Την ώρα που προβλέπεται εκτίναξη των "κόκκινων" δανείων πάνω από 30% φέτος και περισσότεροι από 8 στους 10 δανειολήπτες δυσκολεύονται να αντεπεξέλθουν στις υποχρεώσεις τους, κυβέρνηση και τρόικα προκρίνουν τελικά μια περιορισμένη "ρύθμιση" οφειλών μόνο για ενυπόθηκα, εξυπηρετούμενα δάνεια και μάλιστα με συγκεκριμένους και αυστηρούς όρους, με στόχο να μη θιγεί η κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις του οίκου αξιολόγησης Moody's τα συνολικά, μη εξυπηρετούμενα δάνεια στις ελληνικές τράπεζες θα ξεπεράσουν το 30% έως το τέλος του 2013, από 24% περίπου σήμερα, ποσοστό που πιθανότατα θα αυξηθεί περαιτέρω το 2014. Προβλέπει δε πως το εύρος των συνολικών προβληματικών δανείων, συμπεριλαμβανομένων και των αναδιαρθρωμένων, θα είναι πιο κοντά στο 40% μέχρι το τέλος του τρέχοντος έτους.
Την κατάσταση αυτή αποδίδει στη βαθιά και παρατεταμένη ύφεση στην Ελλάδα, ενώ χαρακτηρίζει ως "credit negative" τα αυξανόμενα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Παράλληλα, θεωρεί ότι η περιορισμένη ρευστότητα, η αύξηση της ανεργίας και οι ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου προς τους ιδιώτες είναι επιπρόσθετοι λόγοι που οδήγησαν σε αυτήν την κατάσταση. Σημειώνει δε ότι οι ελληνικές τράπεζες υποτιμούν το πραγματικό επίπεδο των προβληματικών δανείων, καθώς μέσα σε αυτά δεν συγκαταλέγονται τα δάνεια που αναδιαρθρώνονται.
Σύμφωνα με την Moody's αν και τα στοιχεία του ελληνικού τραπεζικού συστήματος τον Δεκέμβριο του 2012 έδειχναν αύξηση 36,4% των ονομαστικών μη εξυπηρετούμενων δανείων στο 24,6% του συνόλου του δανεισμού, ο οίκος θεωρεί πως τα στοιχεία αυτά υποτιμούν το πραγματικό επίπεδο των επισφαλών δανείων διότι εξαιρούν τα περισσότερα αναδιαρθρωμένα δάνεια. Σημειώνεται ότι βάσει έκθεσης του ΔΝΤ περίπου 5% των συνολικών δανείων έχει ήδη αναδιαρθρωθεί το πρώτο τρίμηνο 2012, ενώ η ΤτΕ ανέφερε στην έκθεση Δεκεμβρίου ότι στα στεγαστικά τα αναδιαρθρωμένα αντιστοιχούσαν σε πάνω από 7% των μεικτών στεγαστικών δανείων.
Αυτό που διαρρέεται "πανηγυρικά" από χθες είναι ότι η τελική ρύθμιση, που αναμένεται να δημοσιοποιηθεί σήμερα και να σταλεί τις επόμενες μέρες στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ώστε, εκτός απροόπτου, να ψηφιστεί έως τέλη Μαΐου, διευρύνθηκε και αφορά μεγαλύτερο αριθμό νοικοκυριών. Υπολογίζεται ότι θα μπορέσουν να ενταχθούν 200.000 νοικοκυριά, έναντι 110.000 που υπολογιζόταν στην αρχική πρόταση του υπουργείου Ανάπτυξης, κάτι που προφανώς αποδίδεται στη δημιουργία εισοδηματικών κλιμακίων κάτω των 35.000 ευρώ, έναντι αρχικού ανώτατου ορίου 25.000 ευρώ, εφόσον βέβαια αυτό είναι μειωμένο εξαιτίας της κρίσης τουλάχιστον κατά 35% συγκριτικά με το 2010.
Πάντως, πρόκειται για ρύθμιση που θα αφορά μόνο ενήμερους δανειολήπτες με ενυπόθηκα δάνεια αντικειμενικής αξίας έως 180.000 ευρώ. Η τετραετής περίοδος χάριτος θα ισχύσει τελικά, όμως δεν θα γίνεται επανεξέταση κάθε δύο χρόνια, όπως είχε ανακοινωθεί αρχικά, αλλά θα πραγματοποιείται έλεγχο μια φορά ετησίως, ενώ θα είναι έντοκη με επιτόκιο 1,5% συν ένα μικρό μέρος του κεφαλαίου ή βάσει του euribor (η αρχική πρόταση ήταν μόνο για επιτόκιο 1,5%) και μέχρι 30% του εισοδήματος. Ως εισόδημα θα εκλαμβάνεται το φορολογητέο συμπεριλαμβανομένων των ασφαλιστικών εισφορών.
Για τους ανέργους φαίνεται πως υπάρχει πρόβλεψη μηδενικών καταβολών για το διάστημα που έχουν μηδενικό εισόδημα, όμως η κεφαλαιοποίηση των τόκων αυτής της περιόδου θα γίνεται με επιτόκιο πιθανότατα 1,5%. Για κάθε μεταβολή εισοδήματος ο οφειλέτης θα πρέπει να ενημερώνει την τράπεζα εντός ενός μηνός.
Ωστόσο, στη ρύθμιση αναμένεται να τεθούν όρια κινητής και ακίνητης περιουσίας, αλλά και ανεξόφλητου υπόλοιπου δανείου, εξαιρώντας πολλές "κατηγορίες" δανειοληπτών.
Αλλαγές αναμένονται και στο νόμο για τη ρύθμιση χρεών (νόμος Κατσέλη) και στον Τειρεσία ιδιαίτερα για την αξιολόγηση των επιχειρηματιών.
