ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ. ΧΡ. ΒΑΣΙΛΑΚΗ
Πρόοδο αλλά και πολλές ελλείψεις τόσο από την πλευρά της Ελλάδας όσο και από τα άλλα κράτη - μέλη επισημαίνει η έκθεση αξιολόγησης της Κομισιόν για τα hotspots και το σύστημα μετεγκατάστασης σε Ελλάδα και Ιταλία, που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα. Η εν λόγω έκθεση θα παρουσιαστεί κατά την αυριανή σύνοδο κορυφής και αναμένεται να παίξει κυρίαρχο ρόλο στη συζήτηση για το μεταναστευτικό / προσφυγικό.
Επί της ουσίας η έκθεση της Επιτροπής διαπιστώνει την «αποτυχία» του σχεδίου μετεγκατάστασης, την οποία παραδέχτηκε και ο ίδιος ο επίτροπος Μετανάστευσης, Δημήτρης Αβραμόπουλος, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στο Στρασβούργο. Ο ίδιος κάλεσε όλα τα κράτη - μέλη να δείξουν την «αλληλεγγύη» και την «υπευθυνότητα» για τις οποίες δεσμεύτηκαν στο πρόσφατο παρελθόν.
Σημειώνεται πως το εν λόγω σχέδιο τέθηκε σε εφαρμογή το φθινόπωρο φιλοδοξώντας να κατανείμει στα κράτη - μέλη της Ε.Ε. 66.400 πρόσφυγες από την Ελλάδα. Ωστόσο, σύμφωνα με την έκθεση, συνολικά έως σήμερα μόλις 64 πρόσφυγες έχουν μετεγκατασταθεί από την Ελλάδα, ενώ 370 υποψήφιοι για μετεγκατάσταση έχουν καταγραφεί και 297 αιτήσεις έχουν κατατεθεί σε άλλα κράτη - μέλη προς έγκριση. Επιπλέον μόνο εννέα κράτη - μέλη έχουν προσφέρει θέσεις στην Ελλάδα για μετεγκατάσταση (συνολικά 305).
Σχετικά με τα hotspots η έκθεση της Επιτροπής αναφέρει ότι μόνο αυτό της Λέσβου είναι προς το παρόν λειτουργικό, ενώ πρέπει να ολοκληρωθεί η κατασκευή και η οργάνωση των hotspots σε Χίο, Κω, Λέρο και Σάμο, σύμφωνα με το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα. Επιπλέον η έκθεση επισημαίνει πως η Ελλάδα δεν έχει ολοκληρώσει ακόμα τις θέσεις υποδοχής και φιλοξενίας για τις οποίες έχει δεσμευτεί σημειώνοντας ότι η δημιουργία των θέσεων αυτών αποτελεί προϋπόθεση για να λειτουργήσει το πρόγραμμα μετεγκατάστασης.
Τέλος, αναφορικά με τις επιστροφές των οικονομικών μεταναστών που δεν δικαιούνται διεθνή προστασία, η έκθεση σημειώνει πως από τις αρχές του 2015 η Ελλάδα έχει πραγματοποιήσει 16.131 υποχρεωτικές επιστροφές παράτυπων μεταναστών στη χώρα τους και 3.360 εκούσιες επιστροφές. Καταλήγοντας η έκθεση της Επιτροπής τονίζει πως η Ελλάδα εξακολουθεί να στερείται «συνολικής στρατηγικής επιστροφών» και «δεν έχει επαρκείς δυνατότητες κράτησης παράτυπων μεταναστών».
Τη χορήγηση στη Σουηδία αναστολής ενός έτους από τις υποχρεώσεις που προκύπτουν από τον μηχανισμό μετεγκατάστασης της Ε.Ε. πρότεινε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η πρόταση της Επιτροπής κατατίθεται λόγω της αδυναμίας του εγχώριου συστήματος ασύλου να αντεπεξέλθει στην απότομη αύξηση των αιτήσεων. Σύμφωνα με την Επιτροπή, ο αριθμός των αιτήσεων έχει αυξηθεί από έτος σε έτος κατά 60% και οι μηνιαίες αιτήσεις διπλασιάστηκαν μεταξύ του Αυγούστου και του Σεπτεμβρίου του 2015, με περαιτέρω αύξηση κατά 60% τον Οκτώβριο του 2015.
Όπως αναφέρει η σχετική ανακοίνωση της Επιτροπής, το σχέδιο μετεγκατάστασης παρέχει τη δυνατότητα σε ένα κράτος - μέλος να ζητήσει την προσωρινή αναστολή του μηχανισμού στην περίπτωση που η απότομη μετατόπιση των μεταναστευτικών ροών δημιουργεί κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Πρόταση για την επανεγκατάσταση προσφύγων απευθείας από την Τουρκία
Μαζί με την έκθεση για τη λειτουργία των hotspots η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα προτείνει στην επικείμενη σύνοδο κορυφής τη θέσπιση ενός συστήματος αποδοχής εκτοπισμένων Σύρων προσφύγων από την Τουρκία σε εθελοντική βάση και για ανθρωπιστικούς λόγους. Σύμφωνα με την Κομισιόν, απαραίτητη προϋπόθεση για τη λειτουργία του εν λόγω συστήματος θα αποτελεί η μείωση του αριθμού των μεταναστών που διασχίζουν παράνομα τα σύνορα από την Τουρκία στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ως αποτέλεσμα των ενεργειών της Τουρκίας.
