Ανταπόκριση από τη Ρώμη. Συνέντευξη στον Αργύρη Παναγόπουλο
O Ματέο Ρέντζι καταστρέφει με μεθοδικότητα την αντιπροσωπευτική κοινοβουλευτική δημοκρατία, εγκαθιδρύοντας ένα δημοκρατικοφανές καθεστώς που θα ελέγχεται από την εκτελεστική κυβερνητική εξουσία, ενώ η ιταλική οικονομία οδηγήθηκε σε ύφεση, ενισχύοντας τις εκτιμήσεις ότι θα χρειαστεί ένας διορθωτικός προϋπολογισμός λιτότητας, που μπορεί να φθάσει και τα 20 δισ. ευρώ, δεδομένης της προσήλωση του Ρέντζι στην πολιτική της λιτότητας.
«Καταθέσαμε 6.000 τροποποιήσεις για να αποφύγουμε την κατάργηση της εκλεγμένης από την καθολική ψήφο των πολιτών Γερουσίας, ενώ ετοιμαζόμαστε να δώσουμε μια νέα μάχη χαρακωμάτων στη Βουλή», τόνισε την «Αυγή» ο Νικόλα Φρατογιάνι, ο συντονιστής και βουλευτής της Αριστεράς Οικολογίας Ελευθερίας, εκτιμώντας πως η συμμετοχή του κόμματός του στο «ψηφοδέλτιο Τσίπρας» αποτελεί τη μεγάλη πρόκληση για την αλλαγή της πολιτικής της λιτότητας στην Ευρώπη, παρά τις δυσκολίες και τον κατακερματισμό της ιταλικής Αριστεράς.
* Μέσα στο καλοκαίρι, ο Ρέντζι προωθεί μια μεγάλη συνταγματική μεταρρύθμιση που αλλοιώνει βαθιά τα χαρακτηριστικά της μεταπολεμικής ιταλικής δημοκρατίας, η οποία περιλαμβάνει την κατάργηση της εκλεγμένης Γερουσίας και την αναβάθμιση της εκτελεστικής εξουσίας. Μια μεταρρύθμιση και μια αλλαγή του εκλογικού νόμου που προωθείται με τη συνεργασία του Μπερλουσκόνι...
Οι συζητήσεις για την αλλαγή του εκλογικού νόμου και τη συνταγματική μεταρρύθμιση συνδέονται πάρα πολύ μεταξύ τους, γιατί με την πρόταση για κατάργηση της εκλεγμένης Γερουσίας και τη δημιουργίας μιας Γερουσίας δευτέρου βαθμού, που θα εκλέγεται από τα περιφερειακά συμβούλια, σε συνάρτηση με την υιοθέτηση ενός υπερ-πλειοψηφικού εκλογικού νόμου κινδυνεύει να οικοδομήσει ένα μοντέλο στο οποίο μια μειοψηφία, ίσως η μεγαλύτερη από τις μειοψηφίες, θα τα παίρνει όλα!
Μια μειοψηφία στην κοινωνία θα παίρνει την πλειοψηφία στο Κοινοβούλιο, θα ελέγχει την κυβέρνηση, θα εκλέγει τον πρόεδρο της δημοκρατίας, θα διορίζει τους δικαστές του Ανώτατου Συνταγματικού Δικαστηρίου και του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου. Αυτή είναι η μεταρρύθμιση του «πάρ' τα όλα», που περιορίζει τη δημοκρατία και μειώνει τα αντισταθμίσματα ανάμεσα στις εξουσίες που προέβλεπε το Σύνταγμά μας, ενισχύοντας υπερβολικά την εκτελεστική εξουσία, δηλαδή την κυβέρνηση έναντι της νομοθετικής και δικαστικής εξουσίας.
* Πώς αντιδράσατε;
Εργαστήκαμε πολύ σκληρά στη Γερουσία και θα κάνουμε το ίδιο και στη Βουλή όταν θα έρθει για ψήφιση τη μεταρρύθμιση του Ρέντζι, ενώ παράλληλα προωθήσαμε τη διοργάνωση δημοψηφισμάτων εναντίον του δημοσιονομικού συμφώνου. Με τους επτά ηρωικούς μας γερουσιαστές καταθέσαμε 6.000 τροποποιήσεις για να κωλυσιεργήσουμε τη διαδικασία. Καταφέραμε να επιβραδύνουμε επί μήνες την ψήφιση της μεταρρύθμισης του Ρέντζι, που νόμιζε ότι θα ξεμπερδέψει μέσα σε ελάχιστο χρόνο. Κατάφεραν να ξεπεράσουν την κωλυσιεργία και να αποφύγουν τις τροποποιήσεις, αλλά πιστεύουμε ότι βρισκόμαστε ακόμη στην αρχή μιας μεγάλης πολιτικής μάχης, γιατί η συνταγματική μεταρρύθμιση πρέπει να περάσει τέσσερις φορές από το Κοινοβούλιο, πηγαίνοντας από τη Βουλή στη Γερουσία και μετά ξανά στη Βουλή για να ψηφιστεί ολοκληρωτικά. Εμείς στοιχηματίζουμε σε μια σκληρή κοινοβουλευτική μάχη για να μην ψηφιστεί η μεταρρύθμιση με τα δύο τρίτα της Βουλής και να οδηγηθούμε σε δημοψήφισμα. Εκεί θα αναμετρηθούμε διαφορετικά.
* Η μεταρρύθμιση δυσκολεύει πολύ και τη διοργάνωση λαϊκών δημοψηφισμάτων και τους νόμους λαϊκής πρωτοβουλίας, αυξάνοντας πάρα πολύ τον αριθμό των υπογραφών που χρειάζονται, περιορίζοντας τις μορφές άμεσης δημοκρατίας...
Προσπαθούν σε όλα τα επίπεδα να περιορίσουν τα περιθώρια της αντιπροσωπευτικής και άμεσης δημοκρατίας.
* Δώσατε μέχρι στιγμής τη μάχη εναντίον της μεταρρύθμισης με άλλες πολιτικές δυνάμεις, όπως το Κίνημα των Πέντε Αστέρων του Γκρίλο και ανεξάρτητους γερουσιαστές. Πιστεύετε ότι μπορεί να υπάρξει μια γενικότερη συνεργασία για την υπεράσπιση της δημοκρατίας στην Ιταλία;
Με το Κίνημα Πέντε Αστέρων του Γκρίλο υπάρχει μια πρόσκαιρη σύγκλιση εναντίον της μεταρρύθμισης στη Γερουσία, ενώ με τη Λέγκα του Βορρά η σύγκλιση είναι στιγμιαία. Ελπίζω με το Κίνημα Πέντε Αστέρων να συνεχιστεί αυτή η σύγκλιση και στη Βουλή, αν και είναι πολύ δύσκολο εξαιτίας της ιδιαιτερότητας του Κινήματος στην άσκηση της πολιτικής του. Εμείς στοχεύουμε στη μεγαλύτερη σύγκλιση δυνάμεων για το κάθε επίμαχο θέμα της μεταρρύθμισης, για να το αντιμετωπίσουμε από ισχυρότερες θέσεις. Με το Κίνημα του Γκρίλο έχουμε μεγάλες διαφορές στα κοινωνικά και οικονομικά θέματα και είναι δύσκολος ένας πραγματικός συντονισμός.
* Έχετε αφήσει όμως και ένα παράθυρο ανοιχτό προς το τμήμα του Δημοκρατικού Κόμματος, που αντιμετωπίζει με σκεπτικισμό τη μεταρρύθμιση.
Ένα τμήμα του Δημοκρατικού Κόμματος είχε το θάρρος να υποστηρίξει στη Γερουσία τις θέσεις μας και να μην πειθαρχήσει στις εκκλήσεις του Ρέντζι για ενιαία γραμμή. Αυτό το κομμάτι ψήφισε κατά της μεταρρύθμισης και ελπίζουμε να το κάνει σε λίγη ώρα. Ελπίζουμε να είναι συνεπείς, για να μπορέσουμε να συνεχίσουμε τη συζήτηση και τον συντονισμό μας και για οικονομικά και κοινωνικά θέματα, δεδομένου ότι προερχόμαστε όλοι από την ίδια πολιτική κουλτούρα, αυτή της ιταλικής Αριστεράς.
* Σχετικά με τα οικονομικά θέματα, είδαμε ότι η Ιταλία βρίσκεται σε «τεχνική ύφεση» και πιθανώς ο Ρέντζι θα πρέπει να παρουσιάσει έναν συμπληρωματικό προϋπολογισμό λιτότητας...
Καταγγέλλουμε εδώ και μήνες ότι ο Ρέντζι επενδύει πολλές δυνάμεις και ενέργεια για να περάσει τις συνταγματικές μεταρρυθμίσεις, ώστε να αποπροσανατολίσει την προσοχή του κόσμου από τα πραγματικά του προβλήματα, την αύξηση της ανεργίας, τη λιτότητα, την ύφεση, τον κοινωνικό κατακερματισμό.
Σε αυτά τα θέματα δεν υπάρχει καμιά απάντηση από τον Ρέντζι. Δεν μας παρουσίασε κανένα πρόγραμμα βιομηχανικής πολιτικής, ένα σχέδιο για τη δημιουργία θέσεων εργασίας, τη στήριξη των εισοδημάτων, δεν υπάρχει η παραμικρή ικανότητα από την πλευρά του να αμφισβητήσει την πολιτική της λιτότητας. Ο Ρέντζι πάει στην Ευρώπη λέγοντας ότι θα σεβαστεί τις δεσμεύσεις και ότι το πρόβλημα είναι να βρει ένα περιθώριο ελαστικής εφαρμογής των συμφωνιών. Το έχουμε επαναλάβει άπειρες φορές ότι όσο υπάρχουν οι συμφωνίες λιτότητας δεν υπάρχουν περιθώρια για ελαστική εφαρμογή τους. Ή αμφισβητεί κανείς αυτή την πολιτική, ή διαφορετικά η Ιταλία, όπως και άλλες χώρες, κινδυνεύει να μην τα καταφέρει.
* Μέσα σε αυτό το πλαίσιο το εξάμηνο της ιταλικής προεδρίας δεν ανταποκρίνεται στις μεγάλες «υποσχέσεις» του Ρέντζι...
Το εξάμηνο της ιταλικής προεδρίας πάει άσχημα. Ο Ρέντζι δεν έχει πάρει θέση, δεν έχει πει τίποτα, δεν είδαμε καμία πρωτοβουλία. Μόνο μια αντιπαράθεση για τους διορισμούς των Ευρωπαίων επιτρόπων και κυρίως για τη θέση της εξωτερικής πολιτικής. Δεν είδαμε καμία πρωτοβουλία ούτε στην εξωτερική πολιτική! Τον Σεπτέμβριο θα είμαστε στα μισά του εξαμήνου και δεν θα έχουμε δει τίποτα. Στο οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο, ο Ρέντζι και η κυβέρνησή του δεν έκαναν τίποτα, ενώ στη διεθνή σκηνή παρέμειναν μουγκοί μπροστά στις σφαγές στη Γάζα. Η σιωπή της Ιταλίας μάς πάγωσε το αίμα.
* Σε ό,τι αφορά την ευρωπαϊκή πολιτική, συμμετέχετε στο «ψηφοδέλτιο Τσίπρας». Αρκετά ηγετικά στελέχη της Αριστεράς Οικολογίας Ελευθερίας, μεταξύ των οποίων και εσείς, παρακολουθήσατε την πανιταλική συνδιάσκεψη της «Άλλης Ευρώπης». Πώς βλέπετε αυτή την εμπειρία;
Για εμάς, και εμένα προσωπικά, η επιλογή αυτή είναι πολύ σημαντική τόσο για την πολιτική μας στην Ευρώπη όσο και για την πρόκληση που εμπεριέχει. Αποφασίσαμε να υποστηρίξουμε τον Αλέξη Τσίπρα στην Ευρώπη γιατί η πλατφόρμα του αποτελεί μια πραγματική ανάγκη για να αλλάξουμε πολιτική στην Ευρώπη. Δεν είμαστε μόνο ικανοποιημένοι, μα απολύτως πεπεισμένοι ότι η επιλογή να είμαστε με τον Τσίπρα στην Ευρώπη αποτελεί τη μόνη επιλογή που επιτρέπει να δώσουμε ένα μήνυμα ισχυρής ρήξης με αυτά που συνέβησαν στην Ευρώπη τα τελευταία χρόνια και τον καταστροφικό τρόπο που η Ευρώπη αντιμετώπισε την κρίση.
Στην Ιταλία υπάρχει το πρόβλημα του κατακερματισμού και των διαφωνιών της ιταλικής Αριστεράς, με αποτέλεσμα η Αριστερά να δυσκολεύεται κάθε φορά να αναγνωρίζεται, να διασφαλίζει έναν αμοιβαίο σεβασμό και να αγωνίζεται μέχρι τέλους σε μια κοινή προοπτική. Φαίνεται ότι πάντα προέχουν κατά μέρους στοιχεία, όπως συνέβη και με την εμπειρία της Αριστεράς Οικολογίας Ελευθερίας. Ελπίζουμε κάποια στιγμή να ξεπεραστούν αυτά τα προβλήματα. Σήμερα όμως δεν μπορούμε να πούμε ότι έχουμε επιλύσει την κατάσταση.
