Στρασβούργο.
Καμία διαπραγμάτευση στους κόλπους της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν είναι τόσο σκληρή και τόσο μεγάλης διάρκειας όσο αυτή για την κατάρτιση του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού. Την αρχική πρόταση την κάνει η Κομισιόν, ωστόσο πάντοτε αναμένεται με μεγάλο ενδιαφέρον η διαπραγματευτική θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το οποίο έχει τη δική του αντίληψη για το πώς πρέπει να χρηματοδοτηθούν οι κοινοτικές δράσεις, προς όφελος των πολιτών της ΕΕ. Τη θέση αυτή παρουσίασε την Τρίτη στο Στρασβούργο η πρόεδρος του Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα μαζί τους δύο εισηγητές της έκθεσης, τον Ρουμάνο ευρωδεξιό Ζίγκφριντ Μουρεσάν και την Πορτογαλία ευρωσοσιαλίστρια Κάρλα Τάβαρες.
Το Κοινοβούλιο ζητά να αυξηθεί κατά 10% ο προϋπολογισμός για την επταετία 2028- 2034 που προτείνει η Κομισιόν και να μην συνυπολογιστεί σε αυτόν η αποπληρωμή του NextGenerationEU. Για να μην πληρώσει η επόμενη γενιά των Ευρωπαίων τα χρέη της προηγούμενης, όπως τόνισε η Μέτσολα. Η πρόεδρος του Κοινοβουλίου υπογράμμισε ότι εφόσον τα κράτη μέλη συμφωνούν ότι η ΕΕ θα πρέπει να κάνει περισσότερα στο μέλλον, για την άμυνα και την ανταγωνιστικότητα θα πρέπει να αντιληφθούν ότι αυτό δεν γίνεται με λιγότερα χρήματα. Κι έστειλε το μήνυμα στις κυβερνήσεις των “27” - που θα πάρουν και τις τελικές αποφάσεις - ότι το Κοινοβούλιο δεν θα δώσει αμαχητί τις ευλογίες του σε έναν πετσοκομμένο προϋπολογισμό.
Ο μεγάλος φόβος των εκλεγμένων εκπροσώπων των Ευρωπαίων είναι ότι στο βωμό των νέων προτεραιοτήτων της ΕΕ, πρωτίστως της άμυνας, θα θυσιαστούν η Κοινή Αγροτική Πολιτική και η πολιτική συνοχής. Ότι θα υπάρχουν λιγότερα χρήματα για τους αγρότες, τους ψαράδες, τους ερευνητές, τους φοιτητές που θέλουν να συμμετέχουν στα προγράμματα Erasmus. Κι επειδή τα χρήματα του προϋπολογισμού τα βάζουν τα κράτη μέλη, από τα φορολογικά τους έσοδα - με τις κυβερνήσεις να μην θέλουν να βάλουν πιο βαθιά το χέρι στην τσέπη- το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει να βρεθούν νέοι τρόποι εύρεσης ίδιων πόρων. Για παράδειγμα με την επιβολή ενός κοινοτικού φόρου στις μεγάλες τεχνολογικές εταιρίες -π.χ. στις πλατφόρμες- που επωφελούνται από την μεγάλη κοινή αγορά. Στόχος είναι θα βρεθούν νέα έσοδα ύψους περίπου 60 δισ. ευρώ τον χρόνο.
Μετά την παρουσίαση της πρότασης του Ευρωκοινοβουλίου «η μπάλα είναι στο γήπεδο του Συμβουλίου», όπως τόνισε ο Ρουμάνος εισηγητής. Κι ως γνωστόν το Συμβούλιο παίζει πάντοτε σκληρό κατενάτσιο, καθώς πολλοί από τους ηγέτες επιμένουν σε έναν μικρότερο προϋπολογισμό. Θεωρητικά, μέχρι το τέλος της χρονιάς θα πρέπει να έχει βρεθεί μια συμβιβαστική λύση μεταξύ Συμβουλίου και Κοινοβουλίου -κι ως τότε κάθε μέρα που περνά το παζάρι θα γίνεται σκληρότερο.