Ερώτηση προς τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών κατέθεσαν 8 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, ζητώντας εξηγήσεις για τη δραματική υστέρηση της Ελλάδας στην αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης, τις καθυστερήσεις στην υλοποίηση των έργων και τον κίνδυνο απώλειας πολύτιμων ευρωπαϊκών κονδυλίων.
Στην ερώτηση, που βασίζεται στο πρωτοσέλιδο δημοσίευμα της Εφημερίδας των Συντακτών (20/7/2026), την οποία καταθέτουν οι Ρένα Δούρου, Νίκος Παππάς, Γιάννης Αμανατίδης, Έλενα Ακρίτα, Χρήστος Γιαννούλης, Θεόφιλος Ξανθόπουλος, Γιώργος Παπαηλιού, Παύλος Πολάκης, επισημαίνεται ότι τα στοιχεία της Eurostat καταγράφουν μια εξαιρετικά ανησυχητική εικόνα. Η Ελλάδα βρίσκεται 23η μεταξύ των 27 κρατών-μελών στη χρήση των συνολικών πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης, έχοντας αξιοποιήσει μόλις το 39,1% των κονδυλίων που της αναλογούν (14,1 από τα 36 δισ. ευρώ), όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος ανέρχεται στο 53,7%. Παράλληλα, κατατάσσεται 21η στη χρήση των επιχορηγήσεων, με απορρόφηση μόλις 48,8%, έναντι 63,4% στην Ε.Ε., ενώ βρίσκεται μόλις 17η ως προς το ποσοστό των πόρων που μετατρέπονται σε πραγματικές επενδύσεις, καθώς μόνο 4,7 δισ. ευρώ, δηλαδή το 13,3% των συνολικών πόρων, έχουν κατευθυνθεί στην παραγωγική οικονομία.
Οι βουλευτές σημειώνουν ότι «η Ελλάδα βρίσκεται 23η στην Ε.Ε. στη χρήση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και άρα στην απορρόφησή του, παρά τις μεγάλες προκαταβολικές εκταμιεύσεις που έχει ήδη λάβει» και διερωτώνται αν αυτό «αποτελεί ή όχι έμμεση παραδοχή αποτυχίας στην ωρίμανση, υλοποίηση και παρακολούθηση των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης».
Στην ερώτηση τονίζεται ακόμη ότι η Ελλάδα έχει εκπληρώσει μόλις το 53% των οροσήμων του ελληνικού σχεδίου, έναντι 59% του ευρωπαϊκού μέσου όρου, ενώ παραμένουν 178 ανεκπλήρωτα ορόσημα, συνολικού αρχικού προϋπολογισμού περίπου 14,8 δισ. ευρώ. Οι βουλευτές ζητούν από την κυβέρνηση να απαντήσει ποιο είναι το πραγματικό ύψος των πόρων που διατρέχουν κίνδυνο να μειωθούν ή να χαθούν και ποια συγκεκριμένα μέτρα έχουν ληφθεί ώστε να μη χαθούν κοινοτικά κονδύλια.
Υπενθυμίζουν, τέλος, ότι σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όλα τα ορόσημα του Ταμείου Ανάκαμψης πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τις 31 Αυγούστου 2026, διαφορετικά προβλέπεται διαδικασία αναλογικής μείωσης της χρηματοδότησης. Στο πλαίσιο αυτό ζητούν πλήρη ενημέρωση της Βουλής για τα έργα που βρίσκονται εκτός χρονοδιαγράμματος, για τυχόν αναθεωρήσεις ή αποσύρσεις έργων, καθώς και για το ύψος των πόρων που παραμένουν αδρανείς ή κινδυνεύουν να μην αξιοποιηθούν εγκαίρως.
Ολόκληρο το κείμενο της ερώτησης
Θέμα: «Η Ελλάδα έχει απορροφήσει μόνο 14 από τα 36 δισ. του Ταμείου Ανάκαμψης - Είμαστε 23οι στην Ε.Ε. - Μόνο 4 δισ. σε παραγωγικές επενδύσεις, κινδυνεύουν να χαθούν πόροι ύψους 15 δισ. ευρώ»
Το πρωτοσέλιδο δημοσίευμα της Εφημερίδας των Συντακτών της 20ης/7/2026 επικαλείται τα δημοσιοποιημένα στοιχεία της Eurostat στα μέσα Μαΐου για την απορρόφηση του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας με τίτλο “Statistics related to the Recovery and Resilience Facility”(1).
Η Ελλάδα στον παρακάτω πίνακα φαίνεται καθαρά 7η από το τέλος στους 27 της Ε.Ε. σε χρήση των επιχορηγήσεων (Grants) του Ταμείου Ανάκαμψης που της αντιστοιχούν (18,2 δισ. ευρώ)
Πράγματι ένας έλεγχος στη σχετική βάση δεδομένων της Eurostat (2) φανερώνει ότι η Ελλάδα στη σωρευτική απορρόφηση - χρήση κονδυλίων επιχορηγήσεων - εγγυήσεων το 2025 είναι 21η στους 27 με χρήση του 48,8% των κονδυλίων που της αναλογούν από το Ταμείο Ανάκαμψης (ήτοι 8,85 δισ. ευρώ). Ο μέσος ευρωπαϊκός όρος εμφανίζεται να είναι 63,4%, δηλαδή η χώρα υπολείπεται κατά σχεδόν 15 ποσοστιαίες μονάδες (14,6%) από τον μέσο όρο της Ε.Ε.
Dataset: Recovery and resilience facility (RRF) uses [gov_rrf_use__custom_21438410]
Last updated:12/05/2026 11:00, Time frequency Annual, National accounts indicator (ESA 2010) Total, Finance type Grants, Unit of measure Percentage of allocation
Όπως φαίνεται στους ακόλουθους δύο πίνακες, σε ό,τι αφορά τη χρήση των συνολικών κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, των δανείων και των επιχορηγήσεων των 36 δισ. ευρώ, η χώρα μας βρίσκεται στην 23η θέση της Ε.Ε. των 27 με χρήση-απορρόφηση μόλις του 39,1% των κονδυλίων που της αντιστοιχούν. Η Ελλάδα έχει απορροφήσει - χρησιμοποιήσει μόλις 14,1 δισ. των 36 δισ. που προορίζονται για τη χώρα. Ο μέσος ευρωπαϊκός όρος εμφανίζεται να είναι 53,7%, δηλαδή η χώρα μας υπολείπεται σχεδόν 15 ποσοστιαίες μονάδες (14,6%) από τον μέσο όρο της Ε.Ε.
Dataset: Recovery and resilience facility (RRF) uses [gov_rrf_use], Last updated: 12/05/2026 11:00, Time frequency Annual, National accounts indicator (ESA 2010)Total, Finance type Total, Unit of measure:Percentage of allocation
Dataset:Recovery and resilience facility (RRF) uses [gov_rrf_use] Last updated: 12/05/2026 11:00, Time frequency Annual, National accounts indicator (ESA 2010) Total, Finance type Total, Unit of measure Million euro
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και το γεγονός ότι η Ελλάδα έχει χρησιμοποιήσει μόλις το 13,3% των συνολικών κονδυλίων που της αντιστοιχούν, ήτοι επενδύει μόλις 4,7 δισ. από τα λειψά 14 δισ. που έχει χρησιμοποιήσει. Ο μέσος όρος της Ε.Ε. είναι 18,5%. Η χώρα κατατάσσεται μόλις 17η στην Ε.Ε. σε ποσοστό κονδυλίων που κατευθύνθηκαν σε επενδύσεις με απόσταση 5 και πλέον μονάδων από την Ε.Ε.
Time frequency Annual, National accounts indicator (ESA 2010) Gross fixed capital formation, Finance type: Total, Unit of measure: Percentage of allocation
Επιπλέον, σύμφωνα με την Εφημερίδα των Συντακτών, από τα τελευταία στοιχεία του RRF Fulfilment (3) προκύπτει ότι η Ελλάδα έχει εκπληρώσει μόνο το 53% των οροσήμων και των στόχων που έχει θέσει στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης και έτσι υπολείπεται τρεις ποσοστιαίες μονάδες του ευρωπαϊκού μέσου, που είναι 59%.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι η Ελλάδα:
- απορροφά-χρησιμοποιεί πολύ αργά από τη μεγάλη πλειονότητα της Ευρώπης τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης (39,1% έναντι 53,7% στην ΕΕ),
- μετατρέπει πολύ μικρότερο ποσοστό των χρημάτων σε πραγματικές επενδύσεις (13,1% στην Ελλάδα, 18,5% στην ΕΕ),
- υστερεί στην ολοκλήρωση των οροσήμων (milestones) που απαιτούνται για να εκταμιευθούν οι επόμενες δόσεις (53% έναντι 59%)
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι:
- έργα και επενδύσεις καθυστερούν,
- χρήματα μπορεί να μένουν «παρκαρισμένα» χωρίς να περνούν στην πραγματική οικονομία,
- επιχειρήσεις, υποδομές και νοικοκυριά χάνουν χρόνο και αναπτυξιακή ώθηση,
- και όσο πλησιάζει το τέλος του μηχανισμού, αυξάνεται ο κίνδυνος να μη προλάβει η χώρα να αξιοποιήσει πλήρως όλα τα διαθέσιμα κονδύλια.
Το κρίσιμο σημείο είναι ότι το RRF έχει αυστηρό χρονικό ορίζοντα. Τα έργα πρέπει να ολοκληρωθούν και τα ορόσημα να επιτευχθούν έως το 2026. Αν έργα ή μεταρρυθμίσεις δεν ολοκληρωθούν εγκαίρως, υπάρχει πραγματικός κίνδυνος μέρος των πόρων να μη εκταμιευθεί ποτέ ή να χρειαστεί αναθεώρηση έργων και περικοπές.
Τα χρήματα που έχουν ήδη εκταμιευθεί προς την Ελλάδα (ως το 2025 το 65,2% των κονδυλίων που της αντιστοιχούν) δεν «χάνονται» αυτόματα. Όμως αν τα έργα δεν ολοκληρωθούν, αν ορόσημα δεν επιτευχθούν ή αν δαπάνες δεν θεωρηθούν επιλέξιμες,
τότε ενδέχεται να παγώσουν επόμενες δόσεις, να χρειαστούν ανακατανομές, να επιστραφούν αχρησιμοποίητα ποσά ή να μείνουν κονδύλια ανεκμετάλλευτα μέχρι τη λήξη του RRF το 2026.
Τέλος, όπως φέρνει στη δημοσιότητα η εφημερίδα, υπάρχουν 178 μη εκπληρωμένα ορόσημα του Ταμείου Ανάκαμψης ενάμιση μήνα πριν από τη λήξη της προθεσμίας. Μέχρι σήμερα η Ελλάδα έχει εισπράξει 24,6 δισ. ευρώ -εκ των 36 δισ. που της αναλογούν- σε 7 πληρωμές. Όμως, μόλις, το 53% των οροσήμων που έχει υποβάλει έχουν εκπληρωθεί. Η Ελλάδα ήδη υπολείπεται σημαντικά του μέσου όρου της Ε.Ε. (59%) σε εκπλήρωση milestones. Η εφημερίδα για πρώτη φορά ποσοτικοποιεί τα ανεκπλήρωτα 178 milestones για τη χώρα μας με τον αρχικό προϋπολογισμό τους και προκύπτουν 14,8 δισ. ευρώ ανεκπλήρωτων στόχων-οροσήμων για την Ελλάδα. Και τούτα συμβαίνουν ενώ στις οδηγίες προς τα κράτη μέλη η Κομισιόν με την ανακοίνωση C/2026/2614 της 4/5/26, καθιστά σαφές ότι δεν είναι εγγυημένη η καταβολή του συνόλου των 36 δισ. προς την Ελλάδα αν δεν έχουν ολοκληρωθεί όλα τα milestones -που η ίδια η κυβέρνηση έθεσε- ως την 31/8/26 και στα οποία σήμερα υστερεί. Χαρακτηριστικά στο έγγραφο αναφέρεται ότι αν η εκπλήρωση των milestones είναι ανεπαρκής τότε ξεκινάει από την Κομισιόν η διαδικασία μείωσης και επιστροφής των προκαταβολών.
Πιο συγκεκριμένα, όπως αναφέρει το δημοσίευμα, στα Guidelines της ανακοίνωσης C/2026/2614 αναφέρεται επί λέξει:
https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:52026XC02614
Ότι όλα τα milestones πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί ως 31/8/26
«Pursuant to Article 20(5)(d) of the RRF Regulation, all milestones and targets must be completed by 31 August 2026. Any actions to ensure satisfactory fulfilment of the milestones and targets taken by Member States after that date cannot be taken into consideration when assessing payment requests.»
·Ότι αν δεν έχουν ικανοποιηθεί ως την 31/8/26 η Κομισιόν θα ξεκινήσει διαδικασία μείωσης του ποσού που αντιστοιχεί στη χώρα μας:
«Hence, in case any milestone or target is assessed as not satisfactorily fulfilled after 31 August 2026, the Commission will not launch the payment suspension procedure. Instead, it will launch the reduction procedure set out in Article 24(8) of the RRF Regulation, potentially leading to a proportionate reduction of the financial contribution and, where applicable, of the loan.»
·Ότι η Κομισιόν θα υπολογίσει ποσοτικά πόσα ορόσημα δεν έχουν εκπληρωθεί και θα προχωρήσει σε απόφαση μείωσης του ποσού που αρχικά είχε εγκριθεί:
«The Commission will calculate the affected amount in line with the methodology set out in Annex II to its Communication of 21 February 2023 (16), which is used for the calculation of payment suspensions. [...] In case the Member State's observations do not change the Commission's preliminary assessment, the Commission will adopt a decision reducing the financial contribution or loan.»
·Ότι κινδυνεύει και η προκαταβολή που έχουμε πάρει (4 δις) καθώς θα γίνει εκκαθάριση της με την τελευταία αίτηση πληρωμής:
«Member States are encouraged to request the clearing of the entire outstanding amount of pre-financing, prior to the submission of the last payment request».
Επειδή τα παραπάνω ζητήματα εγείρουν σειρά ερωτημάτων,
Ερωτάσθε κύριε Υπουργέ:
1) Αναλαμβάνει η κυβέρνηση την πολιτική ευθύνη για το γεγονός ότι η Ελλάδα βρίσκεται 23η στην Ε.Ε. στη χρήση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και άρα στην απορρόφηση του, παρά τις μεγάλες προκαταβολικές εκταμιεύσεις που έχει ήδη λάβει; Αποτελεί ή όχι η 23η θέση έμμεση παραδοχή αποτυχίας στην ωρίμανση, υλοποίηση και παρακολούθηση των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης; Πώς είναι δυνατόν η Ελλάδα να βρίσκεται 23η από τις 27 χώρες της Ε.Ε. στη χρήση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης, παρά το γεγονός ότι συγκαταλέγεται στις χώρες με τις μεγαλύτερες χρηματοδοτικές ανάγκες μετά την κρίση ακρίβειας του Covid, του πολέμου της Ουκρανίας, την 8ετη κρίση των μνημονίων και την πρόσφατη οικονομική κρίση που ξέσπασε με τον πόλεμο στο Ιράν;
2) Μπορεί η κυβέρνηση να παρουσιάσει αναλυτικά πόσα από τα έργα του ελληνικού σχεδίου βρίσκονται σήμερα εκτός χρονοδιαγράμματος και πώς αυτό συνδέεται με την 23η θέση της χώρας; Πόσος χρόνος απαιτείται, με τους σημερινούς ρυθμούς απορρόφησης, ώστε η Ελλάδα να φτάσει τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, και θεωρεί η κυβέρνηση ότι αυτό είναι εφικτό εντός των προθεσμιών του RRF;
3) Εφόσον τα έργα ή οι συγκεκριμένες δράσεις απορροφούνται ως τα τέλη του 2025 με χαρακτηριστική υστέρηση από τους τελικούς αποδέκτες σε σχέση με την Ε.Ε., υπάρχει σαφής κίνδυνος αν δεν απορροφηθούν εγκαίρως, μέρος των συνολικών πόρων των 36 δισ. να μην εκταμιευθεί ποτέ ή να χρειαστεί αναθεώρηση έργων, περικοπές ή και επιστροφές χρημάτων; Ισχύει ή όχι ότι, σύμφωνα με την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής C/2026/2614, όλα τα ορόσημα και οι στόχοι του Ταμείου Ανάκαμψης πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τις 31 Αυγούστου 2026 και ότι, σε περίπτωση μη εκπλήρωσής τους, η Επιτροπή θα κινήσει διαδικασία αναλογικής μείωσης της χρηματοδοτικής συνεισφοράς και, όπου συντρέχει περίπτωση, του δανείου προς την Ελλάδα; Αν ναι, ποια συγκεκριμένα μέτρα έχει λάβει η κυβέρνηση ώστε να αποτραπεί η απώλεια κοινοτικών πόρων;
4) Δεδομένου ότι εκκρεμούν 178 μη εκπληρωμένα ορόσημα με αρχικό προϋπολογισμό περίπου 14,8 δισ. ευρώ, ποια είναι η επίσημη εκτίμηση της κυβέρνησης για το μέγιστο ύψος επιχορηγήσεων, δανείων και τυχόν εκκαθάρισης της προκαταβολής που διατρέχει κίνδυνο να μειωθεί ή να χαθεί, εφόσον δεν επιτευχθεί η πλήρης εκπλήρωση των οροσήμων έως την καταληκτική προθεσμία;
5) Ποιο ακριβώς ποσό από τα ήδη εκταμιευμένα δισεκατομμύρια του RRF παραμένει σήμερα αχρησιμοποίητο, αδρανές ή τοποθετημένο σε ενδιάμεσους φορείς χωρίς τελική επενδυτική αξιοποίηση; Από τα στοιχεία προκύπτει ότι το 26,1% των 36 δισ., ισχύει;
6) Δύναται η κυβέρνηση να διαβεβαιώσει επισήμως τη Βουλή ότι δεν υπάρχει κίνδυνος απώλειας, επιστροφής ή ακύρωσης μέρους των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης λόγω καθυστερήσεων σε προσκλήσεις έργων, δεσμεύσεων, έλλειψης προϋποθέσεων αναδοχής ή αργών συμβασιοποιήσεων;
7) Ποια έργα από αυτά που είχαν ενταχθεί στο ελληνικό πρόγραμμα του Ταμείου Ανάκαμψης αναθεωρήθηκαν ή αποσύρθηκαν; Ποιες δράσεις αφορούσαν και τι προϋπολογισμό είχαν;
8) Η κυβέρνηση θεωρεί ότι η 23η θέση στη χρήση-απορρόφηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης συνάδει με το αφήγημα περί «επενδυτικής έκρηξης», «ταχείας ανάπτυξης», επάρκειας του επί τελικού κράτους που προβάλλει συστηματικά τα τελευταία χρόνια;
Οι ερωτώντες βουλευτές
Δούρου Ρένα
Παππάς Νίκος
Αμανατίδης Γιάννης
Ακρίτα Έλενα
Γιαννούλης Χρήστος
Ξανθόπουλος Θεόφιλος
Παπαηλιού Γιώργος
Πολάκης Παύλος
