Περίπου 41 εκατομμύρια Κολομβιανοί ψηφοφόροι καλούνται σήμερα στις κάλπες για τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών, σε μια αναμέτρηση που θα κρίνει αν η χώρα θα συνεχίσει την πορεία που χάραξε η πρώτη αριστερή κυβέρνηση στην ιστορία της ή αν θα ακολουθήσει τη δεξιά στροφή που παρατηρείται σε αρκετές χώρες της Λατινικής Αμερικής.
Στον πρώτο γύρο, ο υποψήφιος της σκληρής δεξιάς Αμπελάρδο δε λα Εσπριέγια κατέλαβε την πρώτη θέση, ανατρέποντας τα προγνωστικά που ήθελαν φαβορί τον γερουσιαστή Ιβάν Σεπέδα, στενό σύμμαχο του απερχόμενου προέδρου Γουστάβο Πέτρο.
Ο Αμπελάρδο δε λα Εσπριέγια επικράτησε με 43,74% των ψήφων, ενώ ο υποψήφιος της κυβερνητικής αριστεράς Ιβάν Σεπέδα συγκέντρωσε 40,90%. Η διαφορά των μόλις 2,84 ποσοστιαίων μονάδων προανήγγειλε ένα ντέρμπι στον δεύτερο γύρο, με φόντο τη σύγκρουση ανάμεσα στη συνέχιση των κοινωνικών μεταρρυθμίσεων της περιόδου Πέτρο και την ατζέντα «νόμου και τάξης» της σκληρής δεξιάς.
Ήδη από τον πρώτο γύρο υπήρξαν αντιδράσεις, αμφισβήτηση των πρωταρχικών αποτελεσμάτων κυρίως από την πλευρά του Σεπέδα και σκληρές δηλώσεις ανάμεσα στους δύο νικητές. Ο ακροδεξιός θαυμαστής του Τραμπ Αμπελάρδο δε λα Εσπριέγια δήλωσε ότι «θα υπερασπιστούμε τη δημοκρατία είτε με τη λογική είτε με τη βία» ενώ ο αριστερός υποψήφιος Ιβάν Σεπέδα δήλωσε ότι «δεν θα παραδώσουμε την Κολομβία στον φασισμό»
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Προεδρικές εκλογές στην Κολομβία / Ο ακροδεξιός Αμπελάρδο ντε λα Εσπριέγια και ο αριστερός Ιβάν Σεπέδα στον δεύτερο γύρο
Το αποτέλεσμα ανέδειξε το βαθύ πολιτικό και κοινωνικό ρήγμα που διαπερνά σήμερα την κολομβιανή κοινωνία, με φόντο την αναζωπύρωση της βίας και την αντιπαράθεση γύρω από το μέλλον των κοινωνικών μεταρρυθμίσεων.
Δύο αντίθετα πολιτικά σχέδια
Ο 47χρονος εκατομμυριούχος ποινικολόγος δε λα Εσπριέγια, που αυτοπαρουσιάζεται ως «outsider» και «πατριώτης», έχει οικοδομήσει την προεκλογική του καμπάνια πάνω στην υπόσχεση της σκληρής καταστολής απέναντι στο οργανωμένο έγκλημα και τις ένοπλες οργανώσεις. Δηλωμένος θαυμαστής του Ναγίμπ Μπουκέλε, του Χαβιέρ Μιλέι και του Ντόναλντ Τραμπ, έχει δεχθεί επικρίσεις για μισογυνικές και ομοφοβικές δηλώσεις, ενώ έγινε γνωστός ως συνήγορος παραστρατιωτικών της άκρας δεξιάς και προσώπων που συνδέονταν με το εμπόριο ναρκωτικών.
Απέναντί του βρίσκεται ο 63χρονος Ιβάν Σεπέδα, φιλόσοφος, υπερασπιστής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και γιος κομμουνιστή πολιτικού που δολοφονήθηκε από αστυνομικούς με τη βοήθεια παραστρατιωτικών. Ο Σεπέδα αποτελεί τον πολιτικό εκφραστή της συνέχισης των κοινωνικών μεταρρυθμίσεων που προώθησε η κυβέρνηση Πέτρο, οι οποίες συνέβαλαν στη μείωση της φτώχειας, στην αύξηση των μισθών και στη συρρίκνωση της ανεργίας σε μία από τις πιο άνισες χώρες του κόσμου.
Καταστολή ή ειρήνη;
Ο δε λα Εσπριέγια επαναλαμβάνει πως θα «υπερασπιστεί» την Κολομβία «με τη λογική ή με τη βία», απορρίπτοντας την πολιτική του απερχόμενου προέδρου για την αναζήτηση της ειρήνης μέσω διαπραγματεύσεων με τις ένοπλες οργανώσεις. Παρά τις δυσκολίες και τα περιορισμένα αποτελέσματα της στρατηγικής αυτής, η δεξιά αντιπολίτευση την παρουσιάζει ως αποτυχία, προβάλλοντας τη στρατιωτική καταστολή ως μοναδική απάντηση στην ανασφάλεια.
Αντίθετα, ο Σεπέδα υπήρξε ένας από τους βασικούς αρχιτέκτονες της πολιτικής της «απόλυτης ειρήνης» της κυβέρνησης Πέτρο. Αν και έχει αναγνωρίσει την ανάγκη διορθωτικών κινήσεων, επιμένει ότι η χώρα δεν μπορεί να επιστρέψει στη λογική του αέναου πολέμου και της στρατιωτικοποίησης.
Η 62χρονη αγρότισσα Λεονόρα Ιμπάρα από τη Γουαβιάρε, μια περιοχή που εξακολουθεί να ζει υπό τη σκιά των ένοπλων οργανώσεων, εκφράζει μια ανησυχία που συμμερίζονται πολλοί κάτοικοι της υπαίθρου. Όπως λέει, «φοβάται» την ανελέητη στρατιωτική επίθεση που υπόσχεται ο δε λα Εσπριέγια, φοβούμενη ότι ένας νέος κύκλος βίας θα πλήξει ξανά τις λαϊκές κοινότητες.
Η ατζέντα της σκληρής δεξιάς
Ο υποψήφιος της σκληρής δεξιάς υπόσχεται την κατασκευή γιγαντιαίων φυλακών, όπου οι κρατούμενοι θα επιβιώνουν «με ψωμί και νερό», βομβαρδισμούς στρατοπέδων διακινητών ναρκωτικών με τη βοήθεια των ΗΠΑ και του Ισραήλ, καθώς και την κατάργηση του ειδικού δικαστηρίου που δημιουργήθηκε μετά τη συμφωνία ειρήνης με τις FARC. Παράλληλα, προτείνει τη μείωση του κράτους κατά 40%, με περικοπές στο Δημόσιο, φοροελαφρύνσεις και επέκταση της εξόρυξης πετρελαίου μέσω υδραυλικής ρωγμάτωσης.
«Πρώτα οι φτωχοί»
Οι δύο υποψήφιοι βρίσκονται στους αντίποδες όχι μόνο πολιτικά αλλά και ιδεολογικά. Ο Σεπέδα, με πιο ήπιους τόνους, υπόσχεται να βαθύνει τις κοινωνικές μεταρρυθμίσεις της απερχόμενης κυβέρνησης. «Για το καλό της Κολομβίας, πρώτα οι φτωχοί», ήταν το μήνυμα που επανέλαβε καθ' όλη τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας.
Η σχέση με τις ΗΠΑ
Ιδιαίτερο βάρος απέκτησε και το ζήτημα των σχέσεων με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σε μια περίοδο κατά την οποία αρκετές χώρες της Λατινικής Αμερικής μετακινούνται προς τα δεξιά, ο Σεπέδα επιμένει ότι η Κολομβία δεν πρέπει να μετατραπεί σε «αποικία» της Ουάσιγκτον, παρουσιάζοντας την εκλογική αναμέτρηση ως επιλογή ανάμεσα στην κοινωνική ελπίδα και την επιστροφή σε ένα μοντέλο αυταρχικής ασφάλειας και νεοφιλελεύθερων συνταγών.
