Καλλιεργώντας υψηλές προσδοκίες για 17 εκατ. αφίξεις και 11 δισ. ευρώ έσοδα, έβαλαν μπροστά την ατμομηχανή οι επιχειρηματίες του τουρισμού, μόνον που το "success story" διαδραματίζεται στην πλάτη των εργαζομένων με τη μαύρη εργασία να κτυπά "κόκκινο" και τον ελεγκτικό μηχανισμό να είναι διαλυμένος. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η Κρήτη.
"Στον Νομό Ηρακλείου υπάρχουν μόνο εννιά επιθεωρητές εργασίας, τι να πρωτοπρολάβουν;", διερωτάται ο Νίκος Κοκολάκης, γραμματέας του Συνδέσμου Ξενοδοχοϋπαλλήλων. "Σκεφθείτε ότι στον νομό μας μόνο, οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις είναι 509". Όσο για την Ειδική Υπηρεσία Ελέγχου Ασφάλισης, αυτή πανελλαδικά λειτουργεί με 17 άτομα και "δυο βρίσκονται στον νομό μας και δεν έχουν ούτε όχημα για τη μεταφορά τους", προσθέτει ξεφυσώντας. "Βάζουμε εμείς τα αμάξια μας για να πάνε να κάνουν ελέγχους", εξηγεί προσθέτοντας πως "ο ελεγκτικός μηχανισμός είναι ανύπαρκτος, η μαύρη εργασία οργιάζει και οι μεγαλοξενοδόχοι ρίχνουν τα μεροκάματα όσο περισσότερο μπορούν".
Αποχωρούν από τις Ενώσεις οι Ξενοδόχοι για να ρίξουν το μεροκάματο
"Το μνημόνιο έδωσε τη μεγάλη ευκαιρία στους ξενοδόχους να μην δεσμεύονται από την κλαδική σύμβαση εργασίας και αυτή να μην έχει επεκτασιμότητα", επισημαίνει ο κ. Κοκολάκης, τονίζοντας, πάντως, ότι η τοπική σύμβαση που έχουν υπογράψει η Ένωση Ξενοδόχων με τον Συνδέσμο Ξενοδοχοϋπαλλήλων είναι καλύτερη από την κλαδική, καθώς προβλέπει αύξηση κατά 5% στους μισθούς και ταυτόχρονα κατοχυρώνονται θεσμικά δικαιώματα, όπως η μεταφορά των εργαζομένων στις επιχειρήσεις που την χρεώνονται οι ξενοδόχοι ή το επίδομα κουζίνας. Αυτό που παρατηρείται, όμως, είναι ένα κύμα αποχώρησης ξενοδόχων από την τοπική ένωση, "για να μην δεσμεύονται από την τοπική σύμβαση", όπως μας πληροφορεί ο πρόεδρος του Συνδέσμου ξενοδοχοϋπαλλήλων, Γιώργος Αρετίνης. "Είναι ήδη δέκα επιχειρηματίες που έχουν αποχωρήσει", σημειώνει. Ο Νίκος Χαλκιαδάκης, πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων αντιτείνει ότι "αυτά είναι μεμονωμένα περιστατικά και αφορούν μόνο λίγους επιχειρηματίες", μεταξύ των οποίων, όμως, και ο πρώην πρόεδρος της ένωσης Ξενοδόχων, Τάκης Καλουτσάκης, ιδιοκτήτης πέντε ξενοδοχειακών μονάδων...
Πάντως, περί τους μισούς ξενοδοχοϋπαλλήλους στο σύνολο των 12.000 έχουν αναγκαστεί να υπογράψουν ατομικές συμβάσεις και η μαύρη εργασία βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα, καθώς αγγίζει το 25-40%, σύμφωνα με τα στοιχεία του 2012, στον Νομό Ηρακλείου με τις περισσότερες ξενοδοχειακές μονάδες πανελλαδικά. "Έχουν πέσει πολύ τα μεροκάματα", επισημαίνει ο κ. Αρετίνης κι ενώ από την τοπική σύμβαση εργασίας προβλέπεται ότι το μέσο μεροκάματο βρίσκεται μεσοσταθμικά στα 40 ευρώ, "δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις που ξενοδοχοϋπάλληλοι αμείβονται με μεροκάματο 19 έως 25 ευρώ", τονίζει.
Απολυμένοι και στη θέση τους μαθητευόμενοι
Οι απολύσεις, η μη επαναπρόσληψη, είναι "μεγάλο πρόβλημα για τον κλάδο μας", επισημαίνει ο κ. Αρετίνης και "αυτοί που πλήττονται περισσότερο είναι άνθρωποι μεγάλης ηλικίας". Τον Μάρτιο, ήρθαν στο Εργατικό Κέντρο Ηρακλείου καταγγελίες από 300 ξενοδοχοϋπαλλήλους, που δεν επαναπροσλήφθηκαν. "Σκεφτείτε πόσοι είναι αυτοί που δεν το κατήγγειλαν", σημειώνει την ώρα που ο πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου, Σωκράτης Βαρδάκης προσθέτει άλλους 195 ξενοδοχοϋπαλλήλους που φέτος δεν θα πιάσουν δουλειά.
"Οι μεγαλοξενοδόχοι εκμεταλλεύονται όσα τους επιτρέπει ο νόμος για να μειώσουν το εργατικό κόστος. Προτιμούν να παίρνουν μαθητευόμενους από διάφορες χώρες και να τους δίνουν ψίχουλα", εξηγεί ο κ. Κοκολάκης υπογραμμίζοντας πως "σε πολλές επιχειρήσεις το ποσοστό τους αγγίζει ακόμη και το 40% του προσωπικού", για να επισημάνει ότι "προσλαμβάνονται άνθρωποι που δεν έχουν σχέση με το επάγγελμα και είναι κρίμα γιατί εμείς είμαστε και φιλόξενοι και εργατικοί και έχουμε νέα παιδιά που γνωρίζουν και ξένες γλώσσες και είναι μορφωμένα και δεν βρίσκουν δουλειά".
"Δεν θα πάρουμε κι άλλο προσωπικό γιατί είναι τζάμπα"
Όσο για το πρόγραμμα κατάρτισης - απασχόλησης των 10.000 νέων ανέργων με 500 ώρες απασχόλησης έναντι 400 ευρώ ως επιμίσθιο, ο κ. Κοκολάκης εκτιμά ότι με αυτό τον τρόπο "θα αυξηθούν οι μαθητευόμενοι και δεν θα έχουν δουλειά όσοι την γνωρίζουν καλά". "Αυτό το πρόγραμμα ήρθε αργά. Τώρα είναι δώρον άδωρον. Έπρεπε να είχε προκηρυχθεί τον Μάρτιο, που κάνουμε προσλήψεις", λέει ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Ηρακλείου, εξηγώντας: "Δεν πρόκειται να πάρουμε κι άλλο προσωπικό γιατί είναι τζάμπα...". "Αυτό το πρόγραμμα εξυπηρετεί περισσότερο τα ξενοδοχεία πόλεων, γιατί για εμάς η τουριστική περίοδος έχει ξεκινήσει και θα κλείσει στα τέλη Σεπτεμβρίου", σημειώνει.
Χωρίς επίδομα ανεργίας από το φθινόπωρο οι εποχικοί
"Από το φθινόπωρο, οι εποχικοί ξενοδοχοϋπάλληλοι δεν θα λάβουν επίδομα ανεργίας", τονίζει με αγωνία ο κ. Κοκολάκης, παραπέμποντας στην πρόβλεψη του μεσοπρόθεσμου πλαισίου δημοσιονομικής προσαρμογής 2012-2015. "Έχουν αλλάξει το πλαφόν για να λαμβάνουμε επίδομα ανεργίας και από 20 μήνες μέσα στην τετραετία απασχόλησης, το έχουν μειώσει στους 18 και εμείς αυτό το φθινόπωρο, εάν δεν αλλάξει κάτι, δεν θα πάρουμε τίποτα. Δεν ξέρουμε τι θα γίνει... και πώς θα τα βγάλουν πέρα οικογένειες, που και το ζευγάρι δουλεύει σε ξενοδοχείο μόνο για πέντε μήνες...".