Λιγότερο από ένα 24ωρο αφότου η αμερικανική κυβέρνηση εξαπέλυσε νέα ομοβροντία κυρώσεων κατά του Ιράν με πρόσχημα όχι μόνον το πυρηνικό πρόγραμμά του αλλά και αποδίδοντάς του ευθύνη σε αιματηρές επιθέσεις του παρελθόντος, όπως κατά των Αμερικανών πεζοναυτών στη Βηρυττό το 1983 και κατά του εβραϊκού κοινοτικού κέντρου στο Μπουένος Άιρες το 1994 (με απολογισμό 85 νεκρούς), η διεθνής κοινότητα έσπευσε να αντιδράσει στην μονομερή αυτή αμερικανική ενέργεια με άμεσο και «ισορροπημένο» τρόπο: Εξέφρασε την «ανησυχία» της για την αντίδραση της Τεχεράνης να επεκτείνει τον εμπλουτισμό ουρανίου αποσυρόμενη περαιτέρω από την πολυμερή πυρηνική συμφωνία του 2015 από την οποία ως γνωστόν έχουν αποσυρθεί εδώ και περισσότερο από ένα χρόνο οι ΗΠΑ...
Προφανώς η αντίδραση της Τεχεράνης στο εντεινόμενο σφίξιμο της αμερικανικής οικονομικής και διπλωματικής θηλιάς γύρω από τον λαιμό της δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία. Την επομένη των νέων αμερικανικών κυρώσεων, η ιρανική κυβέρνηση γνωστοποίησε την απόφασή της να κάνει το επόμενο βήμα στη σταδιακή, από μέρους της, απόσυρση από την συμφωνία του 2015. Ο ίδιος ο Ιρανός Πρόεδρος Χασάν Ρουχανί εξήγγειλε την ενεργοποίηση 1.044 φυγοκεντρητών εμπλουτισμού ουρανίου στις εγκαταταστάσεις του Φορντό, 32 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της πόλης Κομ, 180 χιλιόμετρα νότια της Τεχεράνης.
Οι φυγοκεντρητές αυτοί είχαν αδρανοποιηθεί με βάση τις δεσμεύσεις της πολυμερούς διεθνούς συμφωνίας με την οποία το Ιράν είχε δεχτεί να περιορίσει τις πυρηνικές δραστηριότητές του με αντάλλαγμα την άρση των διεθνών οικονομικών κυρώσεων εις βάρος του. Ακολουθώντας την τακτική της ισοδύναμης αντίδρασης, ο Πρόεδρος Ρουχανί δήλωσε πως η εκ νέου ενεργοποίηση των φυγοκεντρητών είναι «αναστρέψιμη» αλλά απέφυγε σκοπίμως να διευκρινίσει αν ο σκοπός είναι η επιτάχυνση του εμπλουτισμού ουρανίου. Σημειώνεται ότι, με βάση τη συμφωνία του '15, το Ιράν αναδιοργάνωσε το εργοστάσιο στο Φορντό μετατρέποντάς το σε κέντρο παραγωγής σταθερών ραδιοϊσοτόπων για χρήση στη βιομηχανία, τη γεωργία και την ιατρική.
"Αναστρέψιμα" μέτρα
Ο Ρουχανί ανέφερε ότι η ιρανική μερική απόσυρση από την συμφωνία, συμπεριλαμβανομένων των δεσμεύσεων για τα επίπεδα εμπλουτισμού ουρανίου και τη δημιουργία αποθεμάτων, θα μπορούσε «να αναστραφεί» αν η Ευρώπη μπορούσε με τη σειρά της να προσφέρει έναν τρόπο για να παρακαμφθούν οι αμερικανικές κυρώσεις που στραγγαλίζουν τις εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου. Όλα τα βήματα του Ιράν, στο πλαίσιο του περιορισμού των δεσμεύσεών του που απορρέουν από τη συμφωνία, είναι αναστρέψιμα και η Τεχεράνη θα τηρήσει όλες τις δεσμεύσεις της αν κάνουν το ίδιο και οι υπόλοιποι συνυπογράφοντες -Γαλλία, Βρετανία, Γερμανία, Ρωσία, Κίνα- μετά την απόσυρση των ΗΠΑ, υπογράμμισε ο Ρουχανί.
Πάντως, κι ενώ δεν εκδήλωσαν την παραμικρή αντίδραση στις προχτεσινές νέες κυρώσεις της Ουάσιγκτον με στόχο εννέα πρόσωπα που συνδέονται με τον ανώτατο πνευματικό ηγέτη του Ιράν Αλί Χαμενεΐ, μεταξύ αυτών ο προσωπάρχης του κι ένας από τους γιους του, σύσσωμη η ευρωπαϊκή διπλωματία, Ε.Ε., Γαλλία, Ρωσία, έσπευσαν να εκφράσουν χθες την «ανησυχία» τους για την ιρανική αντίδραση.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιμετώπισε ως λόγο «μεγάλης ανησυχίας» την ανακοίνωση του Ιράν ότι επαναλαμβάνει τις δραστηριότητες εμπλουτισμού ουρανίου και προειδοποίησε πως είναι «όλο και πιο δύσκολο» να υπερασπιστεί τη συμφωνία του 2015. Παρομοίως, η Γαλλία κάλεσε την Τεχεράνη να πάρει πίσω τις τελευταίες αποφάσεις της σε σχέση με τον εμπλουτισμό ουρανίου, οι οποίες μάλιστα θεωρεί ότι... «παραβιάζουν» τη συμφωνία του 2015. Ελαφρώς διαφοροποιημένη ήταν η αντίδραση της Ρωσίας, που επίσης εξέφρασε ανησυχία για τις ιρανικές αποφάσεις, αναγνώρισε ωστόσο τη δεινή θέση στην οποία έχει περιέλθει η χώρα εξαιτίας των «άνευ προηγουμένου και παράνομων κυρώσεων» που έχουν επιβληθεί εις βάρος της από «ορισμένες χώρες».
