Ρεπορτάζ: Κάκη Μπαλή
Τα ατέρμονα ξενύχτια και οι καυγάδες για τα λεφτά στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι κάτι καινούργιο, αλλά η συχνότητά τους τα τελευταία χρόνια γίνεται ανησυχητική. Στο "και πέντε" εγκρίθηκε πετσοκομμένος ο συνολικός προϋπολογισμός της Ε.Ε. για την επταετία 2014-2020, κυρίως μετά τις σθεναρές αντιστάσεις των Βρετανών -και όχι μόνο- να βάλουν το χέρι στην τσέπη, ενώ "στο και πέντε" αναμένεται να εγκριθεί και ο ειδικός προϋπολογισμός για το 2015. Η προθεσμία έληξε τα μεσάνυχτα της Δευτέρας, πλην όμως μετά από μια μαραθώνια συνεδρίαση -και με το ρολόι να έχει σταματήσει- εθνικές κυβερνήσεις και Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν κατάφεραν να συμφωνήσουν σε έναν αξιοπρεπή συμβιβασμό. Έξι δισεκατομμύρια ευρώ χωρίζουν τις δύο πλευρές, με τα κράτη μέλη να βάζουν την «οροφή» τους στα 140 δισεκατομμύρια, ποσό αυξημένο κατά 3,3% σε σχέση με φέτος, και την Ευρωβουλή να απαιτεί 146 δισ., που μεταφράζονται σε αύξηση 8,1%.
Να σημειωθεί ότι από αυτά τα 6 δισ. σχεδόν τα 5 τα χρωστάει ήδη η Κοινότητα για δράσεις που έχει εγκρίνει και δεν μπορεί να τα καλύψει με δανεισμό, καθώς της το απαγορεύουν οι Συνθήκες. Ο νέος πρόεδρος της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ στην παρθενική εμφάνισή του στην Ευρωβουλή προ μηνός είχε δεσμευτεί να λύσει το πρόβλημα, αλλά προφανώς δεν κατάφερε να πείσει τις κυβερνήσεις των κρατών - μελών. Οπότε οι ευρωβουλευτές χρησιμοποιούν ως μοχλό πίεσης την απειλή ότι θα διακοπεί η χρηματοδότηση εκείνων των προγραμμάτων που είναι πολύ δημοφιλή στη μεγάλη μάζα των Ευρωπαίων πολιτών - ψηφοφόρων. Δηλαδή αυτού της ανταλλαγής φοιτητών Erasmus καθώς και αυτού για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Επιπλέον, οι ευρωβουλευτές είναι έξαλλοι με την απαίτηση των κρατών - μελών να μειωθούν κατά 1,3 δισεκατομμύρια τα κονδύλια για την «ανάπτυξη και τις θέσεις εργασίας», στα οποία περιλαμβάνονται και αυτά που χρηματοδοτούν τις δράσεις για την αντιμετώπιση της ανεργίας των νέων. Και θυμίζουν ότι εκκρεμεί επίσης η υπόσχεση για στήριξη των Ευρωπαίων αγροτών που έχουν πληγεί από το ρωσικό εμπάρκο.
Ο συμβιβασμός πρέπει να βρεθεί μέχρι να κλείσει η Ευρωβουλή για τα Χριστούγεννα. Για την ώρα στο τραπέζι βρίσκεται μια πρόταση της Κομισιόν για αύξηση της τάξης του 5%, που μεταφράζεται σε 142 δισεκατομμύρια, υπερβολικά πολλά για τα κράτη και απαράδεκτα λίγα για το Κοινοβούλιο. Το μεγαλύτερο φρένο έστω στη... συμβιβαστική αύξηση το βάζουν, εκτός από τους Βρετανούς, και οι Γερμανοί, που επιμένουν ότι όλοι πρέπει να μειώσουν τις δαπάνες, όπως το έκαναν αυτοί στο εθνικό επίπεδο και μπορούν πλέον «υπερήφανα» να παρουσιάσουν ισοσκελισμένο προϋπολογισμό το 2015.
Εάν οι διαπραγματεύσεις ναυαγήσουν οριστικά, η λύση που προβλέπεται είναι ένας μηνιαίος προϋπολογισμός «ανάγκης», που θα ισούται με το ένα δωδέκατο του φετινού προϋπολογισμού.