Εντάξει, μπορεί να είναι δουλειά κάθε γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ να προσπαθεί να αμβλύνει τις όποιες αντιθέσεις μεταξύ των μελών της συμμαχίας και να εγκωμιάζει πάντα το μεγάλο αφεντικό, ωστόσο αυτή τη φορά ο Μαρκ Ρούτε μάλλον το παράκανε.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, ιδιαίτερα επιρρεπής σε κάθε μορφή κολακείας, ενθουσιάστηκε τόσο πολύ από το συγχαρητήριο μήνυμα που του έστειλε ο πρώην πρωθυπουργός της Ολλανδίας για την επίθεση στο Ιράν ώστε έσπευσε να το δημοσιεύσει ώστε ολόκληρος ο πλανήτης να τον καμαρώσει.
«Συγχαρητήρια και σας ευχαριστούμε για την αποφασιστική σας δράση στο Ιράν. Είναι πραγματικά εκπληκτικό και κάτι που κανείς άλλος δεν είχε τολμήσει να κάνει. Μας κάνει όλους πιο ασφαλείς. Εσείς πετάτε προς μια νέα μεγάλη επιτυχία. Θα επιτύχετε κάτι που ΚΑΝΕΝΑΣ Αμερικανός πρόεδρος δεν είχε καταφέρει να κάνει επί δεκαετίες. Η Ευρώπη θα πληρώσει ΤΕΡΑΣΤΙΟ τίμημα για να χρηματοδοτήσει την άμυνά της όπως έπρεπε να κάνει και αυτό θα είναι δική σας νίκη» έγραψε ο Ρούτε.
Ολόκληρη η NATOϊκή σύνοδος κορυφής που ολοκληρώνεται σήμερα στη Χάγη φαίνεται να έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε το πανηγυρικό κλίμα να μη χαλάσει και ο Τραμπ να φύγει ικανοποιημένος. Το τελικό ανακοινωθέν περιλαμβάνει, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, μόλις πέντε παραγράφους, εκ των οποίων το μεγαλύτερο μέρος θα αφορά την αύξηση των αμυντικών δαπανών των κρατών-μελών στο 5% του ΑΕΠ τους.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία, που κυριαρχούσε σε κάθε σύνοδο επί προεδρίας Τζο Μπάιντεν, έχει τώρα τεθεί διακριτικά στο περιθώριο. Ο πρόεδρος της χώρας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι θα παραστεί μεν στο δείπνο των ηγετών αλλά όχι και στις συνομιλίες των ομάδων εργασίας, κάτι που σαφώς αντανακλά τη μείωση της αμερικανικής υποστήριξης προς την Ουκρανία με την ανάληψη των προεδρικών καθηκόντων από τον Τραμπ.
Ο Τζέιμι Σι, εφευρέτης του αποκρουστικού νεολογισμού «παράπλευρες απώλειες» στη διάρκεια του βομβαρδισμού της Γιουγκοσλαβίας το 1999 και σήμερα αναπληρωτής γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, παραδέχεται πως η σύνοδος «θα απογοητεύσει την Ουκρανία, ιδίως τη στιγμή που οι περισσότεροι σύμμαχοι θα ήθελαν μια πιο σθεναρή έκφραση υποστήριξης, την ανοιχτή πόρτα για την ένταξη της χώρας στη συμμαχία και ένα καθαρότερο μονοπάτι κυρώσεων κατά της Ρωσίας».
Τίποτε όμως δεν πρέπει να δυσαρεστήσει τον Τραμπ, ο οποίος απεχθάνεται κάθε μορφή πολυμερούς συνεργασίας και έχει απειλήσει κατά το παρελθόν ότι θα μπορούσε να αποσύρει τις αμερικανικές δυνάμεις από την Ευρώπη. Σε κάποιες άλλες, όχι και τόσο μακρινές εποχές ήταν οι Αμερικανοί που προσπαθούσαν να καλοπιάσουν τους Ευρωπαίους για να παραμείνουν. Σήμερα είναι οι Ευρωπαίοι που παρακαλάνε τους Αμερικανούς να μη φύγουν.
Λογικά έτσι η σύνοδος της Χάγης επικεντρώθηκε στο προσφιλές θέμα του Αμερικανού προέδρου: τον τελικό λογαριασμό. Ο Ρούτε φρόντισε να παρουσιάσει ένα σχέδιο που να θέτει τον στόχο του 5% αφήνοντας όμως και κάποια περιθώρια στη δημιουργική λογιστική. Μόλις το 3,5% θα αφορά καθαρά αμυντικές δαπάνες ενώ το υπόλοιπο 1,5% θα αφορά υποδομές που συνδέονται με αυτές. Η προθεσμία του 2035 είναι εξάλλου αρκετά μακρινή ώστε να αποφευχθούν οι γκρίνιες σε αυτό το σημείο.
Δεν θα μπορούσε βέβαια να λείπει και το «μαύρο πρόβατο» που απειλεί να χαλάσει το κλίμα ομοθυμίας και αποθέωσης του Αμερικανού προέδρου. Τις παραμονές της συνόδου, ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ δήλωσε πως η χώρα του έχει εξασφαλίσει «εξαίρεση» που της επιτρέπει να αποφύγει την αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ.
Ο Ρούτε έσπευσε αμέσως να το διαψεύσει τονίζοντας ότι είναι απλώς θέμα χρόνου η Ισπανία να υλοποιήσει τις δεσμεύσεις της. «Υπάρχει ένα πρόβλημα με την Ισπανία. Δεν συμφωνεί, κάτι πολύ άδικο για τους υπολοίπους» δήλωσε και ο Τραμπ λίγο προτού το προεδρικό αεροσκάφος προσγειωθεί στο Άμστερνταμ. To παράδειγμα του Σάντσεθ ενέπνευσε όμως Βέλγιο και Σλοβακία να διεκδικήσουν και αυτές κάποια «ευελιξία» σε σχέση με το χρονοδιάγραμμα.
«Κάθε φορά θα βρεθεί ένας που χαλάει τη συμφωνία» σχολίασε ο Τζουζέπε Σπαταφόρα, πρώην ΝΑΤΟϊκός αξιωματούχος και σήμερα αναλυτής του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Μελετών Ασφαλείας στις Βρυξέλλες. «Όλοι αποδέχονται αρχικά τον στόχο για να μην εξοργίσουν τον Τραμπ αλλά αργότερα πρέπει να αντιμετωπίσουν τις δικές τους πραγματικότητες». Να δούμε επομένως αν και αυτή τη φορά αν η παραφωνία στη ΝΑΤΟϊκή χορωδία θα είναι από έναν ή περισσότερους.
