«Πώς μια υπερχρεωμένη χώρα μπορεί να αυξήσει τις αμυντικές της δαπάνες τόσο πολύ;» Το ερώτημα αφορά τη Γαλλία και την αύξηση των αμυντικών δαπανών κατά 6,5 δισ. που ανακοίνωσε ο Πρόεδρος Μακρόν. Και κάνει τον γύρο των ειδησεογραφικών εκπομπών των καναλιών από την περασμένη Κυριακή, όταν, παραμονές της εθνικής επετείου της χώρας, ο Εμανουέλ Μακρόν έκανε τις σχετικές ανακοινώσεις, ενώ είχε προηγηθεί 48 ώρες πριν η συνέντευξη Τύπου του στρατηγού Τιερί Μπιρκάρ, του αρχηγού του Γενικού Επιτελείου των Ενόπλων Δυνάμεων, που ανέλυσε την ανάγκη προσαρμογής της Γαλλίας στον νέο γεωπολιτικό κόσμο ανάγοντας σε Νο1 απειλή τη Ρωσία.
Την «καυτή πατάτα» παρέλαβε ο πρωθυπουργός Φρανσουά Μπαϊρού, ο οποίος την Τρίτη παρουσίασε τις κατευθύνσεις του νέου προϋπολογισμού που αναμένεται να κατατεθεί τον Οκτώβριο. Η πρόταση του Μπαϊρού ήταν και η απάντηση στο ερώτημα περί υπερχρεωμένης χώρας και αύξησης των αμυντικών δαπανών: το κόστος το υφίσταται η κοινωνία, και κυρίως τα πιο ευάλωτα τμήματά της! Τα μέτρα του αφορούν περικοπές των δημόσιων δαπανών ύψους 43,8 δισ. ευρώ. Πλήττονται κυρίως οι δημόσιες υπηρεσίες, η κοινωνική ασφάλιση, συνταξιούχοι και μισθωτοί - όχι οι επιχειρήσεις ή οι υπερπλούσιοι...
Ψαλίδι στις κοινωνικές παροχές
Την περίοδο της προεδρίας του ο Νικολά Σαρκοζί είχε επιβάλει ένα σλόγκαν: «Δουλεύουμε περισσότερο, κερδίζουμε περισσότερα». Πλέον οι Μακρόν και Μπαϊρού με τη λεγόμενη, στη γαλλική δημοσιονομική ορολογία, «λευκή χρονιά», το διαμόρφωσαν ως εξής: «Δουλεύετε περισσότερο για περισσότερα όπλα χωρίς μεγαλύτερη αμοιβή». Ειδικότερα, τα μέτρα αφορούν πάγωμα όλων των κοινωνικών παροχών, καμία αναπροσαρμογή στον πληθωρισμό, μη αντικατάσταση 1 στους 3 δημόσιους υπαλλήλους που αποχωρούν, κατάργηση 3.000 θέσεων στο Δημόσιο, μη αύξηση των κοινωνικών επιδομάτων και των ελάχιστων συντάξεων, αύξηση της συμμετοχής των πολιτών στα φάρμακα (από 50 σε 100 ευρώ), πάγωμα των φορολογικών κλιμάκων που αυξάνει τη φορολογική επιβάρυνση. Παράλληλα, προβλέπεται μείωση των φοροαπαλλαγών υπέρ των επιχειρήσεων. Μεταξύ των μέτρων είναι και η κατάργηση δύο επίσημων αργιών: της Δευτέρας του Πάσχα και της 8ης Μαΐου, ημέρα νίκης έναντι της ναζιστικής Γερμανίας. Όλα αυτά και άλλα ακόμη προς την ίδια κατεύθυνση προκειμένου να αυξηθούν οι αμυντικές δαπάνες κατά 3,5 δισ. το 2026 και 3 δισ. το 2027.
Οπως ήταν αναμενόμενο, τα μέτρα αυτά προκάλεσαν αντιδράσεις από τα κόμματα της Αριστεράς αλλά και από τον ακροδεξιό Εθνικό Συναγερμό, ενώ ακόμη και κόμματα και προσωπικότητες που στηρίζουν το προεδρικό στρατόπεδο εξέφρασαν αντιρρήσεις και σκεπτικισμό. Δεν είναι λίγοι οι αναλυτές που θεωρούν ότι δύσκολα η κυβέρνηση θα αποφύγει την πρόταση μομφής και την πτώση της το φθινόπωρο.
Η Λεπέν υπέρ πρότασης μομφής εκτός κι αν...
Ρόλο-κλειδί αναμένεται να παίξει η Μαρίν Λεπέν, που ήδη έστειλε σαφές μήνυμα των προθέσεών της σε Μακρόν και Μπαϊρού. Σε συνέντευξή της την Τετάρτη στην εφημερίδα Le Parisien, η ακροδεξιά ηγέτιδα τονίζει ότι «είναι αδύνατο ο Εθνικός Συναγερμός να μην υπερψηφίσει πρόταση μομφής κατά αυτής της κυβέρνησης». Παράλληλα, είπε ότι είναι αποφασισμένη σε περίπτωση διάλυσης της Βουλής να πάρει μέρος στις βουλευτικές εκλογές παρά τη δικαστική απόφαση που της στέρησε τα πολιτικά της δικαιώματα. Συνεχίζει έτσι να ασκεί πίεση και δεν φοβάται ούτε να ρίξει την κυβέρνηση ούτε να προκαλέσει νέα διάλυση της Βουλής. «Θα είμαι υποψήφια και θα υπερασπιστώ την υποψηφιότητά μου ενώπιον των θεσμών που είναι αρμόδιοι για την επικύρωσή της» παρατήρησε. Η ίδια εμφανίστηκε ως προστάτιδα των συνταξιούχων και των μεσαίων τάξεων -του εκλογικού κοινού του κόμματός της- επικρίνοντας την κυβέρνηση για το ότι περιορίζει τη δημοσιονομική προσπάθεια σε αυτές τις δύο κατηγορίες και «ξεχνά» τις δαπάνες που συνδέονται με τη μετανάστευση, τα κρατικά έξοδα. Σε ό,τι αφορά την κατάργηση των δύο αργιών, παρατήρησε ότι «ζητείται μια επιπλέον προσπάθεια από τους εργαζόμενους». Τέλος, ζήτησε από την κυβέρνηση να επανεξετάσει τις προτάσεις της στη διάρκεια του καλοκαιριού.
Πρόταση μομφής από αριστερά
Στην πλευρά της Αριστεράς τα πράγματα είναι σαφή. Η Ανυπότακτη Γαλλία χαρακτήρισε τα μέτρα «κοινωνικό πόλεμο», με τον επικεφαλής της Ζαν Λικ Μελανσόν να ζητά άμεση πρόταση μομφής καλώντας τον Εθνικό Συναγερμό και το Σοσιαλιστικό Κόμμα να κάνουν το ίδιο. Ο γενικός γραμματέας του Σοσιαλιστικού Κόμματος Ολιβιέ Φορ είπε ότι τα μέτρα είναι «βίαια και απαράδεκτα», τονίζοντας ότι η μόνη προοπτική είναι η πρόταση μομφής. Η επικεφαλής των Πράσινων Μαρίν Τοντελιέ μίλησε για «ντροπιαστικό» προϋπολογισμό, κοινωνικά και οικολογικά άδικο, ενώ ο εθνικός γραμματέας του ΚΚΓ Φαμπιέν Ρουσέλ έκανε λόγο για «οργανωμένη ληστεία από συμμορία» και κάλεσε σε λαϊκή κινητοποίηση κατά των μέτρων.
Την ίδια στιγμή, απέναντι στον Μπαϊρού είναι και κόμματα από τα δεξιά. Για παράδειγμα, οι Ρεπουμπλικάνοι εμφανίζονται από τη μία ως «αξιόπιστοι και σοβαροί απέναντι στο καρτέλ της άρνησης» και από την άλλη ασκούν κριτική στο πρόγραμμα Μπαϊρού μιλώντας για πολλά «κενά» και «αυξήσεις φόρων»... Ο πιο σκληρός επικριτής ωστόσο είναι ο πρώην πρωθυπουργός του Μακρόν Εντουάρ Φιλίπ, που ενόψει και των προεδρικών εκλογών του 2027 υψώνει τους τόνους: «Σχεδόν τίποτε απ’ ό,τι προτείνει δεν λύνει το πρόβλημα»... Εντέλει ο Μπαϊρού μένει μόνος με έναν υποστηρικτή, τον Πρόεδρο Μακρόν, που μίλησε... ποιητικά για σχέδιο οικονομιών που «διαθέτει τις αρετές του θάρρους, της τόλμης και της οξυδέρκειας»... Δύσκολα πάντως αυτές οι λέξεις θα πείσουν π.χ. τα συνδικάτα, που επεξεργάζονται σχέδιο μάχης κατά της «λευκής χρονιάς» για το φθινόπωρο.
