Συνέντευξη στη Μάνια Ζούση
Διαθέτει τα χαρακτηριστικά ενός αναγεννησιακού ανθρώπου, πολυτάλαντου και δαιμονικού. Μιλά όπως σκέφτεται, γρήγορα και χωρίς παύσεις, με παθιασμένες λέξεις, όπως οι ποιητές. Άλλωστε, ο Θοδωρής Γκόνης, γνωστός σκηνοθέτης, ευαισθητοποιημένος πολίτης και ανήσυχος καλλιτέχνης, συνδυάζει τη συγγραφή και τη στιχουργική με τη διοίκηση και την οργάνωση ενός περιφερειακού θεάτρου.
Με πετυχημένη θητεία στο ΔΗΠΕΘΕ Αγρινίου, συνεχίζει τα τελευταία χρόνια την καλή δουλειά στο ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας ως καλλιτεχνικός διευθυντής. Δημιουργώντας ένα θέατρο που προσπαθεί να συμμετέχει στη δημόσια συζήτηση, να οξύνει την ευαισθησία, την αισθητική, να προσφέρει ανησυχία και σκέψη. Και πετυχαίνει να αφουγκράζεται τις ανάγκες και να ζωντανεύει το σώμα της πόλης μέσα από τη συμμετοχή των κατοίκων της και τη νέα αφήγηση που δημιουργεί κάθε χρόνο στο Φεστιβάλ. Ένα φεστιβάλ που διαθέτει προσωπικό χαρακτήρα, βλέμμα στα πράγματα και γερή θεματική ραχοκοκαλιά. Με μετακλήσεις στις μεγαλύτερες και σοβαρότερες εγχώριες παραγωγές αλλά και παραγγελίες παραστάσεων.
Με έναν παιχνιδιάρικο τίτλο, εμπνευσμένο από τα ονόματα ιστορικών συνοικιών της Καβάλας, το φετινό 57ο Φεστιβάλ Φιλίππων, που διέτρεξε ολόκληρο τον Ιούλιο και συνεχίζει και όλον τον Αύγουστο, είναι ένας περίπατος στην πόλη, που αποτυπώνεται και στον τίτλο «Από τα Πεντακόσια στα Χείλια». Δύο συνοικισμοί που έλκουν το αριθμητικό τοπωνύμιό τους από τον αριθμό των προσφυγικών οικογενειών που φιλοξενήθηκαν σ' αυτούς μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή.
«Η πόλη, σαν γυναίκα ολοζώντανη ανασαίνει και μιλά με το στόμα και το σώμα της» υποστηρίζει στην "Αυγή" ο Θοδωρής Γκόνης. "Ηθοποιοί, λογοτέχνες, ποιητές, μουσικοί, εικαστικοί, αντλώντας έμπνευση από τους δεσμούς τους με την πόλη της Καβάλας, επιλέγουν ένα σημείο και αφήνουν πάνω της το καλλιτεχνικό τους στίγμα, τη ζωγραφιά τους, το τατουάζ τους. Μια παράσταση, μια συναυλία, μια προβολή, ένα αναλόγιο, μια έκθεση. Όλη η πόλη μεταμορφώνεται σε έναν πυρήνα καλλιτεχνικής δημιουργίας. Άλλωστε, το θέατρο είναι η ποιητική τέχνη που εξασκούμε για να μιλάμε ελεύθερα, η τέχνη που, ταπεινή και αλήτικη, δεν θέλει φοβισμένους ανθρώπους» και εξηγεί πως ζήτησε από την ποιήτρια Γλυκερία Μπασδέκη ένα κείμενο που σκηνοθετεί ο ίδιος και ανεβαίνει στις 22, 23 και 24 Αυγούστου στο θέατρο "Αντιγόνη Βαλάκου".
Τίτλος του, «Donna Abbandonata ή πολύ με στενοχωρήσατε, κύριε Γιώργο μου». Στην παράσταση μια γυναίκα μιλάει στον απόντα Γιώργο Χειμωνά και μια άλλη γυναίκα της χτενίζει τα μαλλιά και την ακούει. «Είναι ένα θεατρικό έργο για την ιστορία μιας γυναίκας, για τη ματαίωση και την καταπίεση... Για μια γυναίκα που όταν είδε την ομορφιά ταράχτηκε. Η Γλυκερία Μπασδέκη γράφει την παραλογή 'Του νεκρού αδελφού' από την ανάποδη...
Ο ποιητικός λόγος της σε ταράζει και σε στέλνει στα μεγάλα κείμενα, στον 'Λάμπρο' του Σολωμού, στον Βιζυηνό, στα κρητικά έπη, στις παραλογές, στον Γιώργο Χειμωνά και στην αδερφή του την Κυβέλη που την έλεγαν και Αρετή... στον 'Εχθρό του ποιητή'... Ο Χειμωνάς είναι η μάσκα, όπως και το κομμωτήριο του έργου είναι ένας ψυχικός τόπος. Η Αρετή, αποκλεισμένη στον τόπο της, ζει στο περιθώριο, μιλά για το αλλού που θέλει να πάει, το αλλού που θέλει να ζήσει... με τη δική της αναπνοή. Δεν υπάρχει δικαίωση, δεν υπάρχει ελευθερία, δεν υπάρχει αξιοκρατία. Ανθεί ο τοπικισμός και ο ρατσισμός... Η καταπίεση στις γυναίκες είναι έντονη στην επαρχία και η μοναξιά μεγάλη...
Γλυκερία Μπασδέκη:
"Ένα έργο για τη μεγάλη λύπη ήθελα να γράψω"
«O Θοδωρής Γκόνης μου ζήτησε να γράψω ένα έργο που θα μιλάει για την Καβάλα", διευκρινίζει η ποιήτρια στην "Αυγή". "Η 'Donna Abbandonnata' μιλάει για την Καβάλα. Της πετάει καταπρόσωπο τον δικό της αντίξοο λόγο, τον λόγο που ενοχλεί. Οι Καβάλες έχουν μάθει να μιλούν με ευθείες και αναφορικότητες. Οι Αρετούλες είναι μονίμως παρεκκλίνουσες. Έτσι κι αλλιώς μόνο η γλώσσα τους μας απέμεινε. Ο Θοδωρής απ' την αρχή κατάλαβε. Είναι πολυτέλεια να συναντάς γενναιοδωρία και εμπιστοσύνη. Χαίρομαι που συναντηθήκαμε». Και εξηγεί:
"Η Αρετή είναι ένα πολύ λυπημένο και πολύ θυμωμένο κορίτσι. Έχει βάλει απέναντι τον κύριο Γιώργο και λέει, λέει, δεν προφταίνει να λέει. Ο κύριος Γιώργος (Χειμωνάς) ιδέα δεν έχει ή είχε - είναι εντελώς και ολωσδιόλου απών. Όλοι θεωρούν την Αρετή ψυχικά διαταραγμένη, μια κοπέλα σε σύγχυση πραγματικότητας. Εγώ ξέρω ότι είναι ψυχικά ταραγμένη - απλά ταράχτηκε σφόδρα όταν είδε την ομορφιά στο πρόσωπο του κυρίου Γιώργου που έλαμπε σαν λαμπατέρ. Ένα έργο για τη μεγάλη λύπη ήθελα να γράψω. Ένα έργο για αυτό το μπουκαλάκι λύπης που, όταν σπάσει, μας παίρνει και μας σηκώνει... Κι ήθελα να μ' ακούσει ο κύριος Γιώργος (Χειμωνάς), αυτός που ήξερε καλά κι από μεγάλες λύπες κι από μεγάλες ομορφιές. Νομίζω ότι πάντα περίμενε να του αποδείξουμε πόσο σημαντικός υπήρξε για τον καθένα μας. Βρήκα λοιπόν αυτή την ευκαιρία/αφορμή/πρόσχημα. Η Λένα Ουζουνίδου και η Μυρτώ Γκόνη θα μιλήσουν αντ' εμού. Το κομμωτήριο του έργου δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένας ψυχικός τόπος".
Οι στίχοι στον νέο δίσκο Μάλαμα - Περίδη και το γεύμα της Μπαμπέτ
Δεν θα μπορούσαμε να μη ρωτήσουμε τον πολυπράγμονα σκηνοθέτη τι ετοιμάζει για τον χειμώνα. Και εκείνος μας αποκάλυψε πως θα σκηνοθετήσει «Το γεύμα της Μπαμπέτ», από το ομώνυμο βιβλίο που έγινε εμβληματική ταινία, σε διασκευή Θόδωρου Γρηγοριάδη και με τη Φιλαρέτη Κομνηνού στον κεντρικό ρόλο. Παράλληλα, αναμένεται και η έκδοση ενός καινούργιου βιβλίου του από τις εκδόσεις Άγρα. Την ίδια ώρα έχει γράψει τους στίχους σε τραγούδια που περιλαμβάνονται στον νέο δίσκο των Σωκράτη Μάλαμα και Ορφέα Περίδη, που θα κυκλοφορήσει το φθινόπωρο.
Τέλος, η παράσταση που σκηνοθέτησε και συζητήθηκε στο φεστιβάλ Αθηνών, «Η οδύνη των ανέργων και το δικαίωμα στην τεμπελιά», μια σειρά συνεντεύξεων όπου οι άνθρωποι μιλάνε για τις αγωνίες τους και την αίσθηση ότι είναι εγκλωβισμένοι και ανήμποροι μπροστά στη συμφορά που τους βρήκε, και την ίδια ώρα το δημοφιλές δοκίμιο του Λαφάργκ «Το Δικαίωμα στην τεμπελιά», που αποκαθηλώνει το δικαίωμα στην εργασία, θα παρουσιασθεί τον Σεπτέμβριο στο ΚΘΒΕ. Ταυτόχρονα «Η οδός Πολυδούρη» της Ρούλας Γεωργακοπούλου με την Ιωάννα Παπά, πριν επαναληφθεί στο θέατρο Βασιλάκου τον χειμώνα, θα ανέβει τον Οκτώβριο στην Καβάλα.
ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ
" Donna abbandonata ή πολύ με στεναχωρήσατε κύριε Γιώργο μου"
Κείμενο: Γλυκερία Μπασδέκη
Σκηνοθεσία: Θοδωρής Γκόνης
Σκηνικά - Κοστούμια: Ελένη Στρούλια
Φωτισμοί: Τάσος Παλαιορούτας
Παίζουν: Eλένη Ουζουνίδου, Μυρτώ Γκόνη
22, 23 και 24 Αυγούστου
Θέατρο Αντιγόνη Βαλάκου Καβάλας
Φωτογραφίες: Μαρία Καλογιώργη