Του Φίλιππου Νικολόπουλου*
Μετά την επίσκεψη του προέδρου και κλιμακίου στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ στις ΗΠΑ, αρκετές πολιτικές συζητήσεις πραγματοποιήθηκαν γύρω από το νόημα και τη σκοπιμότητα αυτού του ταξιδιού. Ενδεχομένως ένα τμήμα της ριζοσπαστικής Αριστεράς να είχε διαφωνίες με αυτό το ταξίδι, με την έννοια ότι δεν είχε να προσφέρει τίποτε στις σκοποθετήσεις και τα σχέδια του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς προετοιμάζεται γι' ανάληψη κυβερνητικών ευθυνών.
Με αυτή την τελευταία άποψη εμείς διαφωνούμε, γιατί νομίζουμε ότι είναι ταυτισμένη με τη νοοτροπία και τον τρόπο σκέψης μιας δογματικής άκαμπτης Αριστεράς, που τον ΣΥΡΙΖΑ δεν τον εκφράζει. Μια σύγχρονη Αριστερά, όσο ριζοσπαστική και να είναι, δεν αρνείται τον διάλογο ούτε την ενημέρωση από τις αντίπαλες πολιτικές δυνάμεις. Πολύ περισσότερο δεν αρνείται την επικοινωνία και τις όποιες ευκαιρίες αυτή προσφέρει. Η σύγχρονη Αριστερά είναι μια επικοινωνιακή Αριστερά, όσο σκληρές διαφωνίες και αν υψώνει προς «την άλλη πλευρά του λόφου».
Οι ΗΠΑ, θέλουμε δεν θέλουμε, αποτελούν μια υπερδύναμη, που, ανεξάρτητα αν αποτελεί αντίπαλο στο σοσιαλιστικό στρατόπεδο γενικά, χαράζει πολιτικές και παίρνει αποφάσεις που επηρεάζουν όλο τον κόσμο. Η γνώση, λοιπόν, με υπευθυνότητα, πλευρών της συνολικής οικονομικής και πολιτικής δυναμικής της είναι κάτι χρήσιμο και για τις ευρωπαϊκές σοσιαλιστικές δυνάμεις.
Επιπλέον, κάποιες αμφισβητούσες πολιτικές και πνευματικές δυνάμεις στις ΗΠΑ υπάρχουν, δυνάμεις που όχι μόνο κριτικάρουν την εξωτερική της πολιτική, τα ιμπεριαλιστικά της σχέδια και τις ανομολόγητες παρεμβάσεις της στα εσωτερικά άλλων χωρών, αλλά και πολλά σημεία της εσωτερικής κοινωνικής της δομής (π.χ. η κριτική φωνή του Nόαμ Τσόμσκι ή του Γκορ Βιντάλ, απόψεις διανοουμένων και ακτιβιστών που παρουσιάζονται στο περιοδικό “Nation”, παλιότερα oι ριζοσπαστικές θέσεις της λεγόμενης «Νέας Κοινωνιολογίας», η παράδοση της ριζοσπαστικής κοινωνιολογικής ανάλυσης που ξεκινά από ρηξικέλευθους καθηγητές κοινωνιολογίας, όπως ο C.W. Mills, η έντονη καταγγελτική φωνή σκηνοθετών, όπως ο Μάικλ Μουρ, εικονοκλάστες πανεπιστημιακοί, συγγραφείς, καλλιτέχνες και διανοούμενοι που στηλιτεύουν τον «χυδαίο οικονομισμό» της χώρας τους και τις ιμπεριαλιστικές πρακτικές της κ.ά.).
Μπορεί βέβαια, μετά το New Deal του Φραγκλίνου Ρούσβελτ, το Σοσιαλιστικό Κόμμα στις ΗΠΑ να υπέστη καθίζηση και από τότε μόνο τα δύο κόμματα, Δημοκρατικό και Ρεπουμπλικανικό, να μονοπωλούν την οποιαδήποτε σοβαρή πολιτική επιρροή σ' αυτή τη χώρα, ωστόσο πρέπει να γνωρίζουμε ότι ήδη από τον 19ο αιώνα σοσιαλιστικό κίνημα, οργανωμένες σοσιαλιστικές κινήσεις και κόμματα (π.χ. ας θυμηθούμε τη συνεισφορά του Ντάνιελ ντε Λεόν) και σκληροί εργατικοί αγώνες στις ΗΠΑ υπήρχαν και το αποτύπωμά τους κάπου το έχουν αφήσει (π.χ. ας θυμηθούμε τους ήρωες συνδικαλιστές που κρεμάστηκαν στο Σικάγο για τον εορτασμό της Πρωτομαγιάς). Επιπλέον ας μην ξεχνάμε και το αμερικανικό ριζοσπαστικό περιβαλλοντολογικό κίνημα που όχι λίγες φορές συγκρούεται κάθετα με την εξουσία (π.χ. είναι γνωστό ότι ορισμένους σκληρούς οικολόγους ακτιβιστές το FBI τους χαρακτηρίζει «οικοτρομοκράτες»).
Με αυτές τις δυνάμεις και με αυτή την παράδοση κριτικής πολιτικής και οικολογικής σκέψης οι ανανεωτικές ριζοσπαστικές πολιτικές δυνάμεις της χώρας μας είναι σκόπιμο να έχουν επικοινωνία κι όπου μπορούν να επιτυγχάνουν συνεργασίες. Ύστερα, και το Δημοκρατικό Κόμμα είναι δογματικό λάθος να ταυτίζεται απόλυτα με το Ρεπουμπλικανικό, οπότε κι εκεί μπορείς να βρεις σημεία επικοινωνίας και συνεργασίας. Είναι φανερό ότι σήμερα μεταξύ αμερικανικής πολιτικής και γερμανικής επεκτατικής (οικονομικής) πολιτικής υπάρχουν διαφωνίες. Γιατί ο ΣΥΡΙΖΑ να μην έχει ακριβή γνώση αυτών των διαφωνιών και μην προσπαθήσει να τις αξιοποιήσει προς όφελος της νέας μεταρρυθμιστικής πολιτικής που οραματίζεται για τη χώρα μας, μακριά από το πνεύμα των Μνημονίων και τα κελεύσματα των Γερμανών και του ΔΝΤ;
Πολύ σωστά ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ πιστεύει ότι και από τις δύο πλευρές του Ατλαντικού υπάρχουν τελικά δυνάμεις που αμφισβητούν το status quo και επιδιώκουν κοινωνικές μεταρρυθμίσεις προς όφελος των λαών τους και όχι των συμφερόντων των διεθνών οικονομικών, τραπεζικών και χρηματιστικών κατεστημένων.
Με αυτό το πνεύμα, η γκάμα των ενδεχόμενων συνεργασιών πρέπει να ανοίξει και να ενισχύσει την τελική δυναμική της ανανεωτικής και ριζοσπαστικής Αριστεράς στη χώρα μας.
* Ο Φίλιππος Νικολόπουλος είναι αναπληρωτής καθηγητής κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου της Ινδιανάπολης και δικηγόρος
