Η Αννέτε Γκροτ, βουλευτής της Die Linke, είναι ένας άνθρωπος που γνωρίζει το μεταναστευτικό ζήτημα από τις ρίζες του. Τους τελευταίους μήνες πηγαινοέρχεται μεταξύ Γερμανίας και Ελλάδας, επισκέπτεται τα -πραγματικά κακής ποιότητας - κέντρα κράτησης μεταναστών ανά την Επικράτεια και προσπαθεί να αντιληφθεί το μέγεθος της ανθρωπιστικής τραγωδίας η οποία εκτυλίσσεται στο περιθώριο του δημόσιου διαλόγου. Με τη βοήθεια της Ευθαλίας Παππά, υπεύθυνης του Οικουμενικού Προγράμματος Προσφύγων και των βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ Θεανώς Φωτίου και Βασιλικής Κατριβάνου, κατόρθωσε να εξασφαλίσει τις σχετικές άδειες και να αντιληφθεί ιδίοις όμμασι τις... ευρωπαϊκές συνθήκες που επικρατούν στα κέντρα κράτησης στην Κόρινθο, στο Αστυνομικό Τμήμα της Κυψέλης και του Αγίου Παντελεήμονα.
* Πείτε μου για τις συνθήκες που είδατε στις επισκέψεις σας στα Τμήματα και στα Κέντρα Κράτησης.
Η κατάσταση στα υπόγεια θυμίζει κολαστήριο. Στο Α.Τ. Κυψέλης υπάρχει μονάχα ένα μικρό παραθυράκι, ένας φεγγίτης, αυτός είναι ο μοναδικός εξαερισμός, ένας από τους κρατούμενους κρατείται εκεί χωρίς δίκη 17 μήνες τώρα και δεν έχει βγει ποτέ έξω. Αυτό δεν είναι απλά απάνθρωπο, ξεπερνά κάθε όριο ανθρωπιάς. Ένας άνθρωπος από την Σομαλία κρατείται χωρίς δίκη επί 9 μήνες, ένας άλλος από το Αφγανιστάν κρατείται επί 8. Η πιο σοκαριστική ιστορία είναι αυτή ενός Τανζανού, ο οποίος κρατείται επί έναν χρόνο και είχε έναν όγκο τον οποίο δεν είχε δει γιατρός. Συγκλονιστικές ήταν και οι ιστορίες δύο Σύρων, ο ένας μιλούσε άπταιστα αγγλικά. Πρόκειται για πρόσφυγες οι οποίοι κρατούνται χωρίς να έχουν στην κατοχή τους ούτε ένα χαρτί από την Ελληνική Πολιτεία.
* Ο Ν. Δένδιας είπε πρόσφατα πως είμαστε άτυχοι στην Ελλάδα γιατί έχουμε πολύ κακής ποιότητας μετανάστες. Πώς το σχολιάζετε;
Τι εννοεί; Είναι η πιο απάνθρωπη φράση που έχω ακούσει ποτέ. Δεν κρίνεις την "ποιότητα" ενός ανθρώπου, μιας ζωής. Βέβαια και υπάρχουν -αν το θέμα του είναι η κατάρτιση- καταρτισμένοι γιατροί και μηχανικοί ανάμεσα στους πρόσφυγες, όπως και στον γενικό πληθυσμό. Δεν κρίνεις έναν άνθρωπο με βάση το αν έχει τελειώσει το σχολείο -και υπάρχουν άνθρωποι που δεν το έχουν τελειώσει και στην Ελλάδα και στο Μπαγκλαντές και στην Γερμανία.
* Πώς γίνεται αποδεκτό από την Ε.Ε. να υπάρχουν τόσο κακές συνθήκες κράτησης σε ένα κράτος μέλος της;
Καλή ερώτηση. Κι εγώ αναρωτιέμαι. Οι συνάδελφοί μου από τον ΣΥΡΙΖΑ και εγώ θέλουμε να κάνουμε μία καμπάνια στο πλαίσιο και της ελληνικής προεδρίας της Ε.Ε. για να μαθευτεί η κατάσταση στα κέντρα κράτησης. Ούτε στη Βουλγαρία, ούτε καν στη Γερμανία δεν είναι καλές οι συνθήκες. Έχουν έρθει τόσες αποστολές στην Ελλάδα και υπάρχει κόσμος ακόμη και Γερμανοί βουλευτές, που δεν γνωρίζουν πως η Ελλάδα, δέχεται μεγάλες μεταναστευτικές ροές. Νομίζω πως υπάρχει συγκεκριμένη γραμμή και τα γερμανικά ΜΜΕ δεν κάνουν καμία αναφορά στις συνθήκες κράτησης και στο μεταναστευτικό και επικεντρώνονται μόνο στην κρίση. Οι μετανάστες δεν υπάρχουν για τα διεθνή ΜΜΕ, το Φαρμακονήσι δεν υπάρχει. Μπήκε σε μονόστηλα μία τέτοια τραγωδία, ενώ δεν είχε συμβεί το ίδιο για τη Λαμπεντούζα. Καθημερινά στα ανοιχτά του Αιγαίου θάβεται κόσμος, αλλά δεν γίνεται θέμα. Πρέπει να τα μάθει αυτά ο κόσμος και ιδίως οι Γερμανοί και οι συνάδελφοι της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης. Στο προηγούμενο ταξίδι μου πήγα στον Έβρο, είδα και τον φράχτη που νομίζουν ότι πετυχαίνει κάτι, ενώ ο κόσμος απλά περνάει μέσω Βουλγαρίας.
* Οι μετανάστες τους οποίους έχετε συναντήσει πώς αντιμετωπίζουν αυτή την κατάσταση;
Θυμάμαι χαρακτηριστικά ότι ένας από τους Σύρους πρόσφυγες που κρατούνται στο Α.Τ. της Κυψέλης, αναφερόμενος στις συνθήκες κρατήσεις και στις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων μου είπε: "Μα νόμιζα ότι είμαστε στην Ευρώπη". Το φαντάζεσαι; Ήλπιζαν πως ξεφεύγοντας από τον πόλεμο θα ήταν ελεύθεροι και θα είχαν ευκαιρίες και τους φόρεσαν χειροπέδες και τους φυλάκισαν λες και πρόκειται για εγκληματίες. Κι εγώ, αν ήμουν στην θέση τους, θα ήμουν πολύ μπερδεμένη. Αυτή η κατάσταση παραβιάζει κάθε διεθνή νομοθεσία, κάθε ευρωπαϊκή αξία.
* Μήπως έχουν δίκιο και όσοι επισημαίνουν πως η Ελλάδα έχει αφεθεί να αντιμετωπίσει μια κατάσταση χωρίς την απαραίτητη ευρωπαϊκή υποστήριξη;
Προέρχομαι από την Αριστερά, φυσικά, και δεν πιστεύω πως η Ελλάδα πρέπει να είναι η μόνη που θα πρέπει να αντιμετωπίσει τις μεταναστευτικές ροές, πιστεύω σε μία δίκαιη κατανομή. Το είχα πει και δημόσια σε συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης πως "αν η Γερμανία βρισκόταν γεωγραφικά εκεί όπου βρίσκεται η Ελλάδα, το μεταναστευτικό δεν θα ήταν το ίδιο". Το ερώτημα δεν είναι αν τους θέλουμε όλους εδώ, αλλά πώς θα διαχειριστούμε όσους είναι εδώ ανθρώπινα και να μην αφήνουμε κόσμο να πεθαίνει στη θάλασσα.
* Ένας από τους στόχους της Ελληνικής Προεδρίας της Ε.Ε. είναι να δώσει δημοσιότητα στο μεταναστευτικό. Μία από τις προτάσεις ήταν να αυξηθεί η δαπάνη για τη Frontex. Μια ισχυρότερη Frontex θα λύσει το πρόβλημα;
Σίγουρα όχι. Να δώσουν χρήματα σε εκείνες τις δομές που συμβουλεύουν, θεραπεύουν και ταΐζουν, δεν χρειάζονται χρήματα για να κλείσουμε τα σύνορα, τα σύνορά μας είναι κλειστά ήδη, τα κλείσαμε και με τον φράχτη του Έβρου. Έχουμε φτάσει σε σημείο να έχουμε ντοκουμέντα που αποδεικνύουν ότι κόσμος προωθείται βίαια πίσω στην Τουρκία. Πρέπει να διαλυθεί η Frontex, είναι ένας οργανισμός που μόνο εμποδίζει, δεν βοηθάει. Το δικαίωμα ασύλου υπάρχει σε όλα τα συντάγματα των ευρωπαϊκών χωρών. Δεν χρειαζόμαστε άλλες κάμερες, άλλους φράχτες, άλλα όπλα, όλα αυτά δεν είναι τίποτε άλλο παρά μια καλή μπίζνα.
* Μετά το τραγικό δυστύχημα στη Λαμπεντούζα, ο Έλληνας πρωθυπουργός σε ταξίδι του στην Μάλτα είχε πει πως στην Ελλάδα έχουμε ενάμισι εκατομμύριο μετανάστες και ενάμισι εκατομμύριο ανέργους. Ποια πρέπει να είναι η απάντηση της Αριστεράς σε όλους όσοι πιστεύουν πως αιτία για τα προβλήματά τους είναι οι μετανάστες;
H αιτία των προβλημάτων τους είναι ο καπιταλισμός και αυτό γίνεται ολοένα πιο σαφές μέρα με τη μέρα. Σκάει η μία φούσκα μετά την άλλη, αυτό που επίκειται είναι η μεγάλη έκρηξη, που δεν θα συγκρίνεται με τη μικρή κρίση του 2008. Τα πακέτα διάσωσης που υποτίθεται ότι προορίζονταν για τους πολίτες πήγαν για να σώσουν τις τράπεζες, ανάμεσά τους και τις γερμανικές.
* Οπότε δεν μας έσωσε η Γερμανία από την καταστροφή;
Πολύ φοβάμαι πως όχι. Τους τελευταίους μήνες διαβάζουμε τόσα άρθρα πως η "ελληνική οικονομία ανακάμπτει" πως "φυσάει αέρας ανάπτυξης" και άλλα πολλά... Τι ψέματα είναι αυτά! Οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι. Εξεπλάγην όταν έμαθα πόσα λεφτά έχουν βγάλει έξω σε ξένες τράπεζες οι Έλληνες πλούσιοι. Υπάρχουν αρκετά χρήματα σε αυτόν τον κόσμο, το θέμα είναι πώς τα χρησιμοποιείς, είναι ζήτημα αναδιανομής. Το σύστημα λοιπόν είναι λάθος και ηλίθιο και το χειρότερο απ' όλα είναι πως είναι επικίνδυνο για τη μεγάλη πλειονότητα των ανθρώπων. Δεν φταίνε λοιπόν οι μετανάστες, είναι εύκολο να τους χρησιμοποιούμε ως αποδιοπομπαίους τράγους, ιδίως αφού είναι οι πιο ευάλωτοι. Πάντα οι πιο ευάλωτες μερίδες είναι αυτές που πλήττονται, οι μετανάστες, οι άνεργοι...
