Ψηφίστηκε τελικά μετά από πολλές περιπέτειες το νομοσχέδιο για τα ναρκωτικά φέρνοντας μια τομή στον τρόπο που αντιμετωπίζεται η εξάρτηση από το ποινικό σύστημα, καθώς προτάσσει τη θεραπεία έναντι της καταστολής. Επιλογή με καίρια σημασία, δεδομένου ότι το 50% των κρατουμένων στις φυλακές έχουν καταδικαστεί για εγκλήματα που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με τη χρήση ναρκωτικών. Εκκρεμότητα παραμένει η εφαρμογή των αλλαγών, αφού η υποχρηματοδότηση των δομών απεξάρτησης λόγω των μνημονιακών πολιτικών μπορεί να τινάξει στον αέρα τα θετικά βήματα που έγιναν.
Με πολλές υπαναχωρήσεις από τις αρχικές ρυθμίσεις, μετά υπό τις πιέσεις της Ν.Δ., το νομοσχέδιο πέρασε από τη Βουλή με τις ψήφους των κομμάτων της συγκυβέρνησης και του ΣΥΡΙΖΑ ΕΚΜ, που το ψήφισε παρά τις επιφυλάξεις του, ενώ κι οι Ανεξάρτητοι Έλληνες έριξαν τους τόνους ψηφίζοντάς το στο σύνολο, παρ' ότι το καταψήφισαν επί της αρχής. Σύσσωμοι οι αρμόδιοι φορείς που κλήθηκαν για ακρόαση στην Βουλή στήριξαν το νομοσχέδιο, ενώ ελπιδοφόρο είναι και το γεγονός ότι 21 από τα 99 άρθρα του νομοσχεδίου υιοθετήθηκαν με ομοφωνία. Σημαντική για το τελικό αποτέλεσμα ήταν και η συμβολή του υπουργού Δικαιοσύνης, Αντ. Ρουπακιώτη, που από θέσεις αρχής υπερασπίστηκε τη φιλοσοφία του νομοσχεδίου.
Η βασική καινοτομία του νομοσχεδίου είναι οι ευνοϊκές ρυθμίσεις για τους εξαρτημένους παραβάτες, καθώς προβλέπεται η λειτουργία προγραμμάτων απεξάρτησης μέσα στις φυλακές, συμπεριλαμβανομένης, για πρώτη φορά, της μεθαδόνης, αλλά και ευνοϊκοί όροι αποφυλάκισης για όσους παρακολουθούν με επιτυχία προγράμματα ψυχικής και σωματικής απεξάρτησης. Οι περισσότερες από τις αλλαγές φέρνουν το νομικό πλαίσιο της Ελλάδας για τα ναρκωτικά πιο κοντά στο ευρωπαϊκό. Ταυτόχρονα μειώνονται οι ποινές για τα σχετιζόμενα με τα ναρκωτικά εγκλήματα, αν και οι αρχικές προβλέψεις ήταν περισσότερο επιεικείς.
Το "μαύρο μέτωπο", δηλαδή ορισμένοι βουλευτές από τη Ν.Δ. και τους ΑΝ.ΕΛΛ. και η Χ.Α., μίλησε για «κουρείο ποινών» και πίεσε πολύ για αυστηρότερες ποινές, με αποτέλεσμα την υποχώρηση του υπουργού σε αρκετές περιπτώσεις. Οι επικρίσεις του ΣΥΡΙΖΑ ΕΚΜ, αλλά και της ΔΗΜ.ΑΡ. και του ΠΑΣΟΚ, για την αυστηρότητα των νέων ρυθμίσεων έφεραν αποτέλεσμα, όπως στην περίπτωση της μικροδιακίνησης για προσωπική χρήση, που η ποινή είχε φτάσει στα 1-5 χρόνια πριν μειωθεί στα 1-3 χρόνια σε αρμονία με τα όσα ισχύουν στην Ε.Ε.
Με βαριά καρδιά στήριξε το νομοσχέδιο η Ν.Δ.
Η στήριξη του νομοσχεδίου από τη Ν.Δ. έγινε με βαριά καρδιά κι αυτό ήταν εμφανές από τις παρεμβάσεις των βουλευτών της και ιδιαίτερα του εισηγητή της, Τ. Νεράντζη, που δεν σταμάτησε στιγμή να είναι ειρωνικός και να απευθύνεται στον υπουργό με ύφος αντιπολιτευόμενου βουλευτή. Την ιδεολογική αντιπαράθεση με τις προοδευτικές απόψεις ανέλαβε σε μεγάλο βαθμό ο Μ. Βορίδης με παρεμβάσεις ενδεικτικές της νεοφιλελεύθερης αντιμετώπισης των ζητημάτων, όπως αυτή για την προσωπική ευθύνη του χρήστη. Βέβαια, δεν έλειψαν και τα επιχειρήματα για τον Γ. Παπανδρέου και τις γλάστρες στα μπαλκόνια. Συνεπείς στην υπεράσπιση των προοδευτικών επιλογών του νομοσχεδίου ήταν τόσο η ΔΗΜ.ΑΡ. όσο και το ΠΑΣΟΚ, με μοναδική παραφωνία το ΚΚΕ, που επέμεινε στις γνωστές θέσεις για τη σύνδεση της χρήσης των ναρκωτικών με τον καπιταλισμό.
Σημαντικές ρυθμίσεις περιέχει και το δεύτερο μέρος του νομοσχεδίου, ιδιαίτερα για τα εργασιακά, αλλά και το επιβαρυντικό του ρατσιστικού κινήτρου για τα εγκλήματα, όπου υιοθετήθηκαν οι επισημάνσεις του ΣΥΡΙΖΑ ΕΚΜ ώστε να προστατευτούν από τη ρατσιστική συμπεριφορά ο σεξουαλικός προσανατολισμός και η ταυτότητα φύλου. Παρόμοιες παραινέσεις του ΣΥΡΙΖΑ ΕΚΜ είχαμε και στο ζήτημα του διαχωρισμού της ποινής για τα εγκλήματα με τα πυροβόλα όπλα σε περίπτωση χρήσης ή μη του όπλου.
Ενδεικτικό της υποκρισίας με την οποία αντιμετώπισε το νομοσχέδιο η Ν.Δ. ήταν η αξίωσή της να αποσυρθούν οι εμβόλιμες διατάξεις, όταν η ίδια έχει βάλει τροπολογίες ακόμη και σε κυρώσεις διεθνών συμβάσεων, με τον Αντ. Ρουπακιώτη να δηλώνει «μαθητής» των υπουργών των προηγούμενων κυβερνήσεων. Στην επιτροπή είχε προηγηθεί «πόλεμος» μεταξύ της Ν.Δ. και του Αντ. Ρουπακιώτη για τις ρυθμίσεις σχετικά με την αναψηλάφηση δίκης μετά από αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Τα τρία επίμαχα άρθρα καταψηφίστηκαν εν μέσω φωνών για διατήρηση της εθνικής κυριαρχίας, φωνών που φαίνεται να θυμούνται τον ευρωπαϊσμό μόνο όταν είναι να περικοπούν μισθοί και συντάξεις στο όνομα του ευρωπαϊκού «ονείρου».
