρχικό Συμβούλιο και τον εσωτερικό του Κανονισμό, ότι θα μπορούσαν να μας απασχολήσουν τέτοιου είδους ζητήματα στο Σωματείο Ελλήνων Ηθοποιών" λέει ο πρόεδρος του Πειθαρχικού Συμβουλίου του ΣΕΗ Πασχάλης Τσαρούχας. Παρά το φορτίο των ημερών, ο γνωστός ηθοποιός μιλάει με νηφαλιότητα, σεβόμενος απόλυτα τον θεσμικό του ρόλο.

Συναντηθήκαμε με όλες τις προφυλάξεις για την Covid. Aπέναντί μου ήταν σαν να στεκόταν ένας "βράχος". Στεκόταν ένας άνθρωπος με την αποφασιστικότητα που επιβάλλουν οι περιστάσεις και το σθένος που απαιτεί η θέση που του έχει ανατεθεί. Τοποθετείται με ειλικρίνεια στο ζήτημα που έχει προκύψει από τις καταγγελίες για σεξουαλική και κάθε μορφής βία που συγκλονίζουν την κοινή γνώμη και τον χώρο του θεάτρου. Με λόγο διαυγή, συγκροτημένο και διεισδυτικό, στέλνει παράλληλα το δικό του αισιόδοξο μήνυμα. "Είναι ανθρώπινο και να ανησυχούμε και να αγωνιούμε και να φοβόμαστε κάποιες φορές" λέει για την αγωνία που εκφράζεται ότι "όλα θα κουκουλωθούν". "Οφείλουμε όμως" συμπληρώνει εμφατικά "να παραμείνουμε εκείνοι που θα ανοίγουν πεισματικά το παράθυρο στο φως". Πάντως ομολογεί ότι το Πειθαρχικό Συμβούλιο είναι για άλλη μια φορά ένα καλό μάθημα ότι σ' αυτή τη ζωή δεν τα έχεις δει όλα.

Είσαι 35 χρόνια στο θέατρο, έχεις ξαναζήσει τέτοιο πράγμα;

Όχι, ποτέ. Ο χώρος του θεάτρου είναι ένας χώρος γεμάτος ένταση, είμαστε μαθημένοι να ζούμε με ένταση και συναισθήματα. Η 15ετής κρίση που ζούμε και η παρατεταμένη καραντίνα, η οποία έχει παίξει καταλυτικό ρόλο στους κλάδους των καλλιτεχνών, διότι εμείς ουσιαστικά είμαστε ανεπάγγελτοι εδώ και έναν χρόνο, έφερε εκ των πραγμάτων τους ανθρώπους αντιμέτωπους με τον εαυτό τους. Λίγο η ανεργία, λίγο η ανέχεια, λίγο η αίσθηση ότι δεν σου επιτρέπεται να είσαι δημιουργικός και πάνω απ' όλα η λυτρωτική απελευθέρωση των ανθρώπων από τον φόβο απώλειας των κεκτημένων, εφόσον πια δεν έχει κανείς σχεδόν τίποτα να χάσει, σε συνδυασμό με την κίνηση της Σοφίας Μπεκατώρου, οδήγησαν τους ανθρώπους στην αποκάλυψη προσωπικών εμπειριών που είχαν χρόνια θαμμένες μέσα τους πιστεύοντας ότι τις έχουν τακτοποιήσει στο παρελθόν.

Γιατί ήταν κρυμμένα όλα αυτά κάτω από το χαλί τόσα χρόνια;

Γιατί καθένας και καθεμιά από τα θύματα είχαν φροντίσει να κρατήσουν για τον εαυτό τους τις όποιες τραυματικές εμπειρίες είχαν, άλλες φορές, θεωρώ, από φόβο, άλλες φορές από ντροπή και άλλες φορές χωρίς να το συνειδητοποιούν καν, από την ίδια την κοινωνική τους εκπαίδευση. Σε προσωπικό επίπεδο λοιπόν θεωρώ ότι αυτός ο συνδυασμός λειτούργησε. Όσον αφορά στο ανόητο ερώτημα "γιατί τώρα", νομίζω έδωσα την απάντηση στην προηγούμενη ερώτηση. Επίσης όσον αφορά στο άλλο συχνό ερώτημα, "εσείς δεν ξέρατε, γιατί συγκαλύπτατε;", υπάρχει σαφής απάντηση. Η μεγάλη πλειοψηφία των ανθρώπων του κλάδου δεν γνώριζε ούτε καν μπορούσε να υποψιαστεί τη σκληρότητα των περιστατικών τα οποία βγαίνουν στο φως της δημοσιότητας. Υπάρχει ένα μικρό μέρος ανθρώπων που υποπτεύονταν, οι οποίοι φρόντισαν να διαχωρίσουν τη θέση τους από τέτοιες συμπεριφορές και να αντιδράσουν, είτε αυτό αφορούσε στους ίδιους προσωπικά είτε σε συναδέλφους σε περιπτώσεις που ήταν παρόντες. Και αυτή τους η αντίδραση καθόρισε σε μεγάλο βαθμό και την εξέλιξη της καριέρας τους. Και υπάρχει και η τρίτη κατηγορία των ελάχιστων ανθρώπων που γνώριζαν, οι οποίοι και ανέχονταν και αναπαρήγαγαν τέτοιες άρρωστες συμπεριφορές.

Έχετε πολλές τέτοιες περιπτώσεις στο Πειθαρχικό;

Δεν μου επιτρέπεται να αναφερθώ ούτε στον αριθμό των καταγγελιών ούτε στα πρόσωπα που εμπλέκονται ένθεν και ένθεν. Ωστόσο είμαστε υποχρεωμένοι να διαβάζουμε κάθε φορά πάρα πολύ σκληρές περιγραφές, στις καταγγελίες.

Είναι βαρύ φορτίο για το Πειθαρχικό του ΣΕΗ αυτό το έργο;

Προφανώς είναι πολύ βαρύ το φορτίο. Νομίζω ότι ούτε ο πιο διεστραμμένος νους δεν θα μπορούσε να φανταστεί, όταν ίδρυε το Πειθαρχικό Συμβούλιο και τον Εσωτερικό του Κανονισμό, ότι θα μπορούσαν να μας απασχολήσουν τέτοιου είδους ζητήματα στο Σωματείο Ελλήνων Ηθοποιών. Το φορτίο είναι δυσανάλογα βαρύ και για την αρμοδιότητα και για τις δυνατότητές μας. Γιατί πρέπει να ξέρετε ότι είμαστε υποχρεωμένοι βάση του εσωτερικού κανονισμού να λειτουργούμε με απόλυτη δικονομική ακρίβεια, χωρίς να έχουμε σπουδάσει νομικά ή να είναι αυτή η δουλειά μας.

Θεωρείτε εαυτούς "επαγγελματίες ομοφυλόφιλους" ή "ατάλαντους καλλιτέχνες";

Εξ όσων γνωρίζω η πολιτεία δεν έχει θεσπίσει κλάδο "επαγγελματιών ομοφυλόφιλων" και το αν είναι κανείς ταλαντούχος ή όχι δεν είναι χαρακτηριστικό που ορίζει την ποιότητα της προσωπικότητάς του. Σε κάθε περίπτωση, είμαστε όλοι ευαίσθητοι άνθρωποι που μπορούν να αναγνωρίσουν τα τραύματα στις ψυχές των συνανθρώπων τους και, τουλάχιστον, να συμπονούν τα θύματα.

Ο Δημήτρης Λιγνάδης είναι πλέον στη φυλακή. Είναι δικαίωση;

Όχι, αυτό είναι το κανονικό.

Γιατί δημοσίευσες στον προσωπικό σου λογαριασμό στο fb ότι "Όποιος όμως γνωρίζει κάτι για τις υποθέσεις που ερευνώνται (για αμφότερες τις πλευρές μιλάω πάντα) και δεν μιλά, απλώς εγκληματεί" και το επαναλαμβάνεις διαρκώς;

Γιατί εφόσον η σοβαρότητα των υποθέσεων που έχουν προκύψει σε πολλές περιπτώσεις υπερβαίνει τις αρμοδιότητες του Πειθαρχικού Συμβουλίου του σωματείου και βρισκόμαστε πια σε απευθείας σύνδεση με την Εισαγγελία, θεωρώ ότι είναι και ανθρώπινο και σωστό και υποχρέωση καθενός που έχει πληροφορίες, είτε για να υποστηρίξει καταγγελία είτε για να υπερασπιστεί κάποιον πιθανά αδίκως καταγγελλόμενο, να συνεισφέρει με όσα τυχόν γνωρίζει.

Όλο και πιο συχνά, όλο και από περισσότερους, εκφράζεται η αγωνία ότι "όλα θα κουκουλωθούν". Συμμερίζεσαι αυτό τον φόβο;

Αν συμμεριζόμουν κάτι τέτοιο, σίγουρα δεν θα παρέμενα στη θεσμική θέση που βρίσκομαι αυτή τη στιγμή. Είναι ανθρώπινο και να ανησυχούμε και να αγωνιούμε και να φοβόμαστε κάποιες φορές. Πάνω από το ανθρώπινο όμως, οφείλουμε να είμαστε αισιόδοξοι. Να παραμείνουμε εκείνοι που θα ανοίγουν πεισματικά το παράθυρο στο φως, κάτι που άλλωστε είναι βασικό χαρακτηριστικό της τέχνης μας.

ΤΣΑΡΟΥΧΑΣ

Η υπόθεση Λιγνάδη έχει πληγώσει βαριά το Εθνικό Θέατρο;

Καμία προσωπική υπόθεση δεν μπορεί να πληγώσει το θέατρο.

Την κοινωνία;

Νομίζω, τέτοιες συγκυρίες, όσο επώδυνες κι αν είναι τη στιγμή που συμβαίνουν, ενεργοποιούν τα αντανακλαστικά της κοινωνίας και αυτό, κατά την προσωπική μου άποψη, στο τέλος φέρνει αποτέλεσμα με θετικό πρόσημο. Όσα αντιμετωπίζουμε σήμερα στον χώρο μας βρίσκονται σε απόλυτη αναλογία με αυτό που συμβαίνει σε ολόκληρη την κοινωνία. Δεν είμαστε ένα αυτόνομο κομμάτι, είμαστε μέρος ενός μεγάλου συνόλου και έτσι οφείλουμε να το αντιλαμβανόμαστε και εμείς σαν ξεχωριστός κλάδος και η κοινωνία στο σύνολό της.

Η πολιτεία, η κυβέρνηση έχει σταθεί στο ύψος των περιστάσεων;

Όχι.

Συμφωνείς με τον Σταύρο Ξαρχάκο ότι η υπουργός Πολιτισμού "διακατέχεται από το σύνδρομο της βλαπτικής έπαρσης";

Αν πρέπει να πάρω το μέρος κάποιου, προφανώς θα πάρω το μέρος του Σταύρου Ξαρχάκου.

Βαρύ το φορτίο, λες, για το Πειθαρχικό. Πώς σκοπεύετε να διαχειριστείτε στο Σωματείο Ελλήνων Ηθοποιών την κατάσταση προκειμένου ο χώρος να βγει από τη λαίλαπα με τα λιγότερα δυνατά τραύματα, αλλά και να προχωρήσει στο μέλλον σε πιο υγιείς συνθήκες;

Καταρχάς πρέπει να ολοκληρώσουμε με την ίδια φροντίδα και υπευθυνότητα αυτό που συμβαίνει αυτή τη στιγμή με τις καταγγελίες και την εξέλιξή τους. Παράλληλα, υπάρχει η φροντίδα, από την πρώτη στιγμή ανάληψης καθηκόντων της νέας διοίκησης του σωματείου, όσον αφορά στα εργασιακά, στις συλλογικές συμβάσεις εργασίας, σε ζητήματα αμοιβών και ασφάλισης, έτσι ώστε κανένα θεσμικό όργανο της πολιτείας να μη νομιμοποιείται στο μέλλον να μας θεωρεί "αόρατους". Οφείλουμε, όπως έχω ξαναπεί, και το πετυχαίνουμε για την ώρα, να συγκροτούμε ένα γοητευτικό σωματείο, του οποίου όλοι οι ηθοποιοί να επιθυμούν να είναι μέλη. Όσον αφορά στο άμεσο μέλλον, οφείλουμε να εξηγήσουμε στην κοινωνία με κάθε δυνατό τρόπο ότι οι παραβατικές συμπεριφορές κάποιων μέχρι σήμερα μελών μας αποτελούν μια απειροελάχιστη μειοψηφία σε σχέση με το σύνολο των ηθοποιών και ότι σε καμία περίπτωση δεν αποτελεί στο σύνολό του ο κλάδος μας μια "οργάνωση παραβατικότητας". Οφείλουμε να επαναδιατυπώσουμε, σε συνεργασία με όλους τους άμεσα εμπλεκόμενους, το υπουργείο, τα υπόλοιπα καλλιτεχνικά σωματεία, νέους όρους και προϋποθέσεις που θα διέπουν τις συνθήκες κάτω από τις οποίες θα εργαζόμαστε.

Έχετε προχωρήσει σε διαγραφές; Θα προχωρήσετε;

Η διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη, διότι υπάρχει αυστηρό χρονικό διάγραμμα που ορίζει τον τρόπο που πρέπει να λειτουργήσουμε. Είναι λίγο νωρίς ακόμα για διαγραφές. Γι' αυτό θα μπορούμε να μιλήσουμε σε περίπου δυο μήνες που θα αρχίσουν να ολοκληρώνονται οι πρώτες υποθέσεις.

Πλαίσιο προστασίας των θυμάτων αλλά και Κώδικας Δεοντολογίας είναι προτεραιότητες;

Ό,τι έρχεται υπό μορφήν καταγγελίας στο σωματείο προστατεύεται από απόλυτη μυστικότητα και για τις δύο πλευρές. Ανακοίνωση για την υπόθεση είμαστε υποχρεωμένοι από τον εσωτερικό κανονισμό του Πειθαρχικού να κάνουμε μόνο με το πέρας της διαδικασίας και την τελική απόφαση, η οποία αποτελεί και την πρόταση του Πειθαρχικού Συμβουλίου προς τη Γενική Συνέλευση του ΣΕΗ που είναι και το ανώτατο όργανο το οποίο επικυρώνει. Όσον αφορά στον Κώδικα Δεοντολογίας, είναι κάτι στο οποίο ήδη δουλεύουν επιτροπές και στο δικό μας και σε άλλα συγγενικά σωματεία, έτσι ώστε να υπάρξει μια μεγάλη τελική συζήτηση και να συνδιαμορφώσουμε ένα ικανό και αξιοπρεπές πλαίσιο στο οποίο θα συνεργαζόμαστε καλλιτέχνες, τεχνικοί και επιχειρήσεις. Γνώμη μου είναι ότι η συμβολή της πολιτείας θα πρέπει να είναι η εποπτεία της αυστηρής τήρησης αυτού του πλαισίου, το οποίο, επαναλαμβάνω, θα πρέπει να έχει συνδιαμορφωθεί από τους άμεσα ενδιαφερόμενους και εμπλεκόμενους φορείς και μόνο.

Τι σε έχει διδάξει η ενασχόλησή σου, αυτό το διάστημα, με το Πειθαρχικό και τη δυναμικότητα του νέου ΣΕΗ;

Όσον αφορά στο Πειθαρχικό Συμβούλιο, είναι για άλλη μια φορά ένα καλό μάθημα ότι σ' αυτή τη ζωή δεν τα έχεις δει όλα. Όσον αφορά στο νέο ΣΕΗ, πρέπει να λάβουμε όλοι μας υπόψη ότι το όνειρό μας για κάτι από το να το πραγματοποιήσουμε πολλές φορές δεν απέχει και τόσο πολύ.

Πώς συντρίβουμε αυτές τις νοσηρές σχέσης εξουσίας που μας φέρνουν αντιμέτωπους μ' αυτά που βιώνουμε σήμερα;

Όταν πάρουμε τη γενναία απόφαση σαν κοινωνία να θέσουμε ερωτήματα και προτεραιότητες. Χρειάζεται να αποφασίσουμε. Να διαλέξουμε ανάμεσα στη χαρά που έρχεται από τη συνύπαρξη μας με το περιβάλλον και τους συνανθρώπους μας και την άρρωστη ηδονή της ισοπέδωσης του διπλανού μας.

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΓΝΩΜΕΣ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

EDITORIAL

ΑΝΑΛΥΣΗ

SOCIAL