Ρεπορτάζ: Ανδρέας Μπελεγρής
Με πλήρη εξοπλισμό αναχωρεί ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος για τη συνεδρίαση του Eurogroup της Δευτέρας, οπότε κρίνεται η πορεία της πρώτης αξιολόγησης, μετά την απόφαση να ψηφιστεί το νομοσχέδιο για το ασφαλιστικό και το φορολογικό την Κυριακή το βράδυ.
Μπορεί οι συσχετισμοί στην ευρωπαϊκή πλευρά των θεσμών να ικανοποιούν σε μεγάλο βαθμό το Μέγαρο Μαξίμου και μπορεί οι πιο σκληρές απαιτήσεις μιας μερίδας των δανειστών να φαίνεται πως έχουν καμφθεί, ωστόσο η ελληνική πλευρά θέλησε να έχει έτοιμη απάντηση σε κάθε πιθανό αντίλογο στη συνεδρίαση του Eurogroup. Έτσι ο αρχικός προγραμματισμός για την ψήφιση του νομοσχεδίου για το νέο ασφαλιστικό και φορολογικό άλλαξε την Πέμπτη.
Ο Ευκλείδης Τσακαλώτος τη Δευτέρα στις Βρυξέλλες θα έχει στις βαλίτσες του τον νέο νόμο, ο οποίος θα αποτελεί το επιχείρημα ότι η Ελλάδα ανταποκρίθηκε στις υποχρεώσεις της, όπως αυτές προέκυπταν από τη Συμφωνία της 12ης Ιουλίου.
Νέα κρίσιμη ημερομηνία: 24 Μαΐου
Πάντως από την πλευρά της ελληνικής κυβέρνησης δεν υπάρχουν υψηλές προσδοκίες για τελική συμφωνία για το κλείσιμο της αξιολόγησης τη Δευτέρα, παρά μόνο ίσως μια θετική δήλωση που θα προϊδεάζει πως η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων είναι κοντά. Η ελληνική πλευρά, άλλωστε, είναι ήδη ικανοποιημένη από το γεγονός ότι συζητείται επισήμως η πρόταση της Αθήνας για την απομείωση του χρέους, κάτι που γίνεται για πρώτη φορά.
Η επίσημη ατζέντα του Eurogroup αναφέρει πως «η βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους της Ελλάδας θα πρέπει να συνυπάρξει με μια συνολική δέσμη μεταρρυθμίσεων πολιτικής προκειμένου να ολοκληρωθεί η πρώτη αξιολόγηση του ελληνικού προγράμματος και να αποδεσμευτεί περαιτέρω χρηματοδοτική στήριξη στην Ελλάδα».
Ύστερα από την παραπάνω αναφορά επισημαίνεται εμμέσως πλην σαφώς πως το ζήτημα του ελληνικού χρέους μπαίνει θεσμικά στη ζυγαριά της διαπραγμάτευσης για το κλείσιμο της αξιολόγησης. Σε ό,τι αφορά το χρονοδιάγραμμα από τη συνεδρίαση του Eurogroup της Δευτέρας και έπειτα, οι κυβερνητικές εκτιμήσεις κάνουν λόγο για συνέχιση των διαπραγματεύσεων τόσο σε πολιτικό επίπεδο, όσο και σε επίπεδο υπουργών Οικονομικών.
Αφού διαπιστωθεί πρόοδος σε ό,τι αφορά τις ελληνικές δεσμεύσεις που άπτονται των 5,5 δισ. εκτιμάται πως θα ξεκινήσει ο νέος κύκλος των διαβουλεύσεων για το χρέος. Ο κύκλος αυτός θα πρέπει να έχει κλείσει μέχρι το τέλος Μαΐου και ως εκ τούτου το Eurogroup της 24ης Μαΐου θεωρείται καθοριστικό για την ολοκλήρωση των συζητήσεων.
Αξίζει να σημειωθεί πως παράγοντες στο εσωτερικό της Ε.Ε. δεν επιθυμούν να υπάρξει καμιά εξέλιξη σε οποιοδήποτε θέμα εντός του Ιουνίου, για να μην επηρεαστεί η κρίση των Βρετανών πολιτών στο δημοψήφισμα της 23ης Ιουνίου.
Εξάλλου οι εξελίξεις στο ευρωπαϊκό πλαίσιο, αλλά και στην περιοχή της νοτιοανατολικής Ευρώπης (εκλογές σε Αυστρία και Ισπανία, βρετανικό δημοψήφισμα, παραίτηση Νταβούτογλου κ.ά.), για πολλούς θεσμικούς παίκτες καθιστούν επιτακτική την ανάγκη να κλείσουν θέματα που μπορούν να κλείσουν με μια σχετική ευκολία.
Λιτότητα και προσφυγικό αλλάζουν τους συσχετισμούς
Παράλληλα η κριτική για τη στάση μερίδας της γερμανικής οικονομικής ελίτ απέναντι σε ευρωπαϊκές χώρες εντείνεται, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την περίπτωση του Ιταλού πρωθυπουργού Ματέο Ρέντζι. Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης της Γερμανίδας καγκελαρίου Άνγκελα Μέρκελ στη Ρώμη ο Ιταλός πρωθυπουργός επανέλαβε τις επικρίσεις του για τον Γερμανό κεντρικό τραπεζίτη ενώπιον της καγκελαρίου.
"Θα πρέπει να ασχοληθεί και να λύσει τα προβλήματά του" σημείωσε και πρόσθεσε: "Η περίοδος κατά την οποία έξωθεν δηλώσεις προκαλούσαν ταραχή στην Ιταλία έχει τελειώσει". Πάντως η Άνγκελα Μέρκελ έδειξε για μια ακόμη φορά τον τελευταίο καιρό διάθεση αλλαγής του μείγματος οικονομικής πολιτικής στην Ε.Ε. σημειώνοντας: «Και η Γερμανία πρέπει να διαβάσει τα μαθήματά της, άρα, και για τον λόγο αυτόν, χρειάζεται αμοιβαία υποστήριξη».
Επιπλέον η Άνγκελα Μέρκελ αναφέρθηκε στο προσφυγικό και στην de facto κατάργηση της Σέγκεν από ορισμένες χώρες: "Η ζώνη Σένγκεν εκτείνεται από τον Βόρειο Πόλο μέχρι τη Μεσόγειο. Ή υπερασπιζόμαστε τα εξωτερικά σύνορά μας ή πέφτουμε στην παγίδα του εθνικισμού. Δεν πρόκειται, απλώς, για μια πρόκληση που αφορά την Ιταλία, την Ελλάδα ή την Κύπρο".
Η αλλαγή των πολιτικών συσχετισμών στο εσωτερικό πολλών χωρών λόγω λιτότητας και προσφυγικού ερμηνεύεται ως αντίδραση στη "βίαιη επιδραστικότητα" του Βερολίνου και τη γραφειοκρατική δυσκινησία των Βρυξελλών. Στη δύσκολη αυτή εξίσωση ως σταθερά μεταβλητή βρίσκεται η Αθήνα. Η "ελληνική ιδιαιτερότητα" για πολλούς παράγοντες εντός και εκτός ΣΥΡΙΖΑ είναι το κλειδί για το αν η ενωμένη Ευρώπη μετατραπεί σε Ευρώπη πολλών ταχυτήτων. Σε αυτό το σκηνικό τα θετικά μηνύματα ήταν πολλά την προηγούμενη εβδομάδα και έχει σημασία ότι δεν προέρχονταν μόνο από από κοινοτικούς παράγοντες ή υπουργούς Οικονομικών, αλλά και ηγέτες κρατών. Όμως δεν θα πρέπει να παραβλέπεται και η... ομίχλη δια της σιωπής που έχει καλύψει τα τελευταία εικοσιτετράωρα την επίσημη στάση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και του Βόλφγκαγκ Σόιμπλε. Κυβερνητικές και κομματικές φωνές έχουν διαμηνύσει προς τις δύο αυτές πλευρές πως δεν υπάρχει καμία περίπτωση ψήφισης προληπτικών μέτρων και οποιαδήποτε άλλη παρέκκλιση της συμφωνίας του καλοκαιριού. "Ο ΣΥΡΙΖΑ και η κυβέρνηση έχουν ξεκαθαρίσει ότι δεν υπάρχει περίπτωση να παρθούν νέα μέτρα πέρα από αυτά που συμφωνήθηκαν τον προηγούμενο Αύγουστο. Είναι δεδομένο ότι τα επιπλέον μέτρα είναι υφεσιακά, δεν αντέχει η ελληνική οικονομία και έχει επιβεβαιωθεί ότι δεν έχουν δίκιο να επιμένουν προς αυτή την κατεύθυνση" τόνισε σε συνέντευξή του στον ΑΝΤ1 την Πέμπτη ο γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ Παναγιώτης Ρήγας. Στο πλαίσιο αυτό, που έθεσε ο γραμματέας της Κ.Ε. του κόμματος, η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ αναμένεται να προχωρήσει συντεταγμένα στην ψήφιση του νομοσχεδίου την Κυριακή το βράδυ.
Επίθεση στη Ν.Δ.
Επιπλέον έτοιμοι να σηκώσουν το γάντι οποιασδήποτε επίθεσης από τη Νέα Δημοκρατία εμφανίζονται στο κυβερνητικό στρατόπεδο. Αυτό φάνηκε από την απάντηση της Όλγας Γεροβασίλη στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης, η οποία τόνισε πως "η Νέα Δημοκρατία πολιτεύεται με παραποιημένα στοιχεία και κιτρινισμό".
Η κυβερνητική εκπρόσωπος υπογράμμισε πως "η ηγεσία της Ν.Δ. παριστάνει ότι έπεσε μόλις χθες από τον ουρανό" και πως "κάνει ό,τι μπορεί για να επιβεβαιώνει ότι μόνο ως δεκανίκι του ΔΝΤ και ως υπερασπιστής της διαπλοκής είναι σε θέση να λειτουργήσει πολιτικά". Η Όλγα Γεροβασίλη τόνισε, επίσης, πως ο λαός θυμάται πολύ καλά:
* Τον ρόλο της στη λεηλασία του 25% του ΑΕΠ τα προηγούμενα χρόνια.
* Τον ρόλο της στην οικοδόμηση ενός παρακράτους που ήλεγχε πλήρως την πολιτική ζωή: στις συμβάσεις του δημοσίου, στην Υγεία, στη φορολογία, στα ΜΜΕ.
* Τη σχέση της με τη διαπλοκή. Τα μαύρα ταμεία, τα δώρα, τη συγκάλυψη των φοροφυγάδων, τα τιμολόγια στους εκβιαστές.
* Τη δέσμευση στους δανειστές για απελευθέρωση των πλειστηριασμών, μειώσεις στις συντάξεις, κατάργηση της κοινωνικής προστασίας, διάλυση των εργασιακών σχέσεων.