Με τραγική αφορμή τον θάνατο ενός δεκατριάχρονου στην πόλη μου, προέβην σε μια αναζήτηση της κείμενης νομοθεσίας για τη λειτουργία των υπαίθριων χώρων ψυχαγωγικών παιχνιδιών (λουνα παρκ, υπαίθριοι παιδότοποι κ.λπ.).
Στην αναζήτηση αυτή βρέθηκα αντιμέτωπη με ένα χαοτικό νομοθετικό πλαίσιο, η ερμηνεία και η εφαρμογή του οποίου αφέθηκε στους ΟΤΑ και τους λοιπούς φορείς αδειοδότησης των σχετικών εγκαταστάσεων.
Βασικό νομοθέτημα για τη χορήγηση αδειών των συγκεκριμένων χώρων είναι ο Ν. 2323/1995 «Υπαίθριο εμπόριο και άλλες διατάξεις», νόμος ο οποίος έχει τροποποιηθεί πλείστες όσες φορές έως σήμερα. Κατ' εξουσιοδότηση του Ν. 2323/1995 εκδόθηκε καταρχήν το Π.Δ. 12/2005, το οποίο καταργεί προηγούμενες διατάξεις για το ζήτημα χορήγησης αδειών λούνα παρκ και ορίζει τις προϋποθέσεις. Εν συνεχεία και το ίδιο έτος εκδίδεται το Π.Δ. 254/2005 «Ρύθμιση υπαίθριου εμπορίου (πλανόδιου και στάσιμου)» το οποίο καταργεί ρητά το Π.Δ. 12/2005 και στο οποίο δεν γίνεται καμία αναφορά για τα λούνα παρκ.
Επί επτά έτη υπάρχει ασάφεια για τις εφαρμοζόμενες διατάξεις, την οποία για πρώτη φορά επιλύει η 1033/2012 απόφαση του Δ' Τμήματος του ΣτΕ. Η απόφαση αναφέρει αυτολεξεί: "Εξακολουθούν να ισχύουν οι αναφερόμενες στην εν λόγω ειδική κατηγορία υπαιθρίων δραστηριοτήτων διατάξεις του προαναφερθέντος Π.Δ. 12/2005, διότι το ανωτέρω άρθρο 8 του (εκδοθέντος βάσει της εξουσιοδοτικής διάταξης της παραγράφου 11 του ίδιου άρθρου 1 του ν. 2323/1995) Π.Δ.254/2005 δεν αφορά, κατά την ορθή του έννοια, στις ως άνω ρυθμίσεις του Π.Δ. 12/2005, αλλά μόνον στις αναφερόμενες στις λοιπές, παραδοσιακές δραστηριότητες του υπαιθρίου εμπορίου (πλανόδιου και στάσιμου), ως προς τις οποίες το εν λόγω Π.Δ. 254/2005 εισήγαγε, κατά τα ανωτέρω, νέες ρυθμίσεις."
Καλά ώς εδώ, αλλά τι γίνεται στην πράξη, δηλαδή πώς εφαρμόζουν οι φορείς αδειοδότησης το συγκεκριμένο ζήτημα; Προχώρησα σε μια απλή αναζήτηση στη Διαύγεια με σκοπό να αναζητήσω αποφάσεις χορήγησης αδειών σε λούνα παρκ. Πληθώρα δήμων προχώρησαν σε αδειοδότηση με διαφορετική διαδικασία από αυτή που ορίζεται από το Π.Δ. 12/2005 (!). Δηλαδή πληθώρα δήμων προχώρησαν σε παραχώρηση χρήσης κοινόχρηστου χώρου για εκδηλώσεις προσωρινού χαρακτήρα εφαρμόζοντας διατάξεις του Ν. 1080/80 και το άρθρο 2 του Ν. 2323/1995. Σημειωτέον δε ότι οι άδειες χορηγούνται μεταξύ άλλων και σε επιχειρηματίας με μοναδική προϋπόθεση ότι διαθέτουν τα νόμιμα παραστατικά και πληρούν όλες τις απαραίτητες προϋποθέσεις της κείμενης φορολογικής νομοθεσίας (!) και χωρίς περαιτέρω διευκρινήσεις (βλέπε σχετικά α. 21/2012 απόφαση δημοτικού συμβουλίου του Δήμου Οιχαλίας και β. 402/2013 απόφαση δημοτικού συμβουλίου του Δήμου Μεσσήνης).
Δεν έφταναν τα ανωτέρω, αλλά εντελώς διαφορετική διαδικασία ακολουθείται για τους "παιδότοπους", για τους οποίους ισχύει η προβλεπόμενη από την ΚΥΑ (36873/2007 Β'1364) διαδικασία. Ωστόσο είναι ασαφή τα όρια ως προς τον χαρακτηρισμό μιας εγκατάστασης ως λούνα παρκ και ενός υπαίθριου παιδότοπου, καθώς τα παίγνια που χρησιμοποιούν αλληλοεπικαλύπτονται.
Ο έλεγχος του εξοπλισμού ελέγχεται από διαφορετικούς φορείς. Σύμφωνα με το Π.Δ. 12/2005 για τη λειτουργία εξοπλισμού λούνα παρκ απαιτείται άδεια του υπουργείου Ανάπτυξης (Γενική Γραμματεία Βιομηχανίας) για μηχανολογικές εγκαταστάσεις άνω των 10 ή 15 ίππων κατά τις διατάξεις του Α.Ν. 207/1967 (Α' 216) και σύμφωνα με την ΚΥΑ 36873/2007 Β'1364 για τη λειτουργία των παιδότοπων τα χρησιμοποιούμενα παίγνια πιστοποιούνται από τον ΕΛΟΤ. Ωστόσο υπάρχει ασάφεια για το ποιος πιστοποιεί τα φουσκωτά παίγνια σε λούνα παρκ καθώς στο Π.Δ. 12/2005 δεν υπάρχει σχετική διάταξη.
Ως προς τον έλεγχο τώρα της ύπαρξης άδειας σύμφωνα με το άρθρο 1 του Ν. 3731/2008 (Αρμοδιότητες Δημοτικής Αστυνομίας) αυτή ανήκε ώς την κατάργησή της στη Δημοτική Αστυνομία. Αρμοδιότητα η οποία μεταβιβάστηκε στην ΕΛ.ΑΣ. σύμφωνα με το άρθρο 81 παρ. 4 του Ν. 4172/2013 (Φορολογία εισοδήματος, επείγοντα μέτρα εφαρμογής του ν. 4046/2012, του ν. 4093/2012 και του ν. 4127/2013 και άλλες διατάξεις.).
Καταλήγοντας, σύμφωνα με το άρθρο 14 του Ν. 4038/2012 (Μεσοπρόθεσμο): "Ρυθμίσεις υπαίθριου εμπορίου και λαϊκών αγορών" ο ανώτατος αριθμός των αδειών, ανά κατηγορία, που δύνανται να χορηγηθούν εντός των ορίων κάθε Αποκεντρωμένης Διοίκησης για θέματα υπαίθριου εμπορίου (ήτοι και των λούνα παρκ) καθορίζεται ετησίως με απόφαση του γενικού γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης. Με την ίδια απόφαση ο καθοριζόμενος αριθμός των υπό χορήγηση αδειών κατανέμεται, ανά κατηγορία, στους οικείους δήμους.
Δυνάμει της 62778/51198/2013 απόφασης του γενικού γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αττικής για το έτος 2014 χορηγήθηκαν μόνο στον Δήμο Φυλής άδειες λούνα παρκ. Αντίθετα, για το έτος 2013, η σχετική απόφαση (53757/47143/2012) δεν χορήγησε καμία. Συνεπώς, σε ολόκληρη την Αττική για τα έτη 2013-2014 όλα τα λούνα παρκ λειτούργησαν και λειτουργούν χωρίς να υπάρχει δυνατότητα έκδοσης άδειας υπαίθριου εμπορίου κατά το Π.Δ. 12/2005 (βλ. σχετικά και την 121/2013 απόφαση της Επιτροπής Ποιότητας Ζωής του Δήμου Αλίμου).
Ομολογία της κεντρικής διοίκησης, ως προς το χαοτικό νομοθετικό πλαίσιο, αποτελεί το Κ1-581/02.4.2014 έγγραφο του υπουργείου Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας στο οποίο αναφέρεται αυτολεξεί: "...Ωστόσο, περιήλθαν σε γνώση μας αποφάσεις αρμοδίων φορέων χορήγησης αδειών υπαιθρίου εμπορίου όπου διαπιστώνεται λανθασμένη εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας...".
