Εξήντα χρόνια μετά τη χρήση του «Πορτοκαλί Παράγοντα» από τον αμερικανικό στρατό στο Βιετνάμ, που ακόμη βασανίζεται από την τοξική αυτή κληρονομιά, ήρθε η ώρα της... γλυφοσάτης από το Ισραήλ; Πρόκειται για το ισχυρό ζιζανιοκτόνο, στην κατηγορία των καρκινογόνων του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας και απαγορευμένο σε πολλές χώρες, με το οποίο, όπως καταγγέλλει η Βηρυτός, έχει αρχίσει να ψεκάζει ο ισραηλινός στρατός τα σύνορα Λιβάνου και Συρίας. Η γλυφοσάτη και τα άλλα ισχυρά ζιζανιοκτόνα πρέπει, σύμφωνα με τη Λουτσία Ρεμπολίνο, ερευνήτρια στην οργάνωση Forensic Architecture, να αντιμετωπιστούν «στον δημόσιο διάλογο για το νομικό πλαίσιο της χρήσης τους» ως «διττής σημασίας», ειρηνικά και στρατιωτικά μέσα.
Το θέμα ήρθε στο προσκήνιο γιατί την Κυριακή 1η Φεβρουαρίου ο ισραηλινός στρατός ψέκαζε με «τοξικές ουσίες» δασώδεις εκτάσεις, ελαιώνες και περιβόλια στον Νότιο Λίβανο που, όπως επιβεβαιώνει και ο σημερινός πόλεμος, είναι το... σύνηθες θύμα της ισραηλινής επιθετικότητας, με επιβολή κάθε είδους αντιποίνων - βομβαρδισμών, εισβολών, πλέον και... ψεκασμών. Μάλιστα, οι κυανόκρανοι του ΟΗΕ στην περιοχή αναγκάστηκαν να αναζητήσουν καταφύγιο επί εννιά ώρες ύστερα από σχετική προειδοποίηση που έλαβαν από το Ισραήλ. «Οι αναλύσεις που έκανε η Βηρυτός είναι σαφείς: ο ισραηλινός στρατός έριξε από αεροπλάνα γλυφοσάτη σε πολύ υψηλή συγκέντρωση σε λιβανικό έδαφος, κοντά στη διαχωριστική γραμμή μεταξύ του εβραϊκού κράτους και του Λιβάνου, την Κυριακή 1η Φεβρουαρίου» έγραψε η Μοντ στις 7 Φεβρουαρίου 2026. «Ο Λίβανος κατήγγειλε περιβαλλοντική επίθεση και ετοιμάζει διαμαρτυρία κατά του Ισραήλ στο Σ.Α. του ΟΗΕ» συμπλήρωνε το δημοσίευμα, επισημαίνοντας ότι «οι Αρχές ανησυχούν για νέα ρύπανση των εδαφών του Νοτίου Λιβάνου, μια περιοχή που παραμένει στο στόχαστρο επιθέσεων του Ισραήλ κατά παραβίαση των συμφωνιών εκεχειρίας που ανακοινώθηκαν στα τέλη του 2024».
Ο Λιβανέζος Πρόεδρος Αούν έκανε λόγο για «κατάφωρη παραβίαση της κυριαρχίας του Λιβάνου και για έγκλημα κατά του περιβάλλοντος και της υγείας». «Πρόκειται 100% για γλυφοσάτη, που υπερβαίνει κατά 30-50 φορές τις συνηθισμένες δόσεις που χρησιμοποιούνται στη γεωργία» κατήγγειλε μιλώντας στην οικολογική ιστοσελίδα Ρεπορτέρ ο Λιβανέζος υπουργός Γεωργίας Νιζάρ Χανί. Σύμφωνα με το υπουργείο Γεωργίας του Λιβάνου, αυτό το χημικό ζιζανιοκτόνο έπληξε έκταση μήκους 18 χλμ. και πλάτους 300 μέτρων, δηλαδή τουλάχιστον 540 εκταρίων, γύρω από τα συνοριακά χωριά Αϊτά αλ Σααμπ και Μαρουαχίν. «Αυτή η επίθεση μπορεί να προκαλέσει σημαντικές ζημιές, κυρίως σε τόσο υψηλές συγκεντρώσεις: οι ελιές μας, τα περιβόλια μας και οι κέδροι μπορεί να ξεραθούν και να πεθάνουν μέσα σε 48 ώρες» παρατήρησε ο υπουργός Χανί, επισημαίνοντας τη δυσκολία πρόσβασης στις περιοχές αυτές. «Το Ισραήλ χρησιμοποιεί τώρα τη γλυφοσάτη, όπως τον λευκό φώσφορο και τις κατεδαφίσεις, για να καταστρέψει την κάλυψη που προσφέρουν αυτά τα δένδρα στους μαχητές της Χεζμπολάχ» εξήγησε ο ίδιος.
Από την πλευρά του ο εκπρόσωπος της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Ταμίν αλ Κιτάν κατήγγειλε, «αν επιβεβαιωθούν οι εκθέσεις», τον ψεκασμό ως «σοβαρό ανθρωπιστικό κίνδυνο» για τους πολίτες των περιοχών. «Ο ισραηλινός στρατός δεν έδωσε καμία απάντηση στα ερωτήματα της ιστοσελίδας Ρεπορτέρ, που σημείωσε ότι «μετά από ελέγχους η ύποπτη ουσία ταυτοποιήθηκε με σαφήνεια».
Οι ψεκασμοί «τοξικών ουσιών» επεκτάθηκαν στα τέλη Ιανουαρίου, αρχές Φεβρουαρίου στις αγροτικές ζώνες στην Κουνέιτρα της Νότιας Συρίας, υπό παράνομη ισραηλινή κατοχή μετά την πτώση Άσαντ. Σύμφωνα με τη Ρεμπολίνο, «πρόκειται για την πρώτη φάση σε μια μακρά διαδικασία περιβαλλοντικής καταστροφής, σε συστηματική κλίμακα. Η οικοκτόνα πρόθεση είναι στον πυρήνα αυτής της πρακτικής»...
* Η Ρένα Δούρου είναι μέλος της Π.Γ. του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., υπεύθυνη για θέματα Διεθνών Σχέσεων, Εξωτερικής Πολιτικής, Ευρωπαϊκής Ενέργειας και Περιβάλλοντος, βουλεύτρια Β2 Δυτικής Αθήνας
