Η δημόσια θέση αποτελεί αμφίστομη μάχαιρα. Η διαπίστωση ισχύει, σε ορισμένο βαθμό, παγκοσμίως, στην Ελλάδα όμως τόσο η κατάληψή της όσο και η εγκατάλειψή της πραγματοποιούνται υπό συνθήκες αυθαιρεσίας, αδιαφάνειας και συνεπειών που παραπέμπουν ευθέως στην πολιτική ιστορία της αρχαίας Ρώμης και στη μετάλλαξή της, de facto αλλά μέχρι τέλους όχι de jure, από δημοκρατία σε αυτοκρατορία. Οι Έλληνες αξιωματούχοι βιώνουν την απότομη άνοδο και πτώση από την κλίμακα της Ιστορίας με όρους βασιλικής διαδοχής σαιξπηρικής τραγωδίας, επίζηλοι και απρόσιτοι στην λάμψη της ανέλεγκτης ισχύος τους, αλλά και υποψήφια θύματα προδιαγεγραμμένης ηθικής εξόντωσης και αμαύρωσης μνήμης από τον διάδοχό τους ή υπέρ αυτού. Από αυτόν τον κανόνα δεν προστατεύει ούτε η -ούτως ή άλλως συμπτωματική- συνδρομή ικανοτήτων σε ένα πρόσωπο, σπανίως δε συνεκτιμάται η εν γένει διαδρομή του, ενώ η οργάνωση σιγής έχει αναδειχθεί ως το αποτελεσματικότερο εργαλείο αδάπανου κανιβαλισμού του αποκαθηλούμενου.
Ο κανόνας αυτός έχουμε την αίσθηση ότι δεν εισήγαγε εξαίρεση ούτε για τον διεθνώς ανεγνωρισμένο αρχιμουσικό Νίκο Αθηναίο, που, στις αρχές του νέου αιώνα, εγκατέλειψε μιαν αξιοσημείωτη γερμανική σταδιοδρομία, στις εσχατιές των «νέων χωρών» της επανενωμένης Γερμανίας, προκειμένου να αναλάβει τη θέση του καλλιτεχνικού διευθυντή του Μεγάρου Μουσικής Θεσσαλονίκης, την οποία διατήρησε καθ' όλη τη διάρκεια της πραγματικής λειτουργίας του Οργανισμού (2000 - 2010). Μιας λειτουργίας, η οποία, λόγω της κρίσης(;), έχει εν τοις πράγμασι, τουλάχιστον σε σχέση με τη λόγια μουσική, περίπου ανασταλεί. Η αποχώρηση, ωστόσο, του Αθηναίου από τη θέση αυτή δεν δικαιολογεί την εν τω μεταξύ οιονεί εξαφάνισή του από την agenda των μουσικών μας πραγμάτων, έστω και αν η εξαφάνιση αυτή καταλείπει χρόνο για περισσότερο εντατική ενασχόλησή του με τη σύνθεση, στην οποία ανέκαθεν όμνυε. Η επιστροφή του, έστω και για μια μόνο συναυλία, επικεφαλής της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών (Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 11/04/2013), ως β' καταχώριση του κύκλου «Νέοι Δημιουργοί και Αναδημιουργοί», είναι και εξ αυτού ευπρόσδεκτη.
Το πρώτο μέρος της βραδιάς κάλυψε αμφότερα τα σκέλη του εγκύκλιου προγραμματικού παράτιτλου, αφού το γεγονός εγκαινιάσθηκε με την -ολιγόλεπτη- σύνθεση «Le Mirage» της ήδη βραβευμένης, με Τιμητική Διάκριση Νέου ή Πρωτοεμφανιζόμενου Καλλιτέχνη Κριτικών Μουσικής 2008 Αιγυπτιώτισσας Λίνας Τόνια (γεν. 1985). Η Τόνια γνωρίζει να γράφει για την ορχήστρα, να παίζει με τα ηχοχρώματα, να κινείται σε εναλλασσόμενα επίπεδα ατμοσφαιρικής φόρτισης και συγκρότησε μια πιστευτή μουσική κατάσταση μετεωρισμού μεταξύ οφθαλμαπάτης και πραγματικότητας.
Για το πλέον ρομαντικό, ίσως, το 20ό κοντσέρτο για πιάνο από τα 27 του Μότσαρτ, σε ρε ελάσσονα, αρ. κατ. Koechel 466 (1785), ο Νίκος Αθηναίος δόμησε ανάγνωση στην καλύτερη κεντροευρωπαϊκή παράδοση, χωρίς μετρονομικές ακαμψίες και αυθεντικιστικούς ακκισμούς, παρέχοντας χώρο στον νεαρό Γρηγόρη Ιωάννου (γεν. 1995) να εκθέσει τη δική του -κατ' ανάγκην υπό διαμόρφωση- ερμηνεία ενός τόσο απαιτητικού αριστουργήματος. Αν και αψήφιστη επιλογή, ο μετέφηβος προσημείωσε τη δική του υπόσχεση για τελειοποίηση και εμπειρικό εμπλουτισμό της τεχνικής του, έκθετης πάντως ακόμη έναντι, φερειπείν, του μέτρου της καντέντσας του Μπετόβεν στο α' μέρος (WoO 58). Το έλλειμμα επαρκούς φωτοσκίασης, καθώς και η -ιδίως διακριτή στο β' μέρος- αβαθής φραστική, βοούν για γνωστική εμβάθυνση και προσωπική ωρίμανση. Στην ορμή της ασυγκράτητης ηλικίας του ήρθη ο Ιωάννου για το φλογερό «Patetico» του Σκριάμπιν (σπουδή έργ. 8 αρ. 12, 1894), με το οποίο φιλοδώρησε τους ενθουσιώδεις ακροατές του.
Μετά το διάλειμμα, ο Αθηναίος εκτύλιξε ενώπιόν μας μιαν υψηλής ποιότητας ερμηνεία της 2ης συμφωνίας του Σιμπέλιους (αναθεωρημένη εκδοχή 1903). Και αυτό παρά το γεγονός ότι η ΚΟΑ άγγιξε τα όριά της, με προβληματική ένταξη των χάλκινων στη γενική εικόνα και με σχετική απροθυμία για σιγανό παίξιμο. Η ανάγνωση, ωστόσο, υπήρξε εξαιρετικά οργανωμένη, με ενότητα σύλληψης, υπομονετικές και -γι' αυτό- ανταποδοτικές κλιμακώσεις, καθώς και ένα γενικό momentum στην προώθηση της γεμάτης παγίδες συμφωνικής αφήγησης του Σιμπέλιους. Μια βραδιά γνησίως ψυχαγωγική, πλούσια σε ερεθίσματα και ύλη περαιτέρω προβληματισμού.
