Συνέντευξη στον Θάνο Μαντζάνα
Ένας νέος τραγουδοποιός και ερμηνευτής που μιλάει απλά, κατανοητά και καθημερινά για τα μικρά προβλήματα που ταλανίζουν λίγο – πολύ όλους και όλες μας και γι' αυτό καταλήγουν να είναι τα μεγάλα προβλήματα ολόκληρης της ελληνικής κοινωνίας. Ένας μουσικός με σοβαρή παιδεία ο οποίος εξακολουθεί να σπουδάζει και να μελετά και γι' αυτό, αν και προσεγγίζει τις συνθέσεις του με τον αυθορμητισμό και την αθωότητα του αυτοδίδακτου, φτιάχνει τραγούδια απρόσμενα φροντισμένα και δουλεμένα. Ένας δίσκος, το «8», που φαίνεται σα να ήρθε από το πουθενά, χωρίς κάποια προηγούμενη διαδρομή. Ταυτόχρονα όμως και ένα ντεμπούτο album το οποίο, χωρίς μεν να καινοτομεί, πλημμυρίζει από μιαν κάποτε ακόμα και απολαυστική φρεσκάδα, σφιχτοδεμένες μπαλάντες που δεν πλατειάζουν μουσικά ούτε στιγμή και σε ορισμένες περιπτώσεις ποικίλονται από γλυκύτατους jazz ή και latin ενορχηστρωτικούς υπαινιγμούς με στίχους προσωπικότατους και συχνά πολύ εσωτερικούς μεν αλλά ούτε στο ελάχιστο εσωστρεφείς ή «κλειστοφοβικούς». Και εντέλει μια ακόμα καλαίσθητη και ουσιαστική πρόταση από την ανεξάρτητη Antelma Music του Στάθη Δρογώση που αξίζει να ακούσετε αλλά και να γνωρίσουμε λίγο καλύτερα τον δημιουργό της μέσα από μια συζήτηση μαζί του.
Πριν το «8» υπάρχει το «1», τι, πώς, πότε και γιατί ήταν λοιπόν αυτό το 1 στην δική σας περίπτωση;
Το 1 περιλαμβάνει τον θείο μου που ζει στην Κύπρο και ο οποίος μάλλον μου μετέδωσε την αγάπη του για τη κιθάρα, το «Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band» των Beatles σε βινύλιο (πολύ παλιά αυτό!) και τα μαθήματα κλασικής κιθάρας που ξεκίνησα σε σχετικά μικρή ηλικία.
Έχετε γεννηθεί στην Λάρισα, ποια ερεθίσματα λοιπόν μπορεί να δώσει η συγκεκριμένη πόλη σε ένα νέο μουσικό; Ή μήπως είναι ακριβώς το γεγονός ότι δεν έχει να δώσει κανένα;
Σε μικρή ηλικία όντως όχι πολλά ερεθίσματα...Δεν είναι ότι η Λάρισα είναι τόσο μικρή πόλη αλλά δεν έχει γίνει σοβαρή προσπάθεια να δημιουργηθεί μια αξιοπρεπής μουσική σκηνή που θα μπορούσε να ενθαρρύνει παιδιά στην ηλικία των δέκα πέντε – δέκα έξι να ασχοληθούν λίγο πιο σοβαρά με τη μουσική. Αυτό όμως συμβαίνει γενικότερα στην ελληνική επαρχία...
Είχατε συμμετάσχει ερμηνευτικά στον τελευταίο δίσκο ενός πολύ ιδιοσυγκρασιακού μουσικού, του Μάρκου Δεληβοριά. Πώς γνωριστήκατε και προέκυψε αυτή η συνεργασία; Ακόμα πιο σημαντικό όμως, πόσα και ποια κοινά πιστεύετε ότι έχει η δουλειά του με την δική σας και κατά πόσον ταυτιστήκατε με τα δύο τραγούδια του που ερμηνεύσατε;
Γνωριστήκαμε μέσω του Κώστα Παρίσση στο στούντιο Praxis καθώς ηχογραφούσαμε πάνω - κάτω την ίδια περίοδο τους δίσκους μας. Αν και τα ακούσματα μας είναι αρκετά διαφορετικά τον εκτιμώ πολύ σαν μουσικό αλλά και ως άνθρωπο. Όχι επειδή συμμετείχα ο ίδιος αλλά θεωρώ ότι το «Κάτω Απ' Τη Γη» είναι απ τις καλύτερες δουλειές του...Με τα τραγούδια που ερμήνευσα στον δίσκο του ταυτίστηκα αρκετά, γενικά υπάρχουν κοινά σημεία στην δουλειά μας.
Με ποιους άλλους έχετε ίσως συνεργαστεί και αντίστοιχα με ποιους θα θέλατε πολύ να συνεργαστείτε, πέραν βέβαια από κοινές ζωντανές εμφανίσεις;
Πέρα απ' τους Οι Φίλοι Του Παβαρότι, το σχήμα δηλαδή που συμμετείχε στον συγκεκριμένο δίσκο του Μ. Δεληβοριά, δισκογραφικά δεν είχα άλλη συνεργασία. Θα ήθελα να συνεργαστώ με τον Λουκιανό Κηλαηδόνη, τον Βαγγέλη Γερμανό και πολλούς άλλους...Από ξένες μπάντες τελευταία μου αρέσουν οι Cracow Klezmer Band και οι bendbash οπότε θα τρελαινόμουν αν συνεργαζόμουν μαζί τους. Επίσης ένα διαχρονικό μου απωθημένο είναι να παίξω σάμπα με μια – οποιαδήποτε - βραζιλιάνικη μπάντα, θα ήταν ωραία αυτό να συνδυαστεί και με ένα ταξίδι στη Βραζιλία!
Ποιες θεωρείτε ο ίδιος τις κυριότερες επιρροές σας; Στην πλειοψηφία τους προέρχονται από τον χώρο της ελληνικής ή της διεθνούς μουσικής σκηνής;
Θα σου πω κάποια albums που θυμάμαι ότι τα έχω λιώσει ακούγοντας τα, παλαιότερα (προφανώς!) το «Sgt Pepper's Lonely Hearts Club Band» των Beatles, το «ΟK Computer» των Radiohead και το «Ξεσσαλονίκη» των Ξύλινα Σπαθιά. Πιο πρόσφατα ένα live άλμπουμ του Marcelo Camelo, τα albums του Quantic με Combo Barbaro και Alice Russell, το «Submarine» του Alex Turner και το «In Between Dreams» του Jack Johnson.
Μερικά τραγούδια σας έχουν έναν πολύ όμορφο jazz «αέρα», συμπτωματικό ή όντως σας αρέσει πολύ αυτό το μουσικό είδος;
Μου αρέσει και με τον καιρό όλο και περισσότερο! Από τους παλαιότερους μου αρέσουν οι Ella Fitzgerald, Louis Armstrong και Nat King Cole και από νεότερους/ες οι Medeleine Peyroux, Esperanza Spalding και πολλοί άλλοι ενώ φυσικά αγαπώ πολύ και σχεδόν οτιδήποτε σχετικό προέρχεται από την Βραζιλία, από Joao Gilberto μέχρι Rosa Passos. Το θέμα είναι να καταφέρω να παίξω με τέτοιο τρόπο κιθάρα ώστε να μπορέσω να μπω πιο βαθιά σ' αυτές τις μουσικές και αυτό είναι κάτι που ακόμα το δουλεύω.
Η αφηγηματική μπαλάντα είναι το ιδίωμα/ύφος που σας εκφράζει περισσότερο;
Ήταν το ύφος που μου άρεσε περισσότερο τον καιρό που έγραψα και ηχογράφησα τον δίσκο όμως τώρα έχουν αλλάξει λίγο οι προτιμήσεις μου. Αλλά η αφηγηματική μπαλάντα έχει πάντα την χάρη της...
Επιτρέπεται να ρωτήσω ποια ήταν τα προβλήματα υγείας που αναφέρετε ως μέρος της θεματολογίας του δίσκου;
Ένα άσχημο πρόβλημα στην μέση που με έριξε στο κρεβάτι για περίπου έναν χρόνο.
Δηλώνετε κατά συνείδηση πότης ή είναι η ιδέα μου;
Η ερώτηση σου αυτή συνδέεται με την προηγούμενη, αφού λοιπόν ξεπέρασα τους πόνους στη μέση έγινα για ένα μεγάλο διάστημα κατά συνείδηση καλοπερασάκιας. Το ποτό συχνά βοηθάει να περάσεις καλύτερα στις εξόδους σου και το κατανάλωνα γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο.
Τί είναι για εσάς η νύχτα που της αφιερώνετε μια σχεδόν ωδή;
Το «8» δεν έχει να κάνει μόνο με τη νύχτα, έχει βέβαια να κάνει και με αυτήν με την έννοια ότι η νύχτα προσφέρεται για να περάσεις καλά. Γενικότερα όμως έχει να κάνει με την τρελή διάθεση που είχα να βγω και να περάσω καλά και αυτό είχε σαν αναγκαία προϋπόθεση το να κοιμηθώ αργά, να ξυπνήσω αργά, να καταναλώσω όσο αλκοόλ χρειαζόταν και να ευχαριστηθώ κάθε στιγμή της τότε αργόσχολης καθημερινότητας μου.
Τελικά ποιο από τα δύο συμβαίνει, προτιμάτε την τεμπελιά ή απλά απεχθάνεστε τις δεσμεύσεις και τα συμπαρομαρυρούντα αυτού που αποκαλούμε «δουλειά»;
Η δουλειά είναι μια έννοια με πολλές όψεις, η αλήθεια είναι ότι αν δεν δουλέψω δεν θα καταφέρω ποτέ να βγάλω τα χρήματα που χρειάζομαι για να πληρώνω τα ωδεία όπου ακόμα σπουδάζω. Σέβομαι μεν το δικαίωμα στην τεμπελιά αλλά και απαιτώ σεβασμό στο δικαίωμα καθενός στην εργασία. Δεν θα πρέπει όμως να συγχέουμε την εργασία με τη εκμετάλλευση γιατί, αν και εγώ είμαι από τους τυχερούς, ξέρω ότι επικρατεί αυτή η σύγχυση.
Η κρίση αλήθεια που βιώνει η χώρα και μαζί της οι περισσότεροι από εμάς έχει αφήσει καθόλου τα ίχνη της στον δίσκο σας;
Το τραγούδι μου «Μαρμελάδα Σύκο» μιλάει ακριβώς για αυτό, είναι οι σκέψεις ενός ανέργου που, όπως λέει, «θα μπορούσα να είμαι ξενιτεμένος λογιστής ή και θυρωρός στην Ελλάδα». Και στην πραγματικότητα εκείνη τη περίοδο έστελνα αιτήσεις για δουλειά παντού και δεν απαντούσε κανείς...Στη συνέχεια ο άνεργος αυτός συμβουλεύεται τους γονείς του και η μεν μητέρα του του διαβάζει τα άστρα ο δε πατέρας του προτείνει την παραγωγή μαρμελάδας σύκου. Ήμουν για κάποιο καιρό άνεργος και ξέρω ότι όταν βιώνεις αυτή την κατάσταση σκέφτεσαι ασυνάρτητα...
Αν δεν υπήρχε η Antelma Music του Στάθη Δρογώση θα είχε κυκλοφορήσει ποτέ αυτό το album; Αν όχι, πώς θα ερχόταν σε επαφή ο κόσμος με την δουλειά σας;
Δεν έχω ιδέα, ίσως έβρισκα κάποιον άλλο τρόπο....Χαίρομαι πάντως που ο Στάθης Δρογώσης μου έδωσε την ευκαιρία και χαίρομαι επίσης βλέποντας πως στην Antelma υπάρχει όντως αυτή η μουσική ελευθερία. Υπάρχουν ωραίες και πολύ διαφορετικές μεταξύ τους δουλειές στην Antelma όπως εύκολα μπορεί να διαπιστώσει κανείς.
Ζείτε από την μουσική σας ή χρειάζεται να ασκείτε κάποιο άλλο επάγγελμα;
Χρειάζεται να ασκώ άλλο επάγγελμα και πιο συγκεκριμένα του λογιστή Αλλά ευτυχώς τουλάχιστον ούτε καν χρειάστηκε να σκεφτώ να ξενιτευτώ όπως ο χαρακτήρας του τραγουδιού μου....
Και ποια σκέφτεστε και σχεδιάζετε να είναι τα επόμενα βήματα σας;
Δισκογραφικά δουλεύω ένα πολύ διαφορετικό και ενδιαφέρον project, γενικά έχω διάθεση να γράφω διαφορετικά πράγματα. Όσο για συναυλίες θα κάνω κάποιες μόνο με την κιθάρα μου μετά τα Χριστούγεννα σε μικρούς αθηναϊκούς χώρους.
Τέτοιους ακριβώς δηλαδή που να ταιριάζουν απόλυτα με «χαμηλόφωνες», διακριτικές αλλά και ουσιώδεις νέες μουσικές παρουσίες όπως αυτή του Δημήτρη Μπαλογιάνη...
