Live τώρα    
Βρετανικές εκλογές / H χαμένη τιμή της Τερέζα Μέι
  • Μείωση μεγέθους γραμματοσειράς
  • Αύξηση μεγέθους γραμματοσειράς
Εκτύπωση

Βρετανικές εκλογές / H χαμένη τιμή της Τερέζα Μέι

Όταν η Θάτσερ επαναλαμβάνεται, επαναλαμβάνεται σαν φάρσα. Δίχως να μάθει το παραμικρό από το περσινό πάθημα του προκατόχου της με το δημοψήφισμα για το Brexit, η νέα "σιδηρά κυρία" Τερέζα Μέι επιχείρησε να ενισχύσει τη θέση της εν όψει των διαπραγματεύσεων με την Ε.Ε. ζητώντας από τους Βρετανούς ψηφοφόρους "ισχυρή εντολή". Πέτυχε μόνο να χάσει την κοινοβουλευτική αυτοδυναμία δίνοντας παράλληλα στον Τζέρεμι Κόρμπιν την ευκαιρία να προβάλλει πλέον ως πρωθυπουργός εν αναμονή.

Τελικά η Μέι δεν θα μεταβεί σε λίγες μέρες στις Βρυξέλλες έχοντας πίσω της μια "ασφαλή και σταθερή" κυβερνητική πλειοψηφία. Θα είναι μια πρωθυπουργός υπό έντονη αμφισβήτηση η οποία μάλλον δύσκολα θα κατορθώσει να ολοκληρώσει την κυβερνητική θητεία της.

Δεν είναι μόνο η ισχνή κοινοβουλευτική πλειοψηφία που εξασφαλίζει η συνεργασία με το Δημοκρατικό Ενωτικό Κόμμα (DUP) της Βόρειας Ιρλανδίας. Η επόμενη μέρα των εκλογών βρίσκει το Συντηρητικό Κόμμα σε βαθιά κρίση. Η εσωκομματική αντιπολίτευση που η Μέι επιχείρησε να περιθωριοποιήσει με τις εκλογές ακονίζει ήδη τα μαχαίρια της και οι ταμπλόιντ που προεκλογικά διψούσαν για το αίμα του Κόρμπιν ζητούν τώρα ευθύνες για το νέο κάζο της συντηρητικής παράταξης.

Το στοίχημα που έβαλε η Μέι με τις πρόωρες εκλογές στηριζόταν στην όχι και τόσο αβάσιμη εκτίμηση ότι οι Εργατικοί δύσκολα θα ξεπερνούσαν τη διχόνοιά τους μέχρι τις κάλπες καθώς και στην ανεδαφική, όπως αποδείχτηκε, πρόβλεψη ότι οι Τόρις θα "λεηλατούσαν" την εκλογική δύναμη του UKIP χάρη στην υπόσχεση του "σκληρού Brexit".

Και οι δύο προσδοκίες διαψεύστηκαν πανηγυρικά. Οι Εργατικοί συντάχθηκαν την τελευταία στιγμή έστω και απρόθυμα πίσω από τον ηγέτη της αριστερής πτέρυγας που με την προεκλογική του καμπάνια κατόρθωσε να απελευθερώσει σημαντικές κοινωνικές δυνάμεις, φέρνοντας στο επίκεντρο της προεκλογικής εκστρατείας τις κοινωνικές ανισότητες και την ανάγκη τερματισμού της πολιτικής λιτότητας. Και όλα αυτά με φόντο τα τυφλά χτυπήματα των τζιχαντιστών και τις διαρκείς επιθέσεις από τα ΜΜΕ που χαρακτήριζαν τον Κόρμπιν "φίλο των τρομοκρατών".

Ούτε όμως και η δεύτερη πρόβλεψη επιβεβαιώθηκε. Το ξενοφοβικό UKIP υπέστη πράγματι πανωλεθρία, αλλά οι μισοί ψηφοφόροι του στράφηκαν στους Εργατικούς. Τα πράγματα θα μπορούσαν να έχουν πάει ακόμη χειρότερα για τη Μέι αν οι Συντηρητικοί δεν κατόρθωναν να ανακάμψουν στη Σκωτία χάρη στην κατάρρευση της επιρροής του SNP. Μετά την απώλεια σχεδόν των μισών εδρών του κόμματός της, η Νίκολα Στέρτζον άφησε να εννοηθεί ότι μάλλον θα βάλει "στον πάγο" το αίτημα για δεύτερο δημοψήφισμα για ανεξαρτησία.

Θα μπορούσε επομένως να συμπεράνει κανείς ότι οι εκλογές της Πέμπτης ήταν κάτι σαν άτυπη ρεβάνς για όλους εκείνους που στο περσινό δημοψήφισμα ψήφισαν υπέρ της παραμονής στην Ε.Ε. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του Λονδίνου, όπου το "ναι" επικράτησε μαζικά τον περσινό Ιούνιο. Οι Τόρις έχασαν εκεί πέντε έδρες ενώ οι Εργατικοί κέρδισαν τις 48 από τις 73 έδρες της βρετανικής πρωτεύουσας.

Ακόμη ένας καθοριστικός παράγοντας ήταν η ψήφος των νέων. Η συμμετοχή των ψηφοφόρων κάτω των 25 ετών στις εκλογές της Πέμπτης έφτασε το 72%, τη στιγμή που το αντίστοιχο ποσοστό στις εκλογές του 2015 δεν ξεπερνούσε το 43%. Περισσότεροι από 600.000 νέοι εγγράφησαν στους εκλογικούς καταλόγους την τελευταία στιγμή θυμίζοντας έτσι την αντίστοιχη κινητοποίηση που χάρισε στον Κόρμπιν την ηγεσία των Εργατικών.

Χωρίς αμφιβολία, ο ηγέτης των Εργατικών είναι ο μεγάλος νικητής των εκλογών. Όχι μόνο κατόρθωσε να μετατοπίσει μια εχθρική προεκλογική ατζέντα -από τις εθνικιστικές κορώνες για το Brexit μέχρι την τρομοϋστερία- προς κοινωνικά ζητήματα και την ανάγκη αποκατάστασης του κοινωνικού κράτους. Αλλά κυρίως απέδειξε πόσο άδικη και παραπλανητική ήταν η ρετσινιά που του κόλλησαν από την πρώτη στιγμή οι μπλερικοί: Τελικά είναι "εκλέξιμος" και η επιτυχία του θα του εξασφαλίσει επιτέλους λίγη ηρεμία από τα συνεχή πυρά που δεχόταν από τη δεξιά πτέρυγα του κόμματός του.

Μετά τις εκλογές, ο ηγέτης των Εργατικών ζήτησε την παραίτηση της Μέι δηλώνοντας "έτοιμος να υπηρετήσει" το Ηνωμένο Βασίλειο σχηματίζοντας κυβέρνηση μειοψηφίας. Δεν αναφέρθηκε σε πιθανούς κυβερνητικούς εταίρους. Ωστόσο έβαλε υποθήκη για μια προοδευτική συμμαχία στη Βρετανία που θα μπορούσε να περιλαμβάνει από το SNP και τους Φιλελεύθερους Δημοκράτες μέχρι το Ουαλικό Plaid Cymru και τους Πράσινους.

Στο σημερινό κοινοβούλιο, όλοι αυτοί δεν ξεπερνούν το όριο των 322 εδρών. Για να συμβεί αυτό θα έπρεπε να συμμετάσχει και το Σιν Φέιν, που όμως δεν καταλαμβάνει τις έδρες του στο κοινοβούλιο αρνούμενο να αναγνωρίσει τη βρετανική κυριαρχία στη Βόρεια Ιρλανδία.

Η Βόρεια Ιρλανδία βρέθηκε για τα καλά στο επίκεντρο αυτών των εκλογών αφού η Μέι δεν θα είχε την παραμικρή ελπίδα να σχηματίσει κυβέρνηση δίχως την υποστήριξη των 10 "ενωτικών" βουλευτών του DUP. Παραδοσιακός σύμμαχος των Συντηρητικών, το κόμμα είχε τώρα έναν λόγο παραπάνω να ρίξει το σωσίβιο στη Βρετανίδα πρωθυπουργό.

"Όσο ο Κόρμπιν είναι ηγέτης των Εργατικών, θα διασφαλίζουμε ότι ο πρωθυπουργός θα είναι Συντηρητικός" δήλωσαν στελέχη του κόμματος χωρίς να παραλείψουν να στολίσουν τον Κόρμπιν με αρκετούς χαρακτηρισμούς για την υποτιθέμενη συμπάθεια που είχε δείξει στο παρελθόν ο ηγέτης των Εργατικών για το Σιν Φέιν και τον IRA.

Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι θα είναι μια συνεργασία χωρίς προβλήματα. Το DUP τάσσεται τόσο κατά του "σκληρού Brexit" όσο και κατά της επαναφοράς των συνοριακών ελέγχων μεταξύ Βόρειας Ιρλανδίας και Δημοκρατίας της Ιρλανδίας, ενώ αντιτίθεται και σε πολλές κοινωνικές περικοπές που έχει εξαγγείλει η Μέι στο πρόγραμμά της. Το πώς θα ξεπεραστούν όλα αυτά και πόσο βιώσιμη θα είναι η νέα κυβερνητική πλειοψηφία είναι κάτι που θα φανεί στο άμεσο μέλλον, με πρώτο κρίσιμο τεστ την έναρξη των διαπραγματεύσεων για το Brexit, στις 19 Ιουνίου.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΓΝΩΜΕΣ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

EDITORIAL

ΑΝΑΛΥΣΗ

SOCIAL

ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΣΥΝΔΡΟΜΩΝ
ΨΗΦΙΑΚΟΣ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ 2.0