ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΚΩΣΤΑΣ ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ
Μέχρι πρόσφατα βλέπαμε να καλλιεργούνται προκαταλήψεις για την κάνναβη και όχι η κάνναβη. Το διάσημο φυτό ταυτίστηκε με το χασίς και έτσι, ενώ στη χώρα μας η καλλιέργεια κάνναβης έχει τις ρίζες της στην αρχαιότητα με την πρώτη αναφορά να συναντάται το 450 π.Χ. στον Ηρόδοτο, από τα μέσα της δεκαετίας του '70 δεν έχει λειτουργήσει ξανά κανναβουργείο.
Τη Μεγάλη Τετάρτη στη Βοιωτία, σε έκταση 8 στρεμμάτων, έγινε η πρώτη σπορά του φυτού, που "υπέγραψε" την επανακαλλιέργεια της βιομηχανικής κάνναβης στη χώρα. Στην προσπάθεια συμμετέχουν έξι επιχειρήσεις από τον πρωτογενή, δευτερογενή και τριτογενή τομέα που σχηματίζουν μια αλυσίδα στα πρότυπα της κοινωνικής οικονομίας. Η αλυσίδα ξεκινά από τους αγρότες και συνεχίζεται με την ομάδα γεωπόνων της Real Farm η οποία θα παρακολουθεί την πορεία της καλλιέργειας, το πιστοποιημένο εργαστήρι που θα αναλάβει την ελαιοποίηση των σπόρων και τις επιχειρήσεις Mystic Pizza, Kannabishop και Πράσινο Πλανήτη που θα διαθέτουν τα προϊόντα. Ο διπλός στόχος που τίθεται είναι να εξαχθούν τα πρώτα συμπεράσματα όσον αφορά την καλλιέργεια και να παράγεται ένα ελληνικό βιολογικό πιστοποιημένο προϊόν.
Η ΚΥΑ που άργησε τρία χρόνια
Στις 30 Μαρτίου υπεγράφη η ΚΥΑ που διαχωρίζει τα είδη κάνναβης από τον υπουργό Δικαιοσύνης Νίκο Παρασκευόπουλο και τον αναπληρωτή υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Μάρκο Μπόλαρη και η οποία δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στις 6 Απριλίου. Η έκδοση της ΚΥΑ καθυστέρησε τρία χρόνια, καθώς ο σχετικός νόμος είχε ψηφιστεί το 2013. Ωστόσο η προηγούμενη κυβέρνηση δεν ολοκλήρωσε το αυτονόητο βήμα για πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα ολλανδικής εταιρείας που προχώρησε σε επένδυση ύψους 5 εκατομμυρίων ευρώ στη Ρουμανία για τη δημιουργία υπερσύγχρονου κανναβουργείου.
Η όχι και τόσο αθώα στοχοποίηση
Μέχρι σήμερα στο ευρύ κοινό η διαφορά μεταξύ ινδικής και κλωστικής κάνναβης παραμένει άγνωστη. Η ευφορική ινδική κάνναβη από την οποία παρασκευάζεται το χασίς, περιέχει την ψυχοτρόπο ουσία THC σε ποσοστό 16%, ενώ η κλωστική κάνναβη την περιέχει μόλις σε ποσοστό 0,2%.
Το "μπέρδεμα" δεν ήταν τόσο αθώο. Οι κανόνες της αγοράς παλαιότερα ήταν διαφορετικοί και η αξιοποίηση της κάνναβης δεν συνέφερε τους μεγαλοεπιχειρηματίες. Ύστερα από αμερικανικές πιέσεις, η κάνναβη στοχοποιήθηκε συλλήβδην και, σε συνδυασμό με την εμφάνιση του βαμβακιού, η καλλιέργειά της περιορίστηκε αισθητά διεθνώς. Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιεύει το agrocapital.gr, από 10,9 εκατ. στρέμματα μέση ετήσια έκταση παγκοσμίως την πενταετία 1948 - 1952, η καλλιέργεια της κάνναβης υποχώρησε στα 1,5 εκατ. στρέμματα την πενταετία 1987 - 1991.
Βαμβάκι vs Κάνναβη
Ενδιαφέρον παρουσιάζει η σύγκριση ανάμεσα στο βαμβάκι και την κάνναβη. Η κάνναβη χρειάζεται 2,123 λίτρα νερού για να αποδώσει ένα κιλό κλωστή, ενώ το βαμβάκι χρειάζεται 9,758 λίτρα για ένα κιλό κλωστή. Η κάνναβη επιστρέφει το 60% των θρεπτικών συστατικών πίσω όταν ξεραθεί πάνω στη γη, το βαμβάκι ρυπαίνει το νερό και αφήνει.. καμένη γη εξαιτίας της αυξημένης ανάγκης σε παρασιτοκτόνα και ζιζανιοκτόνα. Το 25% των χρημάτων που δίνονται παγκοσμίως για παρασιτοκτόνα είναι για το βαμβάκι.
"Θα ήθελα πολύ να μου πει κάποιος με επιχειρήματα τους λόγους που, ενώ η αξιοποίηση της κάνναβης παρουσιάζει τόσα πλεονεκτήματα, αυτό δεν συμβαίνει", λέει στην "Α" ο Αργύρης Μουντζούρης από το Cannabishop, που λειτουργεί 13 χρόνια. Στο πρόσφατο παρελθόν η σύζυγός του Κρίστα Παππά διώχθηκε για αγορά, κατοχή και εμπορία ναρκωτικών, καθώς και για ανάμιξη ναρκωτικών σε τρόφιμα, καθώς ο ΕΦΕΤ εντόπισε συσκευασμένο τσάι από φύλλα κάνναβης.
Ώθηση στην οικονομία
Σήμερα βλέπουν τους αγώνες τους να δικαιώνονται. Ωστόσο, ο Α. Μουντζούρης προειδοποιεί πως πρέπει να γίνουν προσεκτικά βήματα: "Πέρα από την παραγωγή, θα πρέπει να μπορούν να απορροφούνται τα προϊόντα. Είδαμε πόσες κλωστοϋφαντουργίες έκλεισαν ενώ έχουμε τόσο βαμβάκι".
Την ίδια στιγμή αποτελεί ευκαιρία να πάρει ώθηση η οικονομία. Όπως χαρακτηριστικά είχαν αναφέρει 20 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ σε ερώτησή τους στη Βουλή στις 8 Φεβρουαρίου του 2016: "Η αύξηση της παραγωγής, η εξαγωγική δραστηριότητα και η μεταποίηση των προϊόντων της κάνναβης μπορούν να δώσουν ώθηση στην ελληνική οικονομία, να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας και να φέρουν έσοδα στα δημόσια ταμεία".
Για την ώρα έχουν προχωρήσει μόνο δύο πιλοτικές καλλιέργειες, η άλλη αφορά το χτίσιμο σπιτιού στα Χανιά από κάνναβη. Ο λόγος που συνέβη είναι ότι η ΚΥΑ εκδόθηκε αρχές Απριλίου, ενώ η περίοδος της σποράς ξεκινά τον Μάρτιο και ολοκληρώνεται τον Απρίλιο, γεγονός που απέτρεψε πολλούς να παραγγείλουν σπόρους, καθώς δεν ήξεραν αν θα απορροφηθεί η παραγωγή. "Σε πρώτη φάση είμαστε άνθρωποι που μαχόμαστε χρόνια για την αξία της κάνναβης", εξηγεί ο Α. Μουντζούρης.
Σύμφωνα με εκτίμηση που είχε κάνει το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης σε ημερίδα στη Δράμα, το κέρδος που θα μπορούσε να φέρει πίσω στον καλλιεργητή η κάνναβη είναι 130-150 ευρώ το στρέμμα τον χρόνο. Μέσα από συνεργατικές προσπάθειες, όπως στην προκειμένη, είναι εφικτό μικρές καλλιέργειες να γίνουν βιώσιμες, καθώς δεν βασίζονται στην πώληση της πρώτη ύλης, αλλά σε έσοδα από τα προϊόντα που παράγονται. Η συνεργατικότητα θα είναι και ο μόνος τρόπος να μείνουν όρθιες οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις στο μέλλον, όταν στο κόλπο θα μπουν και οι μεγάλοι οικονομικοί παίκτες.
