Η συνέχιση των πολιτικών μας αναλύσεων και παρεμβάσεων με όρους αντι-ΣΥΡΙΖΑ μετώπου δεν νομίζω ότι ανταποκρίνεται απόλυτα στα χαρακτηριστικά της σημερινής συγκυρίας. Όλο και πιο συχνά η πραγματικότητα μας υποδεικνύει ότι αυτό το ετερόκλητο μέτωπο μεταλλάσσεται σε κάτι άλλο, πιο συνεκτικό και όχι εφήμερο, το οποίο περιγράφω ως σύμπραξη των ακραιφνών αστικών πολιτικών, οικονομικών και κοινωνικών δυνάμεων, και για λόγους συντομίας αποκαλώ αστικό μπλοκ.
Η «αλλαγή καθεστώτος», την οποία σύμφωνα με τον Δουζίνα απεργάζεται η κυβέρνηση Μητσοτάκη, δεν είναι άσχετη με τη μετάλλαξη του αντιΣΥΡΙΖΑ μετώπου, γεγονός που σηματοδοτεί το πέρασμα από το παραδοσιακό δικομματικό σύστημα σε ένα διπολικό σύστημα του οποίου ο ένας πόλος είναι το αστικό μπλοκ.
Βάσει μιας πρόχειρης περιγραφής, στο αστικό μπλοκ συμπράττουν η Ν.Δ., πολιτικές ομάδες και μεμονωμένα στελέχη του σημιτικού ΠΑΣΟΚ εκτός και εντός ΚΙΝ.ΑΛΛ., ομάδες και πρόσωπα με καταγωγή από την ανανεωτική Αριστερά του 20ού αιώνα και με αξιοσημείωτη συμμετοχή στα think tanks του αστισμού, καθώς και στελέχη του Ποταμιού. Ενώ ο ρόλος της εκτός Ν.Δ. Άκρας Δεξιάς μπορεί να αξιολογηθεί ως συμπληρωματικός, αν και σχετικά αυτόνομος.
Αστικό και προοδευτικό μπλοκ
Ένα πρώτο ερώτημα που τίθεται, εφόσον η μετάλλαξη αυτή έχει νομοτελειακό χαρακτήρα, είναι ποιος προβλέπεται να είναι ο άλλος πόλος του διπόλου και, συναφώς, αν εμείς ως ΣΥΡΙΖΑ - Π.Σ. θα πρέπει να αντιτεθούμε ή να συμβάλουμε σε αυτή την εξέλιξη.
Αν επιλέξουμε να παρέμβουμε ενεργητικά και προφανώς ανταγωνιστικά στο πλαίσιο της διπολικής συγκρότησης του πολιτικού συστήματος, είναι αυτονόητο ότι απέναντι στο αστικό μπλοκ οφείλουμε να συμβάλουμε στη συγκρότηση του μπλοκ των προοδευτικών και αριστερών δυνάμεων με κύρια συνιστώσα τον ΣΥΡΙΖΑ - Π.Σ. Αυτό αποτελεί μια λογική προοπτική, που όμως η υλοποίησή της απέχει πολύ από τη σημερινή πραγματικότητα.
Μπορούμε κατ’ αρχήν να συμφωνήσουμε ότι στο προοδευτικό μπλοκ πρέπει να αθροίζονται οι πολιτικές δυνάμεις που αποβλέπουν στον κοινωνικό μετασχηματισμό, αλλά και μετριοπαθείς αστικές δυνάμεις. Όμως, πώς μπορούμε να συμβάλουμε στη συμπαράταξη αυτού του ευρύτατου πολιτικού φάσματος;
Με βάση τα σημερινά δεδομένα της πολιτικής - κομματικής γεωγραφίας, οι εν δυνάμει πολιτικοκοινωνικές συνιστώσες του προοδευτικού μετώπου είναι ένα μικρό τμήμα της Κεντροδεξιάς, ένα τμήμα του ΚΙΝ.ΑΛΛ., το ΚΚΕ, το ΜέΡΑ25, τμήματα της εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς και βεβαίως ένα μέρος από το κομμάτι της κοινωνίας που ρέπει προς την αποχή και τον πολιτικό μηδενισμό.
Αυτές τις συνιστώσες πρέπει ρητά και χωρίς καθυστερήσεις να τις ονοματίσουμε και συγχρόνως να τους απευθύνουμε την πολιτική προγραμματική μας πρόταση με τέτοιο περιεχόμενο και διαδικασίες που κατ’ αρχήν δεν θα τους διευκολύνει να αρνηθούν.
Η εκ των ων ουκ άνευ συμβολή του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να είναι ένα ξεκάθαρο πρόγραμμα κοινωνικού μετασχηματισμού που ξεκινάει από τη βραχυπρόθεσμη συγκυρία και φτάνει μέχρι τις στρατηγικές επιδιώξεις. Δεν προσπαθούμε να πείσουμε τον ελληνικό λαό ότι είμαστε απλώς καλύτεροι και τιμιότεροι διαχειριστές από το αστικό μπλοκ στα τρέχοντα προβλήματα, αλλά ότι ζητάμε τη συγκατάθεσή του σε ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο μετάβασης σε μια κοινωνία ελευθερίας, ισότητας και αλληλεγγύης. Κεντρικό σημείο του μακροπρόθεσμου προγράμματός μας είναι η εγγύηση της αχειραγώγητης πολυκομματικής αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας εμπλουτισμένης με λειτουργικές διαδικασίες άμεσης δημοκρατίας. Πλαίσιο συμπόρευσης ο δημοκρατικός δρόμος προς τον κοινωνικό μετασχηματισμό και τον σοσιαλισμό.
* Ο Τάσος Αναστόπουλος είναι συνταξιούχος πανεπιστημιακός, μέλος της Ο.Μ. του ΣΥΡΙΖΑ - Π.Σ. Μίκρας