"Τείχος" ελέγχων για την ανάσχεση του προσφυγικού ρεύματος έχει υψώσει από χθες στα σύνορά της με την Αυστρία η Γερμανία μετά τη μονομερή αναστολή της συνθήκης του Σένγκεν από το Βερολίνο, με τον αντικαγκελάριο Ζίγκμαρ Γκάμπριελ να επιρρίπτει την ευθύνη της απόφασης στην "αδράνεια" της Ε.Ε. Την ίδια ώρα, σε ναυάγιο οδηγείται, όπως φαίνεται, η πρόταση της Κομισιόν για επιβολή υποχρεωτικών ποσοστώσεων στην κατανομή των προσφύγων μεταξύ των χωρών - μελών, με τη χθεσινή σύνοδο των υπουργών Εσωτερικών να καταλήγει σε "μεσοβέζικη" λύση, αφήνοντας ανοιχτό και προς συζήτηση τον τρόπο κατανομής.
Για μια ακόμη φορά, το "μπλοκ" των ανατολικών έβαλε φρένο στη διευθέτηση της κρίσης, με την Πολωνία μάλιστα να απειλεί ανοιχτά ότι θα προκαλέσει "θεσμική κρίση" στην Ε.Ε. αν επιβάλει ποσοστώσεις. Με την κατάσταση να οδηγείται στο απόλυτο αδιέξοδο και τους ιθύνοντες να θέλουν να δείξουν ότι δεν μένουν με σταυρωμένα χέρια, η Ε.Ε. αποφάσισε να σκληρύνει τη στάση της ανακοινώνοντας τη χρήση στρατιωτικής βίας στη Μεσόγειο εναντίον των διακινητών προσφύγων. Από τις αρχές Οκτωβρίου, τα ευρωπαϊκά πολεμικά πλοία θα μπορούν να εκτελούν νηοψίες, να προχωρούν σε κατασχέσεις, να ζητούν αλλαγή πορείας ή ακόμη και να καταστρέφουν πλοία για τα οποία υπάρχουν υποψίες ότι χρησιμοποιούνται από διακινητές. Την ίδια ώρα, η δεξιά εθνικιστική κυβέρνηση της Ουγγαρίας έκλεισε χθες το κύριο σημείο διέλευσης προσφύγων στα σύνορα με τη Σερβία και ο πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν προανήγγειλε ότι θα κηρύξει σήμερα τη χώρα σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Σφραγισμένα σύνορα
Το πρώτο βήμα για την αναστολή της συνθήκης του Σένγκεν, που έχει θεσπίσει την ελεύθερη κυκλοφορία ανθρώπων στην Ευρώπη, έγινε ουσιαστικά χθες από τη Γερμανία με την επαναφορά των συνοριακών ελέγχων στη μεθόριο με την Αυστρία καθώς η χώρα συνεχίζει να δέχεται την πίεση του προσφυγικού κύματος και τον αντιγκακελάριο Ζίγκμαρ Γκάμπριελ να δηλώνει ότι πιθανόν η Γερμανία να αναγκαστεί να υποδεχθεί εφέτος ώς και ένα εκατομμύριο πρόσφυγες αντί των 800.000 που υπολόγιζε.
"Υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι αυτή τη χρονιά δεν θα χρειαστεί να υποδεχθούμε 800.000 πρόσφυγες, όπως προβλεπόταν από το υπουργείο Εσωτερικών, αλλά ένα εκατομμύριο", ανέφερε ο Γκάμπριελ στην ιστοσελίδα του γερμανικού Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος, του οποίου ηγείται.
Μποτιλιαρίσματα πολλών δεκάδων χιλιομέτρων σημειώθηκαν χθες στους αυστριακούς αυτοκινητοδρόμους που κατευθύνονται προς το γερμανικό έδαφος λόγω των ελέγχων των Γερμανών στα σύνορα. Ουρά 20 χιλιομέτρων σημειώθηκε στον μεθοριακό σταθμό του Ζούμπεν, στον άξονα Βιέννης - Νυρεμβέργης, και περίπου δέκα χιλιομέτρων κοντά στο Σάλτσμπουργκ, προς την κατεύθυνση του Μονάχου.
Ανάλογα μέτρα πήρε από την πλευρά της και η Αυστρία ζητώντας τη συνδρομή του στρατού για την αντιμετώπιση της συρροής προσφύγων στα σύνορα με την Ουγγαρία. Τα ΜΜΕ στη Βιένη κάνουν λόγο για μια "άνευ προηγουμένου" κατάσταση, ενώ πληθαίνουν οι φωνές εντός της αυστριακής κυβέρνησης συνασπισμού που ζητούν την επιβολή συνοριακών ελέγχων στα ουγγρο-αυστριακά σύνορα.
Γκάμπριελ: Φταίει η Ε.Ε.
Στην Ε.Ε. και την "αδράνειά" της να αντιμετωπίσει το προσφυγικό στη βάση ενός συγκροτημένου σχεδίου επέρριψε την ευθύνη για την απόφαση της Γερμανίας να επαναφέρει τους συνοριακούς ελέγχους ο αντικαγκελάριος Ζίγκμαρ Γκάμπριελ στέλνοντας "μήνυμα" στο συμβούλιο υπουργών Εσωτερικών των "28" που συνεδρίασε εκτάκτως χθες το απόγευμα στις Βρυξέλλες. "Η αδράνεια της Ευρώπης οδήγησε τη Γερμανία στα όρια των δυνατοτήτων της" όσον αφορά την υποδοχή προσφύγων, τόνισε ο Γκάμπριελ επισημαίνοντας ότι το πρόβλημα έγκειται περισσότερο στον όγκο της προσφυγικής ροής, που είναι αδύνατον να διαχειριστεί από μόνο του το Βερολίνο ακόμα και σε συνεργασία με τα ομόσπονδα κρατίδια.
Οι δηλώσεις του Γκάμπριελ δεν φάνηκε πάντως να συγκινούν τους πιστούς εξ ανατολών πολιτικούς και οικονομικούς συμμάχους του Βερολίνου, με τον Πολωνό υπουργό Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Ράφαλ Τρασκόφσκι να απειλεί ανοιχτά την Ευρωπαϊκή Ένωση με "θεσμική κρίση" αν αποφασίσει να επιβάλει υποχρεωτικές ποσοστώσεις στην υποδοχή προσφύγων. "Αν λάβουμε μια τόσο σημαντική απόφαση, θα πρέπει να συμφωνούν όλες οι χώρες", δήλωσε ο Τρασκόφσκι από τις Βρυξέλλες.
Η Πολωνία, μαζί και με την Τσεχία, τη Σλοβακία και την Ουγγαρία, απειλούν να τινάξουν στον αέρα το σχέδιο Γιούνκερ για την υποχρεωτικές ποσοστώσεις, γεγονός που επιβεβαιώθηκε και στη χθεσινή σύνοδο των υπουργών Εσωτερικών των "28". Το προσχέδιο συμφωνίας περιλαμβάνει μεν την πρόταση της Κομισιόν για τη μετεγκατάσταση 120.000 ανθρώπων σε όλες τις χώρες της Ένωσης, αφήνει ωστόσο ανοιχτό και προς συζήτηση τον τρόπο με τον οποίο θα γίνει η κατανομή τους. "Το σύστημα των ποσοστώσεων δεν είναι η λύση" επανέλαβε ο υπουργός Εσωτερικών της Σλοβακίας Ρόμπερτ Κάλινακ προσερχόμενος στη σύνοδο. Στο προσχέδιο απόφασης προβλέπεται επίσης σειρά μέτρων "για την ενίσχυση της άμυνας των κοινών συνόρων, για την καλύτερη ταυτοποίηση όσων μπαίνουν στην Ε.Ε. και για τη γρήγορη απέλαση των οικονομικών μεταναστών".
Στην παρέμβασή του στη σύνοδο, ο Έλληνας αναπληρωτής υπουργός Εσωτερικών Γιάννης Μουζάλας κάλεσε τις χώρες - μέλη να αντιμετωπίσουν το προσφυγικό "με ευθύνη και αλληλεγγύη, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής εμπειρίας σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων", και ξεκαθάρισε ότι "δεν θα μετατρέψουμε τη χώρα μας σε έναν τεράστιο καταυλισμό προσφύγων". "Μέσα σε μια εξαιρετικά δύσκολη οικονομική συγκυρία, ο ελληνικός λαός έδειξε έμπρακτη αλληλεγγύη απέναντι στα αυξανόμενα κύματα προσφύγων που φτάνουν στη χώρα μας. Αναμένουμε την επίδειξη αντίστοιχης αλληλεγγύης και από τα υπόλοιπα ευρωπαϊκά κράτη", τόνισε ο Γιάννης Μουζάλας.
Πάπας: Το προσφυγικό είναι η κορυφή του παγόβουνου
Η προσφυγική κρίση στην Ευρώπη δεν είναι παρά "η κορυφή του παγόβουνου" και πρέπει να αντιμετωπίσουμε "τις αιτίες της", τόνισε ο Πάπας Φραγκίσκος μιλώντας πρόσφατα σε ραδιοφωνική συνέντευξη, στη διάρκεια της οποίας καταφέρθηκε εναντίον "ενός κακού και άδικου κοινωνικο-οικονομικού συστήματος".
"Βλέπουμε αυτούς τους πρόσφυγες, αυτούς τους φτωχούς ανθρώπους, που θέλουν να ξεφύγουν από τον πόλεμο και την πείνα, όμως είναι η κορυφή του παγόβουνου. Από κάτω υπάρχει η αιτία: ένα κακό και άδικο κοινωνικοοικονομικό σύστημα", δήλωσε ο Πάπας σε συνέντευξή του στον ραδιοσταθμό της πορτογαλικής Καθολικής εκκλησίας Renascenca. "Εκεί όπου η αιτία είναι η πείνα, πρέπει να δημιουργήσουμε πηγές εργασίας και επενδύσεις. Εκεί όπου η αιτία είναι ο πόλεμος, πρέπει να εργαστούμε για την ειρήνη", τόνισε ο Πάπας υπενθυμίζοντας ότι είναι και ο ίδιος "γιος εμιγκρέδων" που μετανάστευσαν από την Ιταλία στην Αργεντινή.
Στις 6 Σεπτεμβρίου ο Πάπας Φραγκίσκος είχε καλέσει όλες τις Καθολικές κοινότητες της Ευρώπης να υποδεχθούν από μία προσφυγική οικογένεια καθεμιά, διευκρινίζοντας πως θα αρχίσει από τις δύο ενορίες του Βατικανού.