Είναι γνωστό ότι στον Τραμπ αρέσουν τα μεγάλα λόγια. Οι αμερικανικές αεροπορικές επιδρομές κατά των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων ήταν «πολύ, πολύ επιτυχημένες», είπε στη σύνοδο του ΝΑΤΟ. «Κανένας άλλος στρατός στον κόσμο δεν θα μπορούσε να το κάνει αυτό», συμπλήρωσε. Πάντως, αυτή τη φορά τα μεγάλα λόγια του προέδρου φαίνεται ότι εξυπηρετούν συγκεκριμένο σκοπό…
Την ίδια ώρα, στενοί συνεργάτες του έχουν ξεσπαθώσει κατά των «αντιπολιτευόμενων» μέσων ενημέρωσης που διέρρευσαν μια αρχική αναφορά χαμηλής διαβάθμισης από την Στρατιωτική Υπηρεσία Πληροφοριών του Πενταγώνου σύμφωνα με την οποία οι επιθέσεις των ΗΠΑ σε τρεις από τις εγκαταστάσεις του Ιράν απέτυχαν να καταστρέψουν τα βασικά στοιχεία του πυρηνικού του προγράμματος και πιθανότατα το καθυστέρησαν μόνο κατά μερικούς μήνες, ένα ή δύο, κατ' άλλες εκτιμήσεις.
Είναι πολλές επίσης οι αναφορές από αμερικανικές και ευρωπαϊκές πηγές με πρόσβαση στις υπηρεσίες πληροφοριών που λένε ότι το εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν παρέμεινε άθικτο από τους ισραηλινούς και αμερικανικούς αεροπορικούς βομβαρδισμούς. Άρα η Τεχεράνη εξακολουθεί να διατηρεί ανέπαφη τη θεμελιώδη υποδομή της για να συνεχίσει, εφόσον έχει τη βούληση, το πυρηνικό πρόγραμμά της.
Άβολο ερώτημα
Προφανώς, οποιαδήποτε ένδειξη, ή ακόμη χειρότερα απόδειξη, ότι το Ιράν είναι ικανό να επανεκκινήσει το πρόγραμμά του και ότι διατηρεί την ικανότητα του να κατασκευάσει πυρηνικό όπλο μετά από τους «πολύ, πολύ επιτυχημένους» βομβαρδισμούς των ΗΠΑ, θα έθετε ένα άβολο ερώτημα στην Ουάσιγκτον: Πρέπει οι Ηνωμένες Πολιτείες να καταφύγουν εκ νέου στη στρατιωτική δράση για να προσπαθήσουν να ολοκληρώσουν το έργο της καταστροφής των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων και να αντιμετωπίσουν και τις συνέπειες του, άμεσες και απώτερες;
Είναι ξεκάθαρο πως μια τέτοια απόφαση θα εγκαινίαζε μια μακροχρόνια περίοδο οιονεί πολέμου με το Ιράν για την οποία ο Τραμπ δεν έχει καμία όρεξη καθώς θα αύξανε τους κινδύνους μιας ευρύτερης σύγκρουσης και θα εξόργιζε την εκλογική βάση του και τους πιστούς οπαδούς του «πρώτα η Αμερική».
Μπροστά σ’ ένα τέτοιο ενδεχόμενο, ο μεγιστάνας φαίνεται να επιστρατεύει τη «τέχνη» που γνωρίζει καλά: Το «ντιλ». Σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του CNN, η κυβέρνηση του διερευνά το ενδεχόμενο να βοηθήσει το Ιράν να αποκτήσει πρόσβαση σε κεφάλαια έως και 30 δισεκατομμυρίων δολαρίων προκειμένου να αναπτύξει ένα πρόγραμμα παραγωγής πυρηνικής ενέργειας για μη στρατιωτικούς σκοπούς ενώ παράλληλα εξετάζει πιθανή χαλάρωση των κυρώσεων.
Προσφορά
Τέσσερις πηγές που γνωρίζουν το θέμα αποκάλυψαν στο αμερικανικό δίκτυο ότι η Ουάσιγκτον είναι έτοιμη να απελευθερώσει δισεκατομμύρια δολάρια από τα δεσμευμένα ιρανικά κεφάλαια σε μια εντατική προσπάθειά της να επαναφέρει την Τεχεράνη στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. «Μεσάζοντες» από τις ΗΠΑ και τη Μέση Ανατολή μιλούν με τους Ιρανούς στο παρασκήνιο, κάτι που συνέχιζε να γίνεται και εν μέσω των βομβαρδισμών στη διάρκεια του 12ημερου πολέμου. Οι συζητήσεις παρατάθηκαν αυτή την εβδομάδα μετά την επίτευξη συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός.
Ο βασικός και απαράβατος όρος των Αμερικανών είναι η Τεχεράνη να σταματήσει πλήρως τον εμπλουτισμό ουρανίου.
Λεπτομέρειες της αμερικανικής πρότασης διευθετήθηκαν σε μια μυστική, ωριαία συνάντηση μεταξύ του ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και των εταίρων των ΗΠΑ στον Περσικό Κόλπο την περασμένη Παρασκευή, την ημέρα δηλαδή πριν από τις αμερικανικές αεροπορικές επιθέσεις. Το σχέδιο Τραμπ προβλέπει μια επένδυση 20-30 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε ένα νέο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα μη εμπλουτισμού που θα χρησιμοποιηθεί για μη στρατιωτικούς ενεργειακούς σκοπούς. Τα κεφάλαια θα προέλθουν από τους Άραβες εταίρους των ΗΠΑ που κατά τα φαινόμενα θα κληθούν να πληρώσουν τον «λογαριασμό». Σημειώνεται ότι οι επενδύσεις σε εγκαταστάσεις πυρηνικής ενέργειας στο Ιράν έχουν συζητηθεί σε προηγούμενους γύρους συνομιλιών κατά τους τελευταίους μήνες.
«Οι ΗΠΑ είναι πρόθυμες να ηγηθούν αυτών των συνομιλιών. Και κάποιος θα χρειαστεί να πληρώσει, αλλά εμείς δεν θα αναλάβουμε αυτή τη δέσμευση», είπε χαρακτηριστικά αξιωματούχος της κυβέρνησης Τραμπ.
«Σκηνοθεσία»
Οι πληροφορίες που έρχονται στο φως εκ των υστέρων μαρτυρούν μια προσεκτική «σκηνοθεσία» από την Ουάσιγκτον σε σχέση με την εμπλοκή της στον πόλεμο και τους διπλωματικούς στόχους της. Το περασμένο Σάββατο, ώρες πριν τους αεροπορικούς βομβαρδισμούς σε τρεις από τις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, η κυβέρνηση Τραμπ επικοινώνησε με την Τεχεράνη μέσω «μεσαζόντων». Το μήνυμά της ήταν διττό: Οι επερχόμενες αμερικανικές επιθέσεις θα είναι περιορισμένες και οι όροι των ΗΠΑ για μια διπλωματική συμφωνία είναι απλοί και ξεκάθαροι: Όχι εμπλουτισμός ουρανίου!
Ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο ο οποίος είναι και σύμβουλος εθνικής ασφάλειας, πρόσφερε μια ακόμη απόδειξη της φιλοδοξίας του Τραμπ να είναι ο «ειρηνοποιός» που υποσχέθηκε, τουλάχιστον στη Μέση Ανατολή. Είπε τη Τετάρτη ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα εξαρτηθεί από την προθυμία του Ιράν να διαπραγματευτεί απευθείας με τις ΗΠΑ, όχι μέσω μεσαζόντων.
«Θα θέλαμε πολύ να έχουμε ειρηνικές σχέσεις με οποιαδήποτε χώρα στον κόσμο. Και προφανώς αυτό θα εξαρτηθεί από την προθυμία του Ιράν όχι μόνο να συμμετάσχει στην ειρήνη αλλά και να διαπραγματευτεί απευθείας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, όχι μέσω τρίτων», δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου μαζί με τον Τραμπ στη Χάγη. Την ίδια μέρα, ο ειδικός απεσταλμένος Γουΐτκοφ είχε διακρίνει «ενδείξεις» ότι μπορεί να επιτευχθεί συμφωνία με την Τεχεράνη.
Ως κομμάτια ενός παζλ που σχηματίζουν μια εικόνα, τα στοιχεία έρχονται να επιβεβαιώσουν αυτό που κυριαρχεί ως διάχυτη αίσθηση τις τελευταίες ημέρες: Τρεις και πλέον δεκαετίες από την «Καταιγίδα της Ερήμου» του πατρός Μπους και δύο από νεοταξικούς πολέμους του γιού του για τη «διάδοση της δημοκρατίας», οι Ηνωμένες Πολιτείες εξακολουθούν να ορίζουν και να διαμορφώνουν τον γεωπολιτικό χάρτη της Μέσης Ανατολής.
