Το φάσμα της μειωμένης ανάκαμψης και του ανεξέλεγκτου πληθωρισμού αναμένεται να αντιμετωπίσουν Ευρώπη και ΗΠΑ, εξαιτίας του πολέμου στην Ουκρανία και των κυρώσεων στη Ρωσία, σύμφωνα με οικονομικούς αναλυτές. Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου υφίσταται ένα σοκ το οποίο αρχίζει να μοιάζει με τη μεγαλύτερη αναταραχή από τον πόλεμο του Κόλπου την περίοδο του 1990.
Κι αυτό καθότι η Ρωσία εξάγει περίπου 5 εκατομμύρια βαρέλια αργού την ημέρα, συν σχεδόν 3 εκατομμύρια βαρέλια διυλισμένων προϊόντων. Εκτιμήσεις για τις πιθανές απώλειες είναι δύσκολο να γίνουν, ωστόσο οι αρμόδιοι αναλυτές πιστεύουν ότι οι εξαγωγές είναι πιθανό να υποστούν αξιοσημείωτη πτώση, αντανακλώντας την κατάρρευση της ζήτησης από τα διυλιστήρια.
Ολα τα παραπάνω υποδηλώνουν ότι κινδυνεύουν έως και 2 εκατομμύρια βαρέλια ρωσικών εξαγωγών πετρελαίου ημερησίως (αργό και διυλισμένα προϊόντα) ή περίπου το 25% του συνόλου τους.
Εκτός από τη διατάραξη του παγκόσμιου εμπορίου βασικών εμπορευμάτων από τη Ρωσία, κίνηση που θα κατέστρεφε τη δική της οικονομία, οι αναλυτές δεν αναμένουν σημαντικές συνέπειες από τις αντι-κυρώσεις της Ρωσίας που ανακοινώθηκαν μέχρι στιγμής. Εκτός από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, η Ρωσία είναι ένας σημαντικός εξαγωγέας μετάλλων και άνθρακα, αλλά υπάρχουν ελάχιστα σημάδια, μέχρι στιγμής, ότι θα περιόριζε αυτό το εμπόριο.
Ανησυχία
Η κλίμακα των δυτικών κυρώσεων, ωστόσο, έχει εγείρει ανησυχίες για την επίδρασή τους στην παγκόσμια οικονομία. Οι τιμές του πετρελαίου έχουν εκτοξευθεί λόγω της σύγκρουσης στην Ουκρανία, κάτι που θα αυξήσει τις τιμές βενζίνης και στις ΗΠΑ, αλλά και σε άλλα μέρη του κόσμου. Μία από τις νέες προκλήσεις είναι και η αύξηση των τιμών, εξαιτίας του υψηλού πληθωρισμού, που αντιμετωπίζουν ήδη οι επιχειρήσεις και οι κεντρικές τράπεζες. Οποιαδήποτε διακοπή εξαγωγών των ρωσικών εμπορευμάτων και των πρώτων υλών θα μπορούσε επίσης να επιδεινώσει την τεταμένη παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού για ημιαγωγούς.
Υπάρχει επίσης η πιθανότητα κλιμάκωσης των αντι-κυρώσεων από τη Ρωσία. Οι ευρωπαϊκές εταιρείες και τράπεζες επανεξετάζουν τις δραστηριότητές τους εκεί και προσπαθούν να πουλήσουν ή να υπογράψουν την αξία των ενεργητικών τους.
Τώρα, σε περίπτωση που ο πόλεμος έχει μεγαλύτερη διάρκεια (από όσο εκτιμούν οι περισσότεροι αναλυτές), τότε υπάρχουν ακραία σενάρια για το τι θα συμβεί.
Εφιαλτικά σενάρια
Σύμφωνα με την Moody’s, η τιμή του αργού Brent εκτοξεύεται στα 150 δολάρια το βαρέλι, ενώ οι ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου φτάνουν τα 50 δολ. ανά εκατομμύριο BTU. Δεν υπάρχει γρήγορη επίλυση αυτής της αντιπαράθεσης και η Ε.Ε. αναγκάζεται να οικοδομήσει μια μεσοπρόθεσμη στρατηγική ενεργειακής ασφάλειας που επιδιώκει να αποδυναμώσει την παραδοσιακή της εξάρτηση από τη Ρωσία.
Σε ό,τι αφορά τις αγορές, οι επενδυτές τρέπονται σε μαζική φυγή από το ρίσκο και προς την ποιότητα στις παγκόσμιες αγορές περιουσιακών στοιχείων, καθώς τα risk assets διορθώνουν απότομα και το δολάριο ΗΠΑ επωφελείται από τις ροές.
Η Ε.Ε. φέρει το κύριο βάρος από το σοκ στις τιμές των βασικών εμπορευμάτων, δεδομένου του πιο μεγάλου αντίκτυπου στην περιοχή των ελλείψεων φυσικού αερίου στον πληθωρισμό των τιμών της ενέργειας.
Αλλαγή πολιτικής
Από εκεί και πέρα, η δημοσιονομική πολιτική στην Ευρωζώνη είναι επίσης πιθανό να είναι πιο χαλαρή φέτος και του χρόνου, σύμφωνα με την Capital Economics, καθώς η Γερμανία θα είναι απρόθυμη να επιβάλει εκ νέου σκληρούς δημοσιονομικούς κανόνες σε μια εποχή που οι δαπάνες για άμυνα και ενέργεια αυξάνονται.
Αλλά ο πόλεμος είναι πιθανό να προκαλέσει αλλαγές πολιτικής και σε άλλους τομείς.
Η Γερμανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες είναι πιθανό να επιταχύνουν τη μετάβασή τους από τα ορυκτά καύσιμα προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αν και μπορεί να χρειαστεί να διατηρήσουν τον άνθρακα ή/και την πυρηνική ενέργεια ως μεταβατικό καύσιμο για περισσότερο από ό,τι περίμεναν.
Φαίνεται επίσης πιθανό ότι η Ε.Ε. θα επιδιώξει να μειώσει σημαντικά την εξάρτησή της από το φυσικό αέριο, το οποίο προέρχεται από τη Ρωσία. Η μετάβαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας μπορεί να είναι πληθωριστική βραχυπρόθεσμα.
