Ρεπορτάζ: Κάκη Μπαλή
Σε κλίμα οικονομικής... μελαγχολίας ξεκίνησε χθες στο Μιλάνο η έκτακτη σύνοδος κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ανεργία, με τη συμμετοχή και των υπουργών Εργασίας και των επικεφαλής των εθνικών ΟΑΕΔ. Οι «28» υποτίθεται ότι συναντήθηκαν, μετά από πιέσεις του προεδρεύοντας της Ε.Ε. αυτό το εξάμηνο πρωθυπουργού της Ιταλίας Ματέο Ρέντζι, για να βρουν τρόπους και κονδύλια ώστε να μειωθεί η ανεργία στη γηραιά ήπειρο. Και για να δείξουν ότι παίρνουν στα σοβαρά την περιβόητη «εγγύηση για τη νεολαία», τις δράσεις δηλαδή εκείνες που εγγυώνται στους κάτω των 25 χρόνων ότι θα βρουν είτε δουλειά, είτε θέση μαθητείας, είτε θέση επιπλέον κατάρτισης.
Όμως πήγαν χωρίς πολλές ιδέες για το πώς θα χρηματοδοτήσουν την ενίσχυση της απασχόλησης και χωρίς πολλές ελπίδες να μεταπείσουν τη «σκληρή» καγκελάριο της Γερμανίας να αποδεχθεί την αύξηση των δημοσίων επενδύσεων - αλλά και των κοινοτικών κονδυλίων.
Κι όμως, πριν την άφιξη των «28» στο Μιλάνο σχεδόν κάθε οικονομική είδηση που έφτανε στα αυτιά τους ήταν κακή. Τα χρηματιστήρια «τραγουδούν εδώ και μέρες τα μπλουζ», όπως έγραψε γλαφυρά το Reuters, οι δείκτες πέφτουν, ενίοτε κάτω κι από τα ψυχολογικά όρια στήριξης, καθώς οι επενδυτές είναι πεπεισμένοι ότι το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο έχει δίκιο με τις απαισιόδοξες προβλέψεις του για την οικονομία της Ευρωζώνης το επόμενο διάστημα. Παράλληλα, η κεντρική τράπεζα της Πορτογαλίας βγήκε χθες να διορθώσει προς τα κάτω την εκτίμησή της για τον ρυθμό ανάπτυξης της χώρας το 2014, από 1,1% σε 0,9%. Ο λόγος; Η μείωση των δημοσίων δαπανών.
Αλλά και οι ειδήσεις από την «ατμομηχανή» της ευρωπαϊκής οικονομίας ήταν χθες απογοητευτικές. Σύμφωνα με την πρώτη διαρροή της φθινοπωρινής πρόβλεψης των «σοφών» για την πορεία της γερμανικής οικονομίας, τα κορυφαία οικονομικά ινστιτούτα της χώρας έσπευσαν να διορθώσουν δραστικά προς τα κάτω τις εκτιμήσεις τους για τον ρυθμό ανάπτυξης. Τώρα αναμένουν μόνο ένα 1,3% για το 2014 και 1,2% για το 2015, από 1,9% και 2% αντίστοιχα που προέβλεπαν πριν από έξι μήνες. Επισήμως η φθινοπωρινή πρόβλεψη θα παρουσιαστεί σήμερα - μαζί με τις επεξηγήσεις γιατί χάνει λάδια η μηχανή. Αλλά ήδη εδώ και μήνες οι κορυφαίοι Γερμανοί οικονομολόγοι -σχεδόν όλων των τάσεων- προειδοποιούν τη γερμανική κυβέρνηση ότι με τη μανία της για δημοσιονομική πειθαρχία δυναμιτίζει το μέλλον της οικονομίας.
ΟΟΣΑ: Η Ευρωζώνη στα πρόθυρα της ύφεσης
Επιβράδυνση της οικονομίας της Ευρωζώνης φοβάται και ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, οι αναλυτές του οποίου διαλύουν τις ελπίδες των 18 κρατών - μελών ότι στο τέλος της χρονιάς το πρόσημο του ρυθμού ανάπτυξης θα είναι θετικό. Διαπιστώνουν ότι το ΑΕΠ της Ευρωζώνης επιβραδύνθηκε στο πρώτο τρίμηνο του 2014, έμεινε στάσιμο στο δεύτερο και δε φαίνεται να ανακάμπτει στα δύο τελευταία. «Η Ευρωζώνη παραμένει ο αδύναμος κρίκος της παγκόσμιας οικονομίας», υποστηρίζουν οι άνθρωποι του ΟΟΣΑ.
Φιλοδοξίες...
Μέσα σε αυτό το κλίμα, λοιπόν, ξεκίνησε η σύνοδος, με τον οικοδεσπότη Ματέο Ρέντζι να δηλώνει ότι «παρουσιαζόμαστε στη σημερινή συνάντηση με ένα τεράστιο και φιλόδοξο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων». Και για να πετύχει το πρόγραμμα, κατά τον Ρέντζι, θα πρέπει «η Ε.Ε. να δώσει πίστωση χρόνου, εξισορροπώντας τη λιτότητα με ευελιξία και επενδύσεις».
Έξω από το μέγαρο της Έκθεσης του Μιλάνου, όπου αναμένονταν οι «28», τα ιταλικά συνδικάτα μαζί με χιλιάδες φοιτητές και άνεργους διαδήλωναν, ζητώντας συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για την απασχόληση και τον άμεσο τερματισμό της λιτότητας - και καταγγέλλοντας τις εργασιακές μεταρρυθμίσεις που προωθεί ο Ρέντζι . Με φαντασία και πάθος απέναντι στους πάνοπλους αστυνομικούς που προστατεύουν τα τελευταία χρόνια κάθε μάζωξη των ηγετών της Ευρώπης.
Στο ίδιο μήκος κύματος με τον Ρέντζι κινήθηκε και ο Γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ, που κατά την είσοδό του στο εκθεσιακό μέγαρο ζήτησε να εφαρμοστεί η πρόταση του νέου προέδρου της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ για ευρωπαϊκό πρόγραμμα επενδύσεων της τάξης 300 δισεκατομμυρίων ευρώ την επόμενη πενταετία. «H ανάπτυξη και η δημιουργία θέσεων εργασίας αποτελούν προτεραιότητα για όλους τους Ευρωπαίους, είναι κάτι που μας αφορά όλους», δήλωσε ο Ολάντ.
Αλλά και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο Γερμανός Μάρτιν Σουλτς, συντάχθηκε με τον υπό διαμόρφωση γαλλοϊταλικό άξονα, υπογραμμίζοντας ότι «δεν μπορεί να υπάρξει καμία δημοσιονομική προσαρμογή αν δεν τύχει στήριξης η ανάπτυξη».
Μπηχτές όλα τα παραπάνω στην καγκελάριο Μέρκελ, το αυτί της οποίας δεν φαίνεται να ιδρώνει. Αντίθετα, αφήνει να εννοηθεί ότι για την ενίσχυση της απασχόλησης θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν μόνο οι πόροι που έχουν ήδη εγκριθεί και επιμένει ότι μακρόπνοη ανάπτυξη μπορεί να υπάρξει μόνο με «συμμαζεμένα οικονομικά», όπως προτιμά να αποκαλεί τη λιτότητα.
Ο... καλός μαθητής Σαμαράς
Να σημειωθεί ότι στη σύνοδο παραβρέθηκε και ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς, η παρέμβαση του οποίου περιορίστηκε στο να ευλογήσει τα γένια της ελληνικής κυβέρνησης, που εφαρμόζει εθνικό σχέδιο για την απασχόληση. Αν και πρωθυπουργεύει στην πρωταθλήτρια της ανεργίας, ο Σαμαράς δηλώνει αισιόδοξος, επειδή «οι Έλληνες, με πολλές και προσωπικές θυσίες, κατάφεραν και έστριψαν το καράβι στον δρόμο της ανάπτυξης».
Στην παρέμβασή του ο Σαμαράς δεν ευθυγραμμίστηκε με τους Γαλλοϊταλούς, δεν είπε τίποτε που να χαλάσει την καρδιά της Μέρκελ, αφού τόνισε ότι η Ε.Ε. θα πρέπει να πετύχει μια μεγαλύτερη μόχλευση πόρων μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και άλλων επενδυτικών ιδρυμάτων.
Και κατέληξε με μια κοινότοπη ευχή και μια άλλο τόσο κοινότοπη προειδοποίηση: «Η Ευρώπη πρέπει να μεταδώσει στους λαούς μας μιαν ελπίδα χειροπιαστή που θα βασίζεται σε γερά θεμέλια, ανάπτυξης εργασίας, αξιοπρέπειας και προοπτικής. Που θα συνοδεύεται από πόρους, αλλά κυρίως από αποφασιστικές πολιτικές βασιζόμενες σε σύγχρονα, έξυπνα εργαλεία. Αν δεν συνεργαστούμε όλοι μαζί προς την κατεύθυνση αυτή, η ανεργία θα συνεχίσει να ψαλιδίζει τα κοινωνικά θεμέλια της Ένωσής μας και κυρίως τις προοπτικές των προσπαθειών μας».
