Του Σπύρου Κακουριώτη
Το κλίμα της θεατρικής Θεσσαλονίκης ταιριάζει, φαίνεται, στον Ταξιάρχη Χάνο, τον γνωστό ηθοποιό που, μετά την επιτυχημένη παρουσία τους, τον χειμώνα, στην Κωμωδία του αυτόχειρα, συνεχίζει χωρίς διακοπή τη συνεργασία του με το ΚΘΒΕ, δοκιμάζοντας τις δυνάμεις του στη σκηνοθεσία, με το έργο του Σταύρου Τσιώλη Ταξίδι με τον ΠΑΟΚ, που από την Τετάρτη θα παρουσιάζεται στη Μονή Λαζαριστών. Όπως μας αποκάλυψε, μάλιστα, έχει ταυτόχρονα αρχίσει πρόβες για την καλοκαιρινή παραγωγή του Κρατικού, τον Αγαπητικό της βοσκοπούλας, που θα παρουσιάσει στο Βασιλικό Θέατρο, "για τους ανθρώπους εκείνους που δεν θα φύγουν από την πόλη".
* Τι είναι το Ταξιδεύοντας με τον ΠΑΟΚ;
Αυθεντικός Τσιώλης σε θεατρική μορφή! Αυτός ο τρυφερός άνθρωπος, που είναι γνωστός για τα road movies του, ταινίες σε διαρκή κίνηση, γράφει ένα θεατρικό έργο που διαδραματίζεται σε σταθμό, όπως λέει και στον υπότιτλό του: Μια ιστορία του Σταθμού Λαρίσης. Εκεί έρχονται δυο κοπέλες, που ταξιδεύουν με το τρένο με το οποίο κατεβαίνουν στην Αθήνα οπαδοί του ΠΑΟΚ για έναν φανταστικό αγώνα με τον Ολυμπιακό. Έρχονται για να συναντήσουν έναν ποπ σταρ και περιμένοντας συναντούν διάφορους ανθρώπους, που έρχονται και φεύγουν, καταθέτοντας την προσωπική τους ιστορία. Ονειρεύονται, ελπίζουν, λένε τα σώψυχά τους και με τον τρόπο αυτό "ταξιδεύουν", με την ευρύτερη έννοια...
* Είναι στατικό, αλλά παραμένει κομμάτι ενός ταξιδιού...
Ακριβώς, παρ' ότι στατικό, παραμένει "έργο δρόμου": Από αόρατες πηγές ακούγεται ο αγώνας, εμφανίζεται ένας δήθεν οπαδός του Ολυμπιακού που μεταφέρει τα τεκταινόμενα γύρω-γύρω, ύστερα ένας τεχνικός του σταθμού, ένας φαντάρος, μια κυρία που περιμένει το τρένο για τη Χαλκίδα... Όλοι αυτοί δημιουργούν μια στατική ιστορία, που όμως έχει δυναμική ταξιδιού και ονείρου που κινούνται με ιλιγγιώδη ταχύτητα!
* Πρόκειται για αγώνα που έχει γίνει στην πραγματικότητα;
Ο αγώνας, τον οποίο κατέβηκαν με τρένο για να παρακολουθήσουν 2.500 οπαδοί του ΠΑΟΚ, έγινε πράγματι το 1999. Όμως εμείς δεν αναπλάθουμε αυτόν τον αγώνα, αλλά έναν άλλο, όπως τον φαντάστηκε ο Τσιώλης, με άλλα ονόματα, με σπορκάστερ τον Γιώργο Μίνο, που μας διέθεσε τη φωνή του.
* Δηλαδή το ποδόσφαιρο είναι ένα "πρόσχημα" για την αφήγηση;
Στην παράσταση το ματς είναι μια αφορμή για να ξετυλιχτούν όλες αυτές οι ιστορίες. Όπως λέει ο Τσιώλης, είχε πάει τότε στον σταθμό και συνάντησε τις δύο κοπέλες, από τις οποίες του γεννήθηκε η ιδέα για το έργο και η ανάγκη να αναπτύξει τους χαρακτήρες του προς αυτήν την κατεύθυνση.
* Τι χαρακτήρες φτιάχνει ο συγγραφέας;
Είναι και οι δύο κοπέλες "με σπασμένα φτερά", όπως λέει. Έρχονται από ένα ίδρυμα απεξάρτησης, μπορεί στην οικογένειά τους να έχουν συμβεί πάρα πολλά. Η ανάγκη αυτών των δύο παιδιών για την οικογένεια τους δημιουργεί επιθετικότητα και τα παρασύρει σε εύκολους δρόμους. Ταυτόχρονα όμως η ρίζα τους ψάχνει να βρει τη θαλπωρή, την τρυφερότητα, την οικογένεια ξανά. Πού θα καταλήξει; Σε ένα θεατρικό έργο μόνο το ερώτημα μπορούμε να θέσουμε.
* Την "οικογένεια" αυτή βρίσκουν μέσα στο ποδόσφαιρο;
Στην ουσία, μέσα από την περιπλάνησή τους, ψάχνουν κάπου να ανήκουν, κάποιους με τους οποίους να μπορούν να ονειρευτούν μαζί. Με αφορμή αυτήν τους την ανάγκη, ο Τσιώλης φτιάχνει έναν κόσμο, αυτόν των οπαδών, στον οποίο αναγνωρίζει αυθεντικότητα, λαϊκή ντομπροσύνη. Όπως, αντίστοιχα, είχε αναγνωρίσει τα ίδια στοιχεία στο σκυλάδικο που είναι ο σκηνικός χώρος της Πόρτας, ενός άλλου του έργου. Το ίδιο αναζητά, με τη θυμοσοφία του, και στις ταινίες του, πιστεύω...
* Ποδόσφαιρο και θέατρο... Πόση σχέση μπορεί να έχουν;
Από καμία μέχρι να ταυτιστούν απόλυτα! Όταν βλέπεις έναν ποδοσφαιριστή ύψιστης τεχνικής, όπως ο μακαρίτης ο Κρόιφ, που έγραψε ύμνο γι' αυτόν ο Αναγνωστάκης, θαυμάζεις τον τρόπο που στέκεται μέσα στον χώρο, που κοιτάει τους συντρόφους του, που μεταφέρει την μπάλα, τον τρόπο που φτιάχνει μια ομάδα. Το θέατρο και η σκηνοθεσία είναι συνεργασία. Ένας άνθρωπος μπορεί να εμπνεύσει, όχι όμως να επιβάλει. Όταν έχουμε να κάνουμε λοιπόν με ομάδες, όπως στο θέατρο, ο καθένας έχει τον ρόλο του: του επιθετικού, του αμυντικού, του τερματοφύλακα... Πρέπει στο θέατρο να βρεις έναν τρόπο συνεργασίας για να μπορέσει να γίνει μια παράσταση. Μια ομάδα είμαστε κι εμείς, για τρεις ή για έξι μήνες...
* Αυτές οι ομάδες όμως σήμερα έχουν μικρό κύκλο ζωής, γρήγορα διαλύονται και ξεφυτρώνουν άλλες στη θέση τους...
Μπορεί να έχουμε ανάγκη να πιαστούμε σε έναν κυκλικό χορό για να προχωρήσουμε, αλλά στις μέρες μας, πράγματι, δεν μένουμε πολύ, γιατί ο καθένας θεωρεί ότι αυτός πρέπει να είναι ο πρωτοχορευτής. Σήμερα τα νέα ρεύματα στο θέατρο φτάνουν σε μας σε χρόνο μηδέν, ενώ παλιότερα έπρεπε να περάσουν μια διαδικασία που επέτρεπε να αφομοιωθούν καλύτερα. Δεν μπαίνουμε έτσι στον κόπο να τα ανακαλύψουμε και να φτιάξουμε τον δικό μας κοινό κώδικα, κάτι που είναι απαραίτητο για να έχει διάρκεια η συλλογική δουλειά στο θέατρο.
* Οπότε;
Απλώς δανειζόμαστε. Και πολλές από τις παραστάσεις είναι ασκήσεις σαν κι αυτές που κάνουμε στις δραματικές σχολές. Πιστεύω πως αυτό δεν μπορεί να διαρκέσει πολύ. Ο κόσμος θα κουραστεί από αυτήν την αδιάκοπη αναζήτηση της πρωτοπορίας και θα ζητήσει λίγη... ουσία. Αυτό είναι πάντα ζητούμενο, πρέπει να προσπαθήσουμε πολύ για να το συναντήσουμε. Η δική μας παράσταση προσπάθησα να μείνει απόλυτα πιστή στο έργο και την τρυφερή ματιά του Τσιώλη...
* Η παράσταση είναι και μια συμμετοχή του ΚΘΒΕ στους εορτασμούς για τα 90χρονα του ΠΑΟΚ...
Ήταν μια πρωτοβουλία του καλλιτεχνικού διευθυντή Γιάννη Αναστασάκη, προκειμένου να τιμήσει την επέτειο της ομάδας, αλλά και την πόλη και τους φιλάθλους, που θα ήθελαν να δουν ένα τέτοιο θεατρικό έργο. Είναι ένα άνοιγμα για πρώτη φορά προς αυτήν την κατεύθυνση, νομίζω.
ΣΤΑΥΡΟΣ ΤΣΙΩΛΗΣ:
"Εκείνη τη μέρα είχε πολύ κρύο και ο σταθμός ήταν ερημωμένος..."
"...Είδα τα δύο κορίτσια. Το ένα φορούσε κασκόλ του ΠΑΟΚ και το άλλο κρατούσε μία σημαία της αγαπημένης της ομάδας. Οι δύο κοπέλες περίμεναν μόνες τους σε έναν σταθμό, που ειδικά εκείνη τη μέρα είχε πολύ κρύο και ήταν ερημωμένος. Όταν έφτασαν τα τρένα με τους οπαδούς, πήραν απίστευτη χαρά και ενώθηκαν μαζί τους. Περπατώντας προς τα εκεί που ήταν καθισμένες, είδα αφημένη τη φωτογραφία ενός γνωστού ποπ σταρ, στην οποία έγραφε πάνω: 'Με αγάπη, στην Ιωάννα'. Το συγκεκριμένο γεγονός μού έκανε εντύπωση και έμαθα ότι τα δύο κορίτσια περίμεναν τον τραγουδιστή, που του είχαν ζητήσει ραντεβού! Γνωρίζοντας, όμως, ότι δεν θα έρθει ποτέ, δεν έχασαν την πίστη τους και, μέσω του ΠΑΟΚ, βρήκαν και πάλι τη χαρά τους».
info
ΤΑΞΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΑΟΚ, του Σταύρου Τσιώλη. Σκηνοθεσία: Ταξιάρχης Χάνος. Σκηνογραφία: Στάθης Μήτσιος. Κοστούμια: Χρήστος Μπρούφας. Ερμηνεύουν: Ελευθερία Αγγελίτσα, Αριστοτέλης Ζαχαράκης, Στεφανία Ζώρα, Σοφία Καλεμκερίδου, Χάρης Παπαδόπουλος, Μαριάννα Πουρέγκα, Τάσος Ροδοβίτης. Μικρό Θέατρο Μονής Λαζαριστών ΚΘΒΕ. Από 18-29.5.