Κοιτάζοντας γύρω μας τις μέρες αυτές, απορίες μάς γεμίζουν. Ερωτήματα. Γιατί τόσο μίσος; Τι γεννάει η εποχή μας με τόση ένταση; Πόλεμοι, καταστροφές, πρόσφυγες να μην έχουν γη να ακουμπήσουν, φωτιές. Και πιο κοντά μας μισαλλοδοξία, το μαύρο φίδι που εκκολάφτηκε από το αυγό του, να σέρνεται. Απορίες.
"Πώς έγινε με τούτο τον αιώνα
και γύρισε καπάκι η ζωή
Πώς το 'φεραν η μοίρα και τα χρόνια
να μην ακούσεις έναν ποιητή"
αναρωτιέται και ο ποιητής.
Και απάντηση δεν υπάρχει.
Αντίδοτα λοιπόν χρειάζονται. Και στις δύσκολες στιγμές η Τέχνη, η Λογοτεχνία, η Ιστορία, η Επιστήμη είναι αυτά που θα μπορούσαν να κρατήσουν το μυαλό των ανθρώπων μακριά από τον παραλογισμό. Και οι θεσμοί που τα εκφράζουν. Ευτυχώς λοιπόν που υπάρχουν και αυτά. Πρέπει να προσπαθήσουμε, να τα ανακαλέσουμε, να τα ζήσουμε, μήπως καταφέρουμε και βρούμε όχι τις απαντήσεις που χρειαζόμαστε, αλλά την παρηγοριά που έχουμε ανάγκη. Και το χάδι των ιδεών θα μας δώσει σιγά σιγά τη δύναμη να κατανοήσουμε, να παλέψουμε, να ανατρέψουμε τη σκοτεινιά που μας περιβάλλει.
Παραφράζοντας τον Βολταίρο θα λέγαμε πώς αν δεν υπήρχαν βιβλιοθήκες, θα ήταν ανάγκη σήμερα να τις εφεύρουμε! Χώροι που λειτουργούν ιαματικά για τις καρδιές και τις ψυχές των ανθρώπων. Παντού. Στη Συρία, κάτοικοι που έμειναν εκεί, συγκεντρώνουν τα βιβλία που βρίσκουν στα εγκαταλειμμένα σπίτια, δημιουργούν μια βιβλιοθήκη, ούτως ώστε όταν επιστρέψουν οι κάτοικοι να βρουν τα βιβλία τους. Και μέχρι τότε τα διατηρούν, τα καταγράφουν, τα διαβάζουν! Οι ιδέες και το χαρτί ενάντια στη μαύρη νύχτα που έχει τυλίξει τη χώρα. Η βιβλιοθήκη ως πράξη αντίστασης και θεραπείας.
Στα καθ' ημάς τώρα, στις μέρες της κρίσης, οι βιβλιοθήκες μας πρόσφεραν (και προσφέρουν) ένα τεράστιο έργο. Με τα βιβλία τους, με τα προγράμματά τους, με τις εκδηλώσεις τους, με τις λέσχες ανάγνωσης. Σημείο ανεφοδιασμού για τις ταλαιπωρίες της καθημερινότητας. Χώρος σκέψης και δημιουργίας. Χώρος δημοκρατίας και συμμετοχής. Ευτυχώς λοιπόν που σε τέτοιες εποχές βρέθηκαν δομές να υποστηρίξουν τους ανθρώπους. Βιβλία, λέξεις και ιδέες που κυκλοφορούν ανεμπόδιστα. Που περιμένουν τους ανθρώπους να τους δώσουν λίγο φως. Και όχι μόνο. Έχουμε γράψει συχνά εδώ για την πλούσια γκάμα υπηρεσιών που προσφέρουν οι βιβλιοθήκες μας προς όλες τις κοινωνικές ομάδες. Χωρίς αποκλεισμούς και φραγμούς. Χωρίς κόστος και επιβαρύνσεις.
Ω ναι! Αν δεν υπήρχαν οι βιβλιοθήκες, θα έπρεπε να τις εφεύρουμε σήμερα. Και ας ελπίζουμε ότι σιγά σιγά το έργο τους θα αναγνωριστεί από το κράτος και θα ενισχυθούν για να προσφέρουν ακόμα περισσότερα.
Καλλίμαχος