Του Γιάννη Σιώτου
Τις τελευταίες εβδομάδες δεν είναι λίγοι εκείνοι οι αναλυτές που αναζητούν στο πρόσωπο του κ. Ολάντ και του κ. Ρέντζι τον Ευρωπαίο ηγέτη ο οποίος θα μπορέσει να γίνει το αντίπαλο δέος του γερμανικού διδύμου Μέρκελ και Σόιμπλε. Σίγουρα, τόσο ο Γάλλος πρόεδρος όσο και ο Ιταλός πρωθυπουργός έκαναν ό,τι περνούσε από το χέρι τους για να δημιουργήσουν, αλλά και να συντηρήσουν την εικόνα του αρνητή της γερμανικής κυριαρχίας. Οι προεκλογικοί λόγοι του Ολάντ, οι πομπώδεις δηλώσεις που προηγήθηκαν της φετινής καλοκαιρινής συνάντησης των Ευρωπαίων σοσιαλδημοκρατών ηγετών στο Παρίσι, οι δημόσιες τοποθετήσεις λίγο πρίν αναλάβει την πρωθυπουργία ο κ. Ρέντζι, αλλά και οι δηλώσεις κριτικής στο γερμανικό υπόδειγμα πολιτικής, ήταν κινήσεις που εντάσσονταν σε αυτήν την προσπάθεια. Τελικά όμως, παρά τις προσπάθειές τους, ο χρόνος απέδειξε ότι πέραν της ρητορικής δεν είχαν καμία διάθεση να διαφοροποιηθούν από τη λογική των ισοσκελισμένων προϋπολογισμών, που με τόση πειθαρχία επιβάλλει η γερμανική ηγεσία.
Η τρίμηνη παράταση που δόθηκε από την Ε.Ε. για την προσαρμογή των προϋπολογισμών τους στις προδιαγραφές του Συμφώνου Σταθερότητας, αν και ερμηνεύτηκε ως νίκη στα σημεία, στην πραγματικότητα δεν ήταν τίποτε άλλο παρά διπλωματικοί ελιγμοί. Και αυτό φάνηκε καθαρά από τις πολιτικές που προσπάθησαν οι δύο ηγέτες να εφαρμόσουν τις υπόλοιπες εβδομάδες. Ο μεν Ιταλός πρωθυπουργός, προχώρησε στη «μεταρρύθμιση» της αγοράς εργασίας, βγάζοντας στους δρόμους εκατομμύρια Ιταλούς, ο δε Γάλλος πρόεδρος με το να θεωρήσει τα αφεντικά των μεγαλύτερων πολυεθνικών που δραστηριοποιούνται στη Γαλλία ως εκείνους που θα βγάλουν την οικονομία της χώρας του από τη στασιμότητα.
Υπό το πρίσμα αυτό, η Ευρώπη πολύ λίγα πράγματα μπορεί να περιμένει από τους Ευρωπαίους σοσιαλδημοκράτες. Στην πραγματικότητα, αποδεικνύονταιαπρόθυμοι να εφαρμόσουν τις βασικές αρχές του κεϋνσιανισμού και αυτό δεν το κρύβουν. Αν το καλοσκεφτούμε, η συμβολή στο σοσιαλδημοκρατικό ευρωπαϊκό μπλοκ έχει περιοριστεί πλέον σε ορισμένες ρητορικές κορώνες, οι οποίες σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αμφισβητήσουν τη νεοφιλελεύθερη ορθοδοξία την οποία με τόσο πείσμα και αποφασιστικότητα προάγουν η Γερμανίδα καγκελάριος και ο υπουργός των Οικονομικών της. Σε όσες περιπτώσεις κλήθηκαν να διεκδικήσουν διαφορετική πολιτική, στην πραγματικότητα σύρθηκαν πίσω από τις γερμανικές θέσεις. Απο την εκλογή Γιούνκερ μέχρι το επενδυτικό πρόγραμμα για την ευρωπαϊκή ανάκαμψη. Στην πρώτη περίπτωση, στήριξαν τη γερμανική πρόταση και στη δεύτερη «ξέχασαν» τις βαρύγδουπες δηλώσεις περί των δημοσίων δαπανών που δεν θα συνυπολογίζονται στο έλειμμα, αφού ουσιαστικά συντάχθηκαν με τη γερμανική θέση περί... ισοσκελισμένου προϋπολογισμού.
Πλέον είναι σαφές ότι οι Ευρωπαίοι δεν μπορούν να περιμένουν τίποτε από τους δύο κυρίαρχους της ευρωπαϊκής πολιτικής σκηνής. Στο μοναδικό σημείο στο οποίο μπορεί να ανακαλύψει κάποιοςδιαφορές, είναι στον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζονται την ευρωπαϊκή κοινή γνώμη. Από εκεί και πέρα, μία από τα ίδια.
Και, φυσικά, η κατάσταση των Ευρωπαίων μέρα με τη μέρα θα επιδεινώνεται, καθώς το κόστος της πολυπόθητης ανάπτυξης θα είναι εκατομμύρια άνεργοι, μυριάδες φτωχοί εργαζόμενοι και συρρίκνωση των μικρών και μεσαίων ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, οι οποίες είναι ανίσχυρες να αντιμετωπίσουν τον ανταγωνισμό των πολυεθνικών.
Το αδιέξοδο αυτό ήδη έχει οδηγήσει τόσο την Ελλάδα και την Ισπανία -σήμερα- όσο και τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες -αύριο- στην αναζήτηση του... αυτονόητου. Δηλαδή, στην εφαρμογή μιας οικονομικής πολιτικής, η οποία θα ξεπερνά την μαθηματικοποιημένη νεοφιλελεύθερη προσέγγιση της οικονομίας, η οποία γεννά πόνο και απόγνωση. Η προώθηση και κυρίως η εφαρμογή μιας οικονομικής πολιτικής η οποία θα ζητάει το αυτονόητο: την ανθρώπινη ευημερία να είναι πλέον ανάγκη και για τον λόγο αυτό αργά ή γρήγορα σε όλη την Ευρώπη θα πληθαίνουν οι φωνές που θα στηρίζουν μία τέτοια ουμανιστική προσέγγιση της οικονομίας. Και αυτό είναι πλέον πραγματικότητα: τη βλέπουμε στο συντηρητικό Βέλγιο, αλλά και στη νεοφιλελεύθερη Βρετανία. Και σύντομα θα το δούμε και αλλού, γιατί πλέον το αδιέξοδο των ανθρώπων είναι φανερό.
