Το πρόγραμμα δημοσιονομικής στήριξης της Ελλάδας, που εφαρμόζεται τα τρία τελευταία χρόνια, είναι μια σκέτη "αποτυχία" και οι δανειστές της θ' αναγκαστούν να παραδεχτούν μια μέρα ότι η χώρα δεν θα είναι σε θέση να αποπληρώσει το χρέος της.
Τη διαπίστωση αυτή κάνει, σε έκθεσή του που δημοσίευσε χθες, το έγκυρο Ινστιτούτο Ευρωπαϊκών Ερευνών Μπρίγκελ (Bruegel) που οι απόψεις του επηρεάζουν τις πολιτικές και οικονομικές ηγεσίες της Ένωσης.
Σύμφωνα με τους οικονομολόγους συντάκτες αυτής της έκθεσης, που καλύπτει εκτός της Ελλάδας και την Πορτογαλία και την Ιρλανδία, "στην Ελλάδα το πρόγραμμα ήταν μια αποτυχία". Μια αποτυχία που αποδίδουν, σωρευτικά, σε τρεις παράγοντες:
1. "Στις εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες εκκίνησης της εφαρμογής του προγράμματος" δημοσιονομικής στήριξης και προσαρμογής.
2. Ένα διοικητικό και πολιτικό σύστημα πολύ πιο αδύναμο "απ' ό,τι στις άλλες δύο προαναφερθείσες χώρες".
3. Στο γεγονός ότι η Ελλάδα ήταν η πρώτη χώρα μέσα στην Ευρωζώνη που χρειάστηκε δημοσιονομική και οικονομική στήριξη που της δόθηκε χωρίς να έχει γίνει "καμία απολύτως προετοιμασία" για τους όρους και τις προϋποθέσεις που έπρεπε να ισχύουν για να της δοθεί.
Με άλλα λόγια η Ελλάδα έπαιξε τον ρόλο ενός πειραματόζωου στην Ευρωζώνη, από το οποίο επωφελήθηκαν οι χώρες που ακολούθησαν τον δρόμο της.
Κατά την άποψη των συντακτών της έκθεσης του Μπρίγκελ, το δημόσιο χρέος της Ελλάδας, που αναδιαρθρώθηκε (κουρεύτηκε) εν μέρει στα τέλη του 2011- αρχές 2012, έπρεπε να είχε αποφασιστεί και υλοποιηθεί πολύ πιο νωρίς.
"Αυτή η καθυστέρηση οδήγησε στην αντικατάσταση των ιδιωτών δανειστών της Ελλάδας από δανειστές του δημοσίου τομέα (κράτη) και μετακύληση των απωλειών του κουρέματος στους φορολογούμενους. Κι αυτό ακριβώς το σημείο θα αποτελέσει, πιθανώς στο μέλλον, ένα από τα μήλα της έριδος τα επόμενα χρόνια, όταν οι Ευρωπαίοι δανειστές - πιστωτές θα αναγκαστούν να παραδεχθούν ότι η Ελλάδα είναι ανίκανη να εξοφλήσει το χρέος της".
Ένα άλλο σκοτεινό σημείο αυτών των προγραμμάτων διάσωσης είναι το υψηλό ποσοστό ανεργίας που προκάλεσαν, σαφώς πολύ υψηλότερη, απ' όσο την υπολόγιζαν αρχικά, η οποία απειλεί, κατά τους συντάκτες των εκθέσεων του Μπρίγκελ, τη βιωσιμότητα των δημοσιονομικών προσπαθειών.
Το Μπρίγκελ κάνει ειδική αναφορά στη δράση της τρόικας υπενθυμίζοντας τις διαφωνίες στο εσωτερικό της μεταξύ των δανειστών και συγκεκριμένα αυτών που εκπροσωπούν την Ένωση με εκείνους του ΔΝΤ που υποστήριζε τη συμμετοχή στην εξυγίανση και των ιδιωτών δανειστών της Ελλάδας, σε αντίθεση με τους Ευρωπαίους που έτρεμαν από φόβο μπροστά στην επέκταση της κρίσης και στις υπόλοιπες κοινοτικές χώρες.
Οι οικονομολόγοι συντάκτες της έκθεσης προτείνουν να μην εμπλέκεται τόσο που στο μέλλον το ΔΝΤ στη διάσωση των χωρών της Ευρωζώνης και να μεταβληθεί σε έναν "δανειστή καταλύτη" έχοντας την ευχέρεια να αποφασίζει το ίδιο αν θα αναμειχθεί ή όχι στη διάσωση μια χώρας, συμμετέχοντας στα σχετικά προγράμματα γι' αυτήν. Συγκεκριμένα η συμμετοχή του ΔΝΤ, λένε οι συντάκτες της έκθεσης, δεν θα πρέπει να αντιπροσωπεύει ένα ποσοστό μεγαλύτερο του 10% των προγραμμάτων διάσωσης και εξυγίανσης, ποσοστό πολύ μικρότερο από αυτά με τα οποία συμμετείχε στα προγράμματα για την Ελλάδα, την Ιρλανδία και την Πορτογαλία.
Τέλος, οι ίδιοι υποστηρίζουν ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δεν πρέπει να συμμετέχει στην τρόικα "ως εταίρος με πλήρη δικαιώματα και υποχρεώσεις", αλλά ως "απλό, σιωπηλό, μέλος - παρατηρητής".
