Ολοένα και πιο επικίνδυνη για τη διεθνή ασφάλεια γίνεται η ουκρανική κρίση με μια σπίθα να είναι αρκετή για να προκαλέσει ευρύτερη ανάφλεξη. Η κυβέρνηση του Κιέβου χαρακτήρισε την Παρασκευή ως "εισβολή" την είσοδο του ρωσικού κονβόι με την ανθρωπιστική βοήθεια στο έδαφος της Ανατολικής Ουκρανίας. Ελπίδες για εκτόνωση έδινε πάντως την ίδια ώρα η επικείμενη συνάντηση του προέδρου Πούτιν με τον Ουκρανό ομόλογο του.
Το μεσημέρι της Παρασκευής 90 από τα συνολικά 260 φορτηγά της ρωσικής αυτοκινητοπομπής πέρασαν τα σύνορα με κατεύθυνση το Λουχάνσκ. Το Κίεβο ανακοίνωσε αμέσως ότι η διέλευση έγινε χωρίς την άδεια του και ότι τα φορτηγά δεν συνοδεύονταν από μέλη του Ερυθρού Σταυρού. Η Διεθνής Επιτροπή του οργανισμού ανακοίνωσε ότι δεν συνοδεύει τα φορτηγά "εξαιτίας της εύφλεκτης κατάστασης" που επικρατεί στην περιοχή και ελλείψει εγγυήσεων ασφαλείας.
"Πρόκειται για άμεση εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία" δήλωσε ο επικεφαλής της Υπηρεσίας Ασφαλείας της Ουκρανίας, Βαλεντίν Ναλιβαϊτσένκο. Ο ίδιος ξεκαθάρισε πάντως ότι η Ουκρανία δεν θα κάνει χρήση βίας κατά των φορτηγών και θέλει να αποφευχθούν οποισδήποτε "προκλήσεις". Στελέχη της ουκρανικής κυβέρνησης ανέφεραν, ωστόσο, σε κατ' ιδίαν συνομιλίες τους ότι η Ρωσία είναι υπεύθυνη για οτιδήποτε συμβεί στα φορτηγά, ενώ την ίδια στιγμή η Μόσχα διεμήνυε ότι θα αντιδράσει εφόσον η ανθρωπιστική αποστολή δεχτεί επίθεση.
Πόσο πιθανό είναι κάτι τέτοιο; Αρκετά αν αναλογιστεί κανείς ότι το Λουγκάνσκ παραμένει περικυκλωμένο από ισχυρές δυνάμεις του ουκρανικού στρατού που δεν διστάζουν, όπως και οι φιλορώσοι αυτονομιστές που το υπερασπίζονται, να εκτοξεύουν πυραύλους προς πάσα κατεύθυνση. Ακόμη και μια αστοχία θα μπορούσε, επομένως, να φέρει την καταστροφή που στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν θα αποτελεί σχήμα λόγου.
Το παράδοξο είναι ότι τη στιγμή που οι εξελίξεις στην Ουκρανία χαρακτηρίζονται από τόσο -επικίνδυνη- ρευστότητα, την εμφάνισή τους κάνουν και οι πρώτες ενδείξεις πιθανής αποκλιμάκωσης. Χθες, η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ επρόκειτο να ταξιδέψει στο Κίεβο για να συναντηθεί με τον Ουκρανό πρόεδρο Πέτρο Ποροσένκο. Με τον Ποροσένκο θα συναντηθεί την Τρίτη και ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν στο πλαίσιο της συνόδου κορυφής Ε.Ε., Ρωσίας και Ουκρανίας που θα πραγματοποιηθεί στο Μινσκ.
Η Μόσχα χαρακτήρισε τις συναντήσεις αυτές ως "βήμα προς την αποκλιμάκωση". Ένα τέτοιο βήμα μπορεί να θεωρηθεί και ο εξοβελισμός της Πολωνίας από την τετραμερή υπουργική διάσκεψη για την Ουκρανία που διεξήχθη την προηγούμενη εβδομάδα στο Βερολίνο. Ως εκφραστής μέχρι τώρα των πιο ακραίων αμερικανικών θέσεων, η Βαρσοβία αποτελούσε το μεγαλύτερο εμπόδιο στην αναζήτηση διπλωματικής διεξόδου στην κρίση. Η απομάκρυνσή της από τις διαπραγματεύσεις μπορεί επομένως να σηματοδοτεί μια αλλαγή στη στάση της ευρωπαϊκής ηγεσίας, η οποία φαίνεται να συνειδητοποιεί όλο και περισσότερο το κόστος του συνεχιζόμενου εμπορικού πολέμου με τη Ρωσία.
Το μεγάλο ερωτηματικό παραμένει φυσικά η στάση της Ουάσιγκτον. Μπορεί όμως κανείς να ελπίζει βάσιμα ότι το πρόσωπο του τέρατος που η ίδια γέννησε σε Ιράκ και Συρία είναι πια αρκετά αποκρουστικό και ευδιάκριτο ώστε τα γεράκια του Πενταγώνου και του Στέιτ Ντιπάρτμεντ να χάσουν για ένα διάστημα τη διάθεση για "παιχνίδια πολέμου" στην Ευρώπη. Παιχνίδια που στην περίπτωση της Ουκρανίας θα μπορούσαν να τινάξουν στον αέρα ό,τι έχει απομείνει από τη διεθνή σταθερότητα.
