Την ανάγκη εξορθολογισμού της ισχύουσας ρύθμισης για τη μεταβίβαση ακινήτων σε περιπτώσεις φορολογικών οφειλών αναδεικνύει με επίκαιρη ερώτησή του προς τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ο τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ Βασίλης Κόκκαλης.
Ο Λαρισαίος βουλευτής επισημαίνει ότι στο υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου με τίτλο «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη» προβλέπεται η δυνατότητα άρσης κατάσχεσης ακινήτου ώστε να καταστεί δυνατή η μεταβίβασή του, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι όροι για τη χορήγηση φορολογικής ενημερότητας και ότι αποδίδεται στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων ποσοστό τουλάχιστον 25% από το τίμημα της πώλησης.
Ωστόσο, όπως τονίζει, το πλαίσιο που διαμορφώνεται δημιουργεί μια εμφανή ασυμμετρία. Συγκεκριμένα, παρέχεται ευνοϊκότερη δυνατότητα μεταβίβασης σε ακίνητα που ήδη τελούν υπό κατάσχεση, με την απόδοση μέρους του τιμήματος στο δημόσιο, ενώ αντίστοιχη διευκόλυνση δεν προβλέπεται για ακίνητα που δεν έχουν επιβαρυνθεί με μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης.
Ο κ. Κόκκαλης υπογραμμίζει ότι προκύπτει έτσι ένα παράδοξο: φορολογούμενοι που βρίσκονται σε δυσμενέστερη θέση λόγω κατάσχεσης αποκτούν πρακτικά μεγαλύτερη δυνατότητα αξιοποίησης της περιουσίας τους σε σχέση με όσους διαθέτουν ακίνητα που παραμένουν ακατάσχετα. Όπως σημειώνει, η διαφοροποίηση αυτή δημιουργεί μια κανονιστική ανισορροπία, καθώς εφόσον επιτρέπεται η μεταβίβαση ακόμη και σε περιπτώσεις επιβαρυμένων ακινήτων, θα ήταν εύλογο να προβλέπεται αντίστοιχη ή και ευρύτερη δυνατότητα και για τα ακίνητα που δεν έχουν υποστεί κατάσχεση.
Στο πλαίσιο αυτό, ζητά να εξεταστεί η επέκταση της συγκεκριμένης δυνατότητας και στις περιπτώσεις μεταβίβασης ακινήτων χωρίς κατάσχεση, με τη δημιουργία μηχανισμού μέσω του οποίου μέρος του τιμήματος θα αποδίδεται απευθείας στη φορολογική διοίκηση.
Κατά τον ίδιο, μια τέτοια παρέμβαση θα αποκαθιστούσε την υφιστάμενη ανισορροπία, θα ενίσχυε την ασφάλεια των συναλλαγών και θα μπορούσε να συμβάλει στην τόνωση της αγοράς ακινήτων, ενώ ταυτόχρονα θα διασφάλιζε την αποτελεσματικότερη εξυπηρέτηση του δημοσιονομικού συμφέροντος.
Με την επίκαιρη ερώτησή του προς τον αρμόδιο υπουργό, ο κ. Κόκκαλης ζητά να διευκρινιστεί αν η κυβέρνηση προτίθεται να τροποποιήσει το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου ώστε να επεκταθεί η δυνατότητα μεταβίβασης και σε ακίνητα που δεν τελούν υπό κατάσχεση. Παράλληλα, ρωτά αν υπάρχει πρόθεση πρόβλεψης μηχανισμού άμεσης απόδοσης μέρους του τιμήματος στο Δημόσιο για τα ακατάσχετα ακίνητα, ώστε να ενισχυθούν τόσο η ασφάλεια των συναλλαγών όσο και τα δημόσια έσοδα, χωρίς να επιβαρύνεται αδικαιολόγητα ο φορολογούμενος.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:
ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών
Θέμα: «Μεταβίβαση ακινήτων και φορολογικές οφειλές: Η ανάγκη εξορθολογισμού μίας άνισης ρύθμισης»
«Με το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου με τίτλο «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη» εισάγεται ρύθμιση σύμφωνα με την οποία αίρεται η κατάσχεση επί ακινήτου, προκειμένου να καταστεί δυνατή η μεταβίβασή του, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις χορήγησης φορολογικής ενημερότητας και αποδίδεται στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων ποσοστό τουλάχιστον 25% από το τίμημα της πώλησης.
Ωστόσο, ανακύπτει μια εμφανής ασυμμετρία στο ισχύον πλαίσιο, καθώς προβλέπεται ευνοϊκότερη δυνατότητα μεταβίβασης για ακίνητα επί των οποίων έχει ήδη επιβληθεί κατάσχεση με απόδοση ποσοστού τουλάχιστον 25% του τιμήματος στο Δημόσιο, ενώ αντίστοιχη διευκόλυνση δεν παρέχεται για ακίνητα που δεν τελούν υπό κατάσχεση.
Με άλλα λόγια, προκύπτει το εξής παράδοξο: ο φορολογούμενος που βρίσκεται σε δυσμενέστερη θέση –λόγω της επιβολής κατάσχεσης– απολαμβάνει πρακτικά ευρύτερη δυνατότητα αξιοποίησης της περιουσίας του σε σχέση με εκείνον του οποίου το ακίνητο παραμένει ακατάσχετο. Η διαφοροποίηση αυτή δημιουργεί μια παράδοξη κανονιστική ανισορροπία, καθώς, κατά τη λογική του ελάσσονος προς το μείζον, εφόσον παρέχεται δυνατότητα μεταβίβασης ακόμη και σε περιπτώσεις ήδη επιβαρυμένων ακινήτων, θα ήταν εύλογο να προβλέπεται αντίστοιχη ή και ευρύτερη δυνατότητα και για τα ακίνητα που δεν έχουν υποστεί μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης.
Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να εξεταστεί η επέκταση της προβλεπόμενης δυνατότητας και στις περιπτώσεις μεταβίβασης ακινήτων επί των οποίων δεν έχει επιβληθεί κατάσχεση, με την πρόβλεψη αντίστοιχου μηχανισμού απόδοσης μέρους του τιμήματος απευθείας στη Φορολογική Διοίκηση.
Επειδή μια τέτοια ρύθμιση θα αποκαθιστούσε την υφιστάμενη κανονιστική ασυμμετρία, θα τόνωνε την αγορά ακινήτων και θα ενίσχυε την ασφάλεια των συναλλαγών, συμβάλλοντας παράλληλα στην αποτελεσματικότερη εξυπηρέτηση του δημοσιονομικού συμφέροντος.
Ερωτάται ο αρμόδιος υπουργός:
Προτίθεται η Κυβέρνηση να τροποποιήσει το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου, ώστε η δυνατότητα μεταβίβασης ακινήτων να επεκταθεί και σε περιπτώσεις όπου δεν έχει επιβληθεί κατάσχεση, εξασφαλίζοντας την αποκατάσταση της κανονιστικής ισορροπίας και την τόνωση της αγοράς;
Προτίθεται να προβλέψει έναν μηχανισμό άμεσης απόδοσης μέρους του τιμήματος στο Δημόσιο για τα ακατάσχετα ακίνητα, ώστε να ενισχυθεί η ασφάλεια των συναλλαγών και τα δημόσια έσοδα, χωρίς να επιβαρύνεται αδικαιολόγητα ο φορολογούμενος;».
Ο ερωτών βουλευτής
Βασίλειος Κόκκαλης