ΚΑΝΝΕΣ, ΑΠΟΣΤΟΛΗ: ΚΩΣΤΑΣ ΤΕΡΖΗΣ
Η Κύπρια Ευρωπαία επίτροπος, υπεύθυνη για τον πολιτισμό, Αντρούλα Βασιλείου, βρέθηκε στις Κάννες για το διεθνές συνέδριο «Ενισχύοντας τον πολιτιστικό πλουραλισμό στην Ευρώπη του αύριο» και παρέλαβε τη διαμαρτυρία των Ευρωπαίων κινηματογραφιστών για το ζήτημα της προστασίας της «πολιτιστικής εξαίρεσης» στις διαπραγματεύσεις για το παγκόσμιο εμπόριο με τους Αμερικανούς. Το κείμενο της διαμαρτυρίας φέρει τις υπογραφές 5.500 κινηματογραφιστών και για τη συγκέντρωσή τους πρωταγωνιστικό ρόλο έπαιξε ο Κώστας Γαβράς. Η Αντρούλα Βασιλείου έδωσε διαβεβαιώσεις ότι η «πολιτιστική εξαίρεση» θα προστατευθεί και ότι το βασικό πρόβλημα που απασχολεί την Κομισιόν και τους αξιωματούχους που είναι αρμόδιοι για τα οπτικοακουστικά είναι το πώς θα καλυφθούν και θα ενθαρρυνθούν οι «υβριδικές» μορφές έκφρασης, που εμφανίζονται και πολλαπλασιάζονται στις μέρες μας μέσα από τη διεύρυνση των τεχνολογικών δυνατοτήτων.
Επιπλέον, ο Κώστας Γαβράς προήδρευσε σε μια άτυπη «Συνέλευση των σκηνοθετών» (στην οποία ήταν παρούσα και η γαλλίδα υπουργός Πολιτισμού, Ορελί Φιλιπέτι), που διοργανώνεται στο πλαίσιο του Δεκαπενθήμερου των Σκηνοθετών και στην οποία συμμετέχουν σκηνοθέτες απ' όλο τον κόσμο που βρίσκονται εδώμ στο Φεστιβάλ των Καννών, ανταλλάσσοντας απόψεις για το παρόν και το μέλλον του κινηματογράφου και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν στις χώρες. Γι' αυτή την εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ανταλλαγή απόψεων θα έχουμε την ευκαιρία να γράψουμε αναλυτικά το επόμενο διάστημα.
Στο Δεκαπενθήμερο Σκηνοθετών προβλήθηκε και η ταινία του Ιρανοελβετού σκηνοθέτη Καβέ Μπακτιάρι «L' escale», ελβετικής παραγωγής, που αφορά ωστόσο άμεσα την Ελλάδα, καθώς καταγράφει τη μοίρα των μεταναστών που έχουν εγκλωβιστεί στην Ελλάδα, στην προσπάθειά τους να μεταβούν στη Δυτική Ευρώπη. Ο Μπαχτιαρί, πολίτης της Ελβετίας σήμερα, καθώς στα οχτώ του χρόνια η οικογένειά του μετακόμισε εκεί, θα βρεθεί στην Ελλάδα για να παρουσιάσει μια μικρού μήκους ταινία του στο Κινηματογραφικό Φεστιβάλ της Λάρισας. Αποφασίζει να επισκεφθεί και την Αθήνα, καθώς έχει πληροφορηθεί ότι εκεί βρίσκεται ένας συγγενής του, μπλοκαρισμένος, στην προσπάθειά του να φτάσει στους συγγενείς του στη Δύση. Ο συγγενής του έφτασε στη Σάμο, όπου τον συνέλαβαν. Κρατήθηκε στην Αθήνα και κάποια στιγμή αφέθηκε ελεύθερος. Τώρα ζει σε ένα υπόγειο διαμέρισμα που νοικιάζει ένας άλλος Ιρανός, τόπο «συνάντησης» και άλλων μεταναστών. Ο σκηνοθέτης θα μείνει τελικά μαζί με τους Ιρανούς της Αθήνας για έναν χρόνο, γυρίζοντας την ταινία, καταγράφοντας την καθημερινότητά τους, τα αδιέξοδα και τον φόβο τους για την άνοδο του νεοναζισμού και τις συνεχείς επιθέσεις σε μετανάστες. Κάποια στιγμή, ένας από τους μετανάστες λέει: «Θέλω να φύγω από αυτή τη χώρα για την Ισπανία, όπου τουλάχιστον θα μπορώ να υπερασπιστώ τα βασικά μου δικαιώματα. Η Ελλάδα δεν δίνει δεκάρα για τα ανθρώπινα δικαιώματα».
Στη διάρκεια του χρόνου, κάποιοι θα κατορθώσουν να φύγουν για τη Δύση, ενώ άλλοι θα αποφασίσουν να γυρίσουν πίσω στο Ιράν, παρά τους κινδύνους που έχουν να αντιμετωπίσουν εκεί. Ο σκηνοθέτης επισημαίνει την ύπαρξη «αγοράς» στη διακίνηση των μεταναστών, αλλά και την αδιαφορία σχεδόν όλων των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων μπροστά σε ένα τόσο μεγάλο διεθνές πρόβλημα.
Στο διαγωνιστικό πρόγραμμα είδαμε χθες την αναμενόμενη, από πολλούς, ταινία του Δανού Νίκολας Ρεφν «Μονάχα ο Θεός συγχωρεί». Ο Ρεφν, που είχε γυρίσει στην Αμερική το βίαιο «Drive» με πρωταγωνιστή τον Ράιαν Γκόσλινγκ, έχει ξανά στον βασικό ρόλο τον σπουδαίο αυτόν ηθοποιό, από τους κορυφαίους του αμερικανικού κινηματογράφου, αλλά αυτή τη φορά σε μια ακραία στυλιζαρισμένη δημιουργία, με σκηνές ακραίας βίας, «άκαμπτα» πλάνα σαν θεατρικά ταμπλό και φόντο την Ταϊλάνδη.
Το «Only God Forgives» είναι μια απλοϊκή στη σύλληψή της ιστορία εκδίκησης, ιστορία μιας «αμαρτωλής» οικογένειας, αλλά και «σύγκρουσης πολιτισμών», με τον αστυνομικό της Μπανγκόνγκ, που έχει τον δικό του, πρωτόγονο, αλλά και απόλυτο κώδικα τιμής, να επικρατεί πλήρως στο τέλος, απέναντι στην οικογένεια των Αμερικανών μαφιόζων που εκπροσωπεί ο Γκόσλινγκ. Ο Ρεφν αφιερώνει την ταινία του στον Αλεχάντρο Γιοντορόφσκι, αλλά το επιτηδευμένο δημιούργημά του ελάχιστη σχέση έχει με την οργιαστική φαντασία του Γιοντορόφσκι. «Αγνώριστη» η Κριστίν Σκοτ Τόμας στον ρόλο της διαβολικής μητέρας του Γκόσλινγκ.
