(...) Τα όσα συμφωνήθηκαν από την Κυβέρνηση Αναστασιάδη και το Eurogroup την περασμένη Παρασκευή, πέραν από την εξυπηρέτηση ιδεολογικών και πολιτικών αντιλήψεων αλλά και πολυεθνικών συμφερόντων που κυριαρχούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στόχευαν και στην εξυπηρέτηση μικροκομματικών προεκλογικών συμφερόντων. Η Γερμανία βρίσκεται σε προεκλογική περίοδο και η Κύπρος κρίθηκε πως θα μπορούσε να είναι μια χρήσιμη Ιφιγένεια στο βωμό της εκλογικής νίκης. Αυτά όμως δεν μπορούν να αποτελέσουν κριτήρια για εμάς, για την αποδοχή αντιλαϊκών μέτρων που ισοπεδώνουν την προοπτική και το μέλλον μας και δημιουργούν επικίνδυνο προηγούμενο για όλους. Δίχως να υπερβάλλουμε για το οικονομικό μέγεθος και την πολιτική εμβέλεια της Κύπρου, θεωρούμε ότι ενδεχόμενη απόρριψη της συμφωνίας στην οποία κατέληξε ο κύριος Αναστασιάδης με το Eurogroup μπορεί να ενισχύσει την ήδη τεταμένη συζήτηση για το πώς αλλιώς μπορούν να αντιμετωπιστούν οι συνέπειες της οικονομικής κρίσης.
O λόγος που οδήγησε την Κύπρο να υποβάλει την αίτηση στον Μηχανισμό Στήριξης ήταν η τρύπα χρέους των τραπεζών. Αυτό επιβεβαιώνεται από τις τελευταίες εξελίξεις αλλά και σειρά δηλώσεων πολλών Ευρωπαίων αξιωματούχων. Σίγουρα είχαμε προβλήματα στον δημοσιονομικό τομέα, τα οποία όμως όλοι γνωρίζουμε πως από μόνα τους δεν θα μας οδηγούσαν ποτέ στην τρόικα .
Τον περασμένο Νιόβρη είχαμε καταλήξει σε μια κατ΄ αρχήν συμφωνία για το Μνημόνιο, την οποία η τότε κυβέρνηση ήταν έτοιμη να υπογράψει. Μάλιστα είμαστε η μόνη χώρα από όσες εντάχθηκαν στον Μηχανισμό Στήριξης που εγκρίναμε στο Κοινοβούλιο όλα τα μνημονιακά νομοσχέδια προτού υπογραφεί η συμφωνία. Δυστυχώς, το Eurogroup έθεσε νέες απαιτήσεις που ήταν κόκκινες γραμμές για εμάς, με αποτέλεσμα να μην καθίσταται δυνατή η υπογραφή του Μνημονίου. Ακριβώς επειδή οι απαιτήσεις αυτές δεν γίνονταν αποδεκτές, ξεκίνησε ένας υπόγειος πόλεμος υπόσκαψης και πίεσης ενάντια στην Κύπρο. Ξεκίνησαν οι αβάσιμες και ατεκμηρίωτες κατηγορίες για ξέπλυμα βρόμικου χρήματος από το εσωτερικό και το εξωτερικό. Όλα αυτά παρόλο που η Moneyval, στα αποτελέσματα της έρευνάς της για την καταπολέμηση του ξεπλύματος χρήματος, είχε κατατάξει την Κύπρο σε θέση καλύτερη από τη Γερμανία.
Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας για τις προεδρικές εκλογές, επιχειρήθηκε να ναρκωθεί ο λαός με ψεύτικες ελπίδες.
Λίγες μόνο μέρες πριν από τις εκλογές, ο κ. Αναστασιάδης έλεγε ότι βρισκόταν πολύ κοντά στην εξεύρεση δανείου-γέφυρας για κάλυψη δημοσιονομικών αναγκών, ενώ με κάθε ευκαιρία ο ίδιος, το επιτελείο και οι συνοδοιπόροι του παρουσιάζονταν ως αυτοί που με τις γερές πλάτες των Ευρωπαίων φίλων και συμμάχων τους θα επαναδιαπραγματεύονταν το Μνημόνιο για να το διορθώσουν. Ειδικά μετά τη διοργάνωση της Συνόδου του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος στην Κύπρο, δεν περνούσε μέρα που να μη λεχθεί από το επιτελείο του κ. Αναστασιάδη ότι οι «διασυνδέσεις» του με τους ισχυρούς των Βρυξελλών θα βοηθούσαν «να επανακτήσει η Κύπρος την αξιοπιστία και την περηφάνια της».
Τελικά η Κύπρος και ο λαός μας δεν έπεσαν μόνο θύμα των ψεύτικων υποσχέσεων και εντυπώσεων. Δεν ξεγελάστηκαν μόνο από τους Ευρωπαίους εταίρους που στα λόγια υπόσχονταν αλληλεγγύη και βοήθεια. Έπεσαν θύμα και των δεσμεύσεων που δόθηκαν, αλλά ποτέ δεν τηρήθηκαν από την κυβέρνηση του ΔΗΣΥ και του ΔΗΚΟ.
Να ξεχάσουμε την Κύπρο όπως την ξέραμε
(...) Η δημόσια συζήτηση επικεντρώθηκε αποκλειστικά στο κούρεμα των καταθέσεων. Όπως είπα και πιο πάνω, στη συμφωνία κυβέρνησης ΔΗΣΥ-ΔΗΚΟ-Eurogroup περιλαμβάνονται και ιδιωτικοποιήσεις ημικρατικών οργανισμών, αύξηση του εταιρικού φόρου, αύξηση του τόκου στις καταθέσεις από το 15% στο 20% ή 25% και επιβολή φόρου αλληλεγγύης 10%. Συμπεριλαμβάνονται επίσης η συμμετοχή στην ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών των κατόχων αξιογράφων και η αναδιάρθρωση του τραπεζικού τομέα. Επίσης, προνοείται η διεξαγωγή μελέτης για ξέπλυμα χρήματος στην Κύπρο από τη Moneyval και ιδιωτικό ελεγκτικό οίκο.
(...) Όπως κι αν εξελίχθηκαν τα πράγματα, η τεράστια ζημιά έγινε. Η δημοσιοποίηση της συμφωνίας Αναστασιάδη-Eurogroup έφερε μαζί της συνέπειες σοβαρότατες για την Κύπρο αλλά και για τον υπόλοιπο πλανήτη. Δεν υπάρχει αμφιβολία πως αυτή η απόφαση θα οδηγήσει σε φυγή των ξένων εταιρειών που δραστηριοποιούνται στην Κύπρο και των ξένων καταθέσεων, με τεράστιες αλυσιδωτές επιπτώσεις. Μεγαλύτερη συνέπεια θα είναι η καταστροφή του χρηματοοικονομικού συστήματος και η κατάργηση του κυπριακού οικονομικού μοντέλου που θα διογκώσουν την ύφεση στην οικονομία και θα εκτοξεύσουν την ανεργία στον τόπο μας.
Με δύο λόγια, μετά τη συμφωνία Αναστασιάδη-Eurogroup πρέπει να ξεχάσουμε την Κύπρο όπως την ξέραμε.
Μέσω αυτής της συμφωνίας θα επιχειρηθεί να ασκηθεί οικονομικός και πολιτικός έλεγχος στην Κύπρο με ό,τι αυτό συνεπάγεται. Ήδη πλήγηκαν τα τρία θεμέλια που καθορίζουν τη φερεγγυότητα του χρηματοοικονομικού μας συστήματος: η αξιοπιστία, η ασφάλεια και η σταθερότητα.
Χρησιμοποιούν την κρίση για να πλήξουν την κυριαρχία μας
(...) Την επόμενη κιόλας μέρα της συμφωνίας προέκυψε το ερώτημα: είχαμε δυνατότητα περισσότερης διαπραγμάτευσης στην Ε.Ε.; Η απάντηση βρίσκεται στη θέση που εκφράσαμε εδώ και καιρό ως ΑΚΕΛ η περίπτωση της Κύπρου είναι συστημική και μας παρέχει δυνατότητες σκληρής διαπραγμάτευσης με την τρόικα . Οι επιπτώσεις που είχε η συμφωνία Αναστασιάδη-Eurogroup στη διεθνή αγορά απέδειξαν τη συστημική φύση του προβλήματος με τον πιο περίτρανο τρόπο. Ένα άλλο γεγονός που επιβεβαιώνει ότι υπήρχαν και άλλα περιθώρια διαπραγμάτευσης είναι το γεγονός ότι την Κυριακή και μετά την έντονή μας αντίδραση έγιναν πάμπολλες δηλώσεις από αξιωματούχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, λέγοντας πως δέχονται να ακούσουν και άλλες προτάσεις, αρκεί να καλύπτουν ισόποσο ποσό με το κούρεμα.
Την επόμενη μέρα ακούστηκαν και άλλα πολλά.
Από τους υπερασπιστές του κ. Αναστασιάδη ειπώθηκε πως ο Πρόεδρος αντιστάθηκε στους εκβιασμούς. Δηλαδή, αν υπέκυπτε, τι χειρότερο θα είχαμε σήμερα ενώπιον μας; Από τους ίδιους ακούσαμε να κατηγορείται το ΑΚΕΛ για λαϊκισμό. Αν είμαστε εμείς λαϊκιστές, τότε θα πρέπει οι φίλοι του ΔΗΣΥ να παραδεχθούν πως είναι λαϊκιστές και εκατοντάδες οικονομικοί και πολιτικοί αναλυτές εντός και εκτός Κύπρου, οι οποίοι τοποθετήθηκαν όπως περιέγραψα πιο πάνω. Σε ό,τι μας αφορά, εμείς δεν είμαστε λαϊκιστές. Όμως σίγουρα είναι αντιλαϊκοί αυτοί που προσπαθούν εναγωνίως να πείσουν για τη συμφωνία Αναστασιάδη-Eurogroup.
Ειπώθηκε επίσης πως ο Πρόεδρος τους τα είπε στο Eurogroup και δεν τον άκουσαν. Αυτό που μετρά είναι η πρόταση προς τον λαό. Στο διάγγελμά του ο κ. Αναστασιάδης ήταν ξεκάθαρος: ή ψηφίζουμε τη συμφωνία ή βουλιάζουμε. Αυτό και τίποτα άλλο. Αυτό μας έλεγαν και όλες αυτές τις μέρες τα στελέχη του ΔΗΣΥ.
Ειπώθηκε επίσης πως με το κούρεμα των καταθέσεων διασφαλίζονται θέσεις εργασίας για 8.000 άτομα. Από τις ξένες εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην Κύπρο είχαμε ετήσιο εισόδημα 8,5 δισ. ευρώ. Με το κούρεμα, θα εξασφαλίσουμε εφάπαξ μόνο 3,5 δισ. Θα χάσουμε όμως μεγάλο μέρος των εσόδων που είχαμε χάνοντας ταυτόχρονα και δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας.
Ειπώθηκε πως είτε θα αποδεχθούμε το κούρεμα, είτε θα πάμε σε άτακτη χρεωκοπία. Το δίλημμα αυτό είναι ψεύτικο. Γιατί το βασικότερο που πρέπει να κρίνουμε για το αν θα στηρίξουμε ένα νομοσχέδιο δεν είναι ένα δίλημμα αποδοχής ή χρεωκοπίας, αλλά μια ανάλυση αν η αποδοχή θα τερματίσει τις πιθανότητες χρεοκοπίας. Να δούμε τις επιπτώσεις που θα έχει αυτό στην οικονομία.
Μια συνολική λύση θα πρέπει να έχει δύο βασικά χαρακτηριστικά: Πρώτον να διασφαλίζει την εμπιστοσύνη των καταθετών προς τον τραπεζικό τομέα ώστε να μπορούν οι τράπεζες να δέχονται καταθέσεις και να τις δανείζουν. Αν δεν αναγνωρίσουμε ότι αυτό είναι θεμελιώδες, τότε δεν θα μπορέσουμε να βρούμε λύση στο πρόβλημά μας.
Δεύτερο, να διασφαλίζει σε μεγάλο βαθμό τη σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος, ώστε να μπορούν οι ίδιες οι τράπεζες να δανείζουν στην οικονομία και να επιτελούν τον ρόλο τους στην αναπτυξιακή διαδικασία.
Το αποτέλεσμα αυτού που έχουμε ενώπιόν μας σήμερα δεν διασφαλίζει κανένα από τα δύο. Αποσύρει την εμπιστοσύνη που έχουν οι καταθέτες προς τις τράπεζες. Δημιουργεί τάσεις φυγής των καταθέσεων και ως αποτέλεσμα οδηγεί τις ήδη προβληματικές τράπεζες σε περαιτέρω ανάγκες κεφαλαίων.
Γιατί λοιπόν να αποδεχθούμε την είσοδό μας σε έναν φαύλο κύκλο αβεβαιότητας που είναι σίγουρο ότι στο μέλλον θα μας φέρνει ενώπιον των ίδιων διλημμάτων με νέα, πιο επαχθή μέτρα; Γιατί να αποδεχθούμε ένα μέτρο που δεν επιβλήθηκε ποτέ πουθενά αλλού;
Με όλα αυτά τα δεδομένα, το ΑΚΕΛ προτείνει την καταψήφιση της συμφωνίας της κυβέρνησης του κ. Αναστασιάδη με το Eurogroup. Όμως δεν παραμένει εδώ. Καταθέτει και πρόταση για το πώς θα αντιμετωπιστεί η όλη κατάσταση.
Είμαστε πλέον πεπεισμένοι ότι οι εταίροι μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν επιχειρούν να βοηθήσουν την Κύπρο και την κυπριακή οικονομία να αντιμετωπίσει τις δυσκολίες. Αντιθέτως, χρησιμοποιούν την κρίση ως αφορμή για να πλήξουν την κυριαρχία μας και να μας επιβληθούν πολιτικά. Στο φόντο όλης αυτής της υπόθεσης βρίσκεται το Κυπριακό ζήτημα και το φυσικό αέριο. Είναι εξόφθαλμο πλέον πως οποιαδήποτε προσπάθεια επίλυσης των προβλημάτων στο πλαίσιο της τρόικας δεν θα καρποφορήσει. Αντιθέτως, θα μας οδηγήσει σε έναν φαύλο κύκλο μαρτυρικών συνεπειών.
Ως ΑΚΕΛ, είχαμε πάντα τις αμφιβολίες και τις επιφυλάξεις μας για τις προθέσεις των Ευρωπαίων εταίρων μας. Αλλά ενόσω φαινόταν ότι τα μέτρα θα ήταν οδυνηρά, αλλά όχι καταστροφικά, επιχειρούσαμε να εξαντλήσουμε όλα τα περιθώρια. Είμαστε όμως πια πεπεισμένοι πως τώρα δεν υπάρχουν περιθώρια. Η δική μας πρόταση είναι να αποσύρουμε την αίτησή μας για βοήθεια από τον Μηχανισμό Στήριξης και να επιδιώξουμε άλλες λύσεις. Για τον σκοπό αυτό έχουμε υποβάλει συγκεκριμένη πρόταση στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και ταυτόχρονα έχουμε επεξεργαστεί προτάσεις οικονομικού χαρακτήρα που μπορούν να υλοποιηθούν χωρίς την τρόικα και εντός της Ευρωζώνης.
Η πρόταση του ΑΚΕΛ
Ως ΑΚΕΛ έχουμε ετοιμάσει πακέτο από μέτρα τα οποία αν καταψηφιστεί το νομοσχέδιο της κυβέρνησης, θα συζητήσουμε μαζί της και με τα πολιτικά κόμματα. Βασικός πυλώνας είναι η έκδοση Εθνικού Ομολόγου Αλληλεγγύης 10ετούς διάρκειας. Η συμμετοχή σ' αυτό και ο τρόπος λειτουργίας του να εξεταστεί. Τα έσοδα από την έκδοσή του να διατεθούν για τις ανάγκες της κυπριακής οικονομίας.
Όσον αφορά στις ανάγκες αναχρηματοδότησης του δημόσιου χρέους μέχρι και το 2016, θα μπορούσαν να καλυφθούν είτε από ξένη πηγή χρηματοδότησης με δανεισμό από τρίτη χώρα ή ξένες τράπεζες που έχουν τις δραστηριότητές τους στην Κύπρο.
Θεωρούμε αυτονόητη την απαίτησή μας να δοθεί στη δημοσιότητα, από την Κεντρική Τράπεζα, ο κατάλογος με τα ονόματα όλων όσοι απέσυραν λεφτά από τις κυπριακές τράπεζες το τελευταίο διάστημα. Να διερευνηθεί επίσης κατά πόσο αυτοί γνώριζαν τις εξελίξεις από προηγουμένως. Ζητούμε επίσης να κατατεθεί αμέσως στη Βουλή η έκθεση του οίκου Alvarez & Marshall και να τιμωρηθούν παραδειγματικά όσοι έχουν εγκληματήσει οικονομικά σε βάρος του τόπου και του λαού μας.
Η απόφαση που καλούμαστε να λάβουμε σήμερα ξεπερνά κατά πολύ τα όρια της Κύπρου. Αφορά την προοπτική όχι μόνο του κυπριακού λαού αλλά και των λαών της Ευρώπης. Το ΑΚΕΛ θα αντιδράσει στις εκβιαστικές πιέσεις για ξεπούλημα της Κύπρου και του λαού της, καλώντας τον κυπριακό λαό σε ψύχραιμη, οργανωμένη, συλλογική και πολιτική αντίδραση. Καλούμε τις πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις του τόπου σε συστράτευση για να χτίσουμε μέτωπο αντίστασης στις αντιλαϊκές πολιτικές.
Δεν είναι η πρώτη φορά που ως λαός βρεθήκαμε μπροστά σε δυσκολίες. Το έχουμε ξαναζήσει και καταφέραμε να το ξεπεράσουμε χάρη στις σωστές πολιτικές που ακολουθήσαμε και στην εργατικότητα και τη συλλογικότητα που μας διακρίνει. Τώρα διαθέτουμε ακόμα ένα μεγάλο όπλο: τον φυσικό μας πλούτο και την πολλή δουλειά που έγινε για να έχουμε τη δυνατότητα αξιοποίησής του. Μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τις συνέπειες της κρίσης και να οδηγήσουμε τον λαό μας σε ένα αύριο της ανάπτυξης, της προόδου και της ευημερίας. Αρκεί να σταθούμε στο ύψος των περιστάσεων ως πολιτικές δυνάμεις και να καθοδηγήσουμε σωστά αυτή την προσπάθεια.
