Μουσικές και τραγούδια του Θάνου Μικρούτσικου από το θέατρο θα πλημμυρίσουν το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών την Πέμπτη 30 Νοεμβρίου, σε μία μεγάλη συναυλία-αφιέρωμα υπό τον τίτλο «Τους προβολείς στήσε». Ο εμβληματικός Έλληνας δημιουργός αγαπούσε βαθιά το θέατρο και έντυσε με τη μουσική του πολλές ιστορικές θεατρικές παραστάσεις, από αρχαίο δράμα έως μιούζικαλ, καμπαρέ, επιθεωρήσεις και θέατρο για παιδιά, υπηρετώντας πάντα την αρχή του ότι στο θέατρο «είναι αδιάρρηκτη η σχέση μουσικής και παράστασης». Στις 30 Νοεμβρίου στην αίθουσα «Αλεξάνδρα Τριάντη» θα ακούσουμε τραγούδια που γράφτηκαν για ιστορικές θεατρικές παραστάσεις, όπως «Συντροφιά με τον Μπρεχτ» σε σκηνοθεσία Ζυλ Ντασέν, «Φουέντε Οβεχούνα» σε σκηνοθεσία Γιώργου Μιχαηλίδη, «Ο γέρος της Αλεξάνδρειας» σε σκηνοθεσία Ανρί Ρονς, «Βίκτωρ Βικτώρια» σε σκηνοθεσία Γιώργου Ρεμούνδου, «Δον Κιχώτης» σε σκηνοθεσία Γιώργου Κιμούλη, «Αρχοντοχωριάτης» σε σκηνοθεσία Θέμη Μουμουλίδη, «Η στρίγγλα που έγινε αρνάκι» σε σκηνοθεσία Φωτεινής Μπαξεβάνη, επιθεωρήσεις του Λάκη Λαζόπουλου κ.ά. Μουσικές που έντυσαν στίχους του Κωνσταντίνου Καβάφη, του Μάνου Ελευθερίου, του Μπάμπη Τσικληρόπουλου, της Αγαθής Δημητρούκα, του Οδυσσέα Ιωάννου και πολλών άλλων.
Στη συναυλία στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών τη μουσική διεύθυνση της ξεχωριστής βραδιάς θα έχει ο Θύμιος Παπαδόπουλος, ο άνθρωπος που ο Θ. Μικρούτσικος αποκαλούσε alter ego του. Θα τραγουδήσουν η Ρίτα Αντωνοπούλου, ο Φοίβος Δεληβοριάς, ο Χρήστος Θηβαίος και ο Κώστας Θωμαΐδης, ενώ ανάμεσα στις νότες κείμενα θα διαβάσει η Ρένια Λουιζίδου.
Στο ενδιάμεσο των προβών γι’ αυτή την ιδιαίτερη μουσική βραδιά εμείς είχαμε την ευκαιρία να συνομιλήσουμε με όλους τους συντελεστές αυτού του μουσικού ταξιδιού και να μας μιλήσουν για τον Θ. Μικρούτσικο, τις μουσικές που άφησε πίσω, αλλά και για τη βραδιά που ετοιμάζεται με μεράκι και βαθιά συγκίνηση.
Το μεγαλείο του Θάνου Μικρούτσικου
Ήταν κάπου μέσα στη δεκαετία του ’90. Ηχογραφούσαμε με τον Θάνο τη μουσική του για μια θεατρική παράσταση κάτω από την αφόρητη πίεση βάναυσης προθεσμίας. Το γνωστό, έπρεπε να είχαμε παραδώσει χθες! Μου τηλεφώνησε, σαν παιδάκι χαρούμενο, για να μου ανακοινώσει ότι έγραψε το νέο κομμάτι για κουαρτέτο εγχόρδων που περιμέναμε… Έτσι, εκτός από τον τρομπετίστα και εμένα που θα παίζαμε στις 4 η ώρα την επομένη, έπρεπε να ειδοποιήσω και τους τέσσερις άλλους μουσικούς που ήταν απαραίτητοι για τις 7 ή ώρα. Το έκανα. Ή, μάλλον, έτσι νόμισα…
Την άλλη μέρα, ξεκινώντας στις 4 η ώρα, τα πράγματα πήγαιναν ομαλά ηχογραφώντας τον τρομπετίστα και εμένα να παίζω φλάουτο. Σε κάθε διάλειμμα ο Θάνος μού έδειχνε με σχεδόν παιδική χαρά και ανυπομονησία την παρτιτούρα του νέου του έργου. Ήταν υπέροχο, πολύ εμπνευσμένο. Στις 7 χτύπησε το κουδούνι. Άνοιξα και είδα έναν μόνο μουσικό, τον βιολοντσελίστα. Άρχισα τα απεγνωσμένα τηλέφωνα για τους υπόλοιπους. Σε λίγο έπρεπε να παραδεχτώ την πικρή αλήθεια… Τα είχαμε θαλασσώσει με τις ειδοποιήσεις και τις συνεννοήσεις, κανείς άλλος δεν θα ερχόταν…
Απελπισμένος, το είπα στον Θάνο. Με κοίταξε αμίλητος για κάποια αιώνια δευτερόλεπτα… Περίμενα στωικά την κατσάδα που άξιζα. Μου είπε: «Τι έχουμε εδώ, λοιπόν, τώρα; Φλάουτο, τρομπέτα, βιολοντσέλο, έτσι; Δώσε μου λίγο χαρτί μουσικής, πάω στο γραφείο πάνω, να μην με ενοχλήσει κανείς για λίγο…». Σε είκοσι λεπτά επέστρεψε με ένα νέο, φρεσκότατο έργο για φλάουτο, τρομπέτα και βιολοντσέλο!
Θύμιος Παπαδόπουλος
Πάθος για το θέατρο
Ο Θάνος αγάπησε με πάθος το θέατρο κι αυτό φαίνεται στις υπέροχες μουσικές που έγραψε για πολλές παραστάσεις. Πάνω από εκατό. Δουλεύοντας το αρχείο του, εντυπωσιάζομαι καθημερινά με τα διαμάντια που βρίσκω. Τηλεφωνώ στη Μαρία: «Άκου, άκου αυτό. Θα τρελαθείς!». Μιλάμε για μουσικές που συνέθεσε από τη δεκαετία του ’70-’80 και είναι τόσο σύγχρονες. Τόσο μπροστά. Νομίζω πως ο Θάνος δεν θα σταματήσει να με εντυπωσιάζει καθημερινά σκαλίζοντας το αρχείο του. Από την άλλη, είμαι τυχερός. Σε πολλές απ’ αυτές ήμουνα εκεί. Στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Τι να πρωτοπώ; Ίσως να θυμηθώ την πρώτη φορά που ταξιδέψαμε στις Βρυξέλλες. Ήταν για την παράσταση «Ο γέρος της Αλεξάνδρειας», βασισμένη στην ποίηση του Κ. Π. Καβάφη, σε σκηνοθεσία του Ανρί Ρονς, καθώς και τη «Σονάτα του σεληνόφωτος» του Γιάννη Ρίτσου.
Εχω πολλά να θυμηθώ, αλλά θα κρατήσω για πάντα τη γενναιοδωρία του κάθε φορά που ώρες ατέλειωτες με καθοδηγούσε. Ναι, ο Θάνος ήταν για μένα ένας μεγάλος δάσκαλος, ένας ανεκτίμητος φίλος, πηγή έμπνευσης και εκπλήξεων. Χαίρομαι που θα είμαι μαζί με αγαπημένους συνεργάτες και φίλους στο Μέγαρο. Για άλλη μια φορά στη σκηνή μαζί του. Γιατί ο Θάνος πάντα θα είναι εκεί που είναι και η μουσική του.
Κώστας Θωμαΐδης
Οδηγός ζωής
Θα ήμουν 22-23 χρόνων όταν πρωτοσυνάντησα στη σκηνή ενός θεάτρου, σε συνθήκες στενά επαγγελματικές, ένα από τα μεγαλύτερα είδωλα της ανήσυχης εφηβείας μου. Με αγωνία μήπως από κοντά πέσει από το βάθρο του. Με τρόμο μήπως εγώ αποδειχτώ λίγη για αυτή τη συναναστροφή.
Τα έφερε έτσι η ζωή και λίγα χρόνια αργότερα οι ζωές μας διασταυρώθηκαν για τα καλά, σε διαδρομές πιο προσωπικές αυτή τη φορά. Αγαπώντας τους ίδιους ανθρώπους, μεγαλώνοντας παιδιά, τρώγοντας και πίνοντας στα ίδια τραπέζια, γελώντας, χορεύοντας, συνομιλώντας επί παντός επιστητού. Θα είμαι πάντα ευγνώμων γι’ αυτή την τύχη μου. Γιατί ο Θάνος υπήρξε για μένα και για όλους τους συνομιλητές του ένας κανονικός οδηγός ζωής. Ένα manual πώς να τιμάς και να σέβεσαι τη ζωή στο σύνολό της, αξιοποιώντας την και απολαμβάνοντας τη μαζί.
Απίστευτη προσωπικότητα, εξωπραγματική, συντριπτική, θυελλώδης. Οξυδερκής, διορατικός, ανήσυχος, τολμηρός, πρωτοπόρος ως την τελευταία μέρα, πάντα κοινωνικά ενεργός, ακούραστος, πάντα πρόθυμος να μπει μπροστά, να πάρει την ευθύνη, γενναιόδωρος, ανατρεπτικός, ονειροπόλος, βαθιά πολιτικός στην καθημερινότητά του. Ένας άφοβος εραστής της ζωής.
Αιώνια ευγνώμων λοιπόν, γιατί είδα κι έζησα αυτή τη σπάνια μαγική συγκυρία που καλλιτέχνης κι άνθρωπος απογειώνονται πιασμένοι χέρι χέρι. Και μαζί απογειωνόμαστε κι εμείς με καύσιμο όσα μοιραστήκαμε.
Θανούλη μας, βαθιά υπόκλιση.
Ρένια Λουιζίδου
Ο Θάνος όλων
Οι μουσικές και τα τραγούδια του Θάνου από το θέατρο είναι πλευρά του εξίσου υπέροχη! Ανυπομονώ να τα παρουσιάσουμε στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών την Πέμπτη 30 Νοεμβρίου!
Με τον Θάνο όλα τα χρόνια της συνεργασίας μας περάσαμε πολλές δυνατές στιγμές και με δυσκολία μπορώ να διαλέξω. Θα πω, όμως, για την πρώτη μας ηχογράφηση στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών το 2007 με την Καμεράτα. Θυμάμαι να ακούω την ορχήστρα να παίζει το «Άννα μην κλαις». Κοίταζα τους μουσικούς μέσα από το τζάμι του στούντιο καθισμένη σε μια πολυθρόνα πίσω από τον ηχολήπτη. Ο Θάνος καθόταν σε μια άλλη πολυθρόνα λίγο πιο πέρα. Ξαφνικά συνειδητοποίησα αυτό που μου συνέβαινε. Ήμουν στο στούντιο δίπλα στον άνθρωπο που τόσο θαύμαζα από μικρή και η Καμεράτα υπό τη διεύθυνση του Αλέξανδρου Μυράτ ηχογραφούσε για να τραγουδήσω εγώ... Τραγούδια που ήταν μέσα στην καρδιά μου χρόνια. Ξέσπασα σε κλάματα. Ζούσα ένα όνειρο. Κάποια στιγμή με είδε ο Θάνος και απλώς ήρθε και με αγκάλιασε χωρίς να μου πει κουβέντα... Ούτε κι εγώ είπα λέξη. Για μένα ήταν μια ακριβή στιγμή που θα θυμάμαι πάντα. Μέχρι την τελευταία στιγμή τού μιλούσα στον πληθυντικό, δεν κατάφερα ποτέ να τον αποκαλέσω Θάνο, όπως κάνω σε αυτό το κείμενο... Κι όμως, ο άνθρωπος αυτός είναι ο μαέστρος, ο συνεργάτης, ο Μικρούτσικος, ο δάσκαλος, ο εμπνευστής, ο συνοδοιπόρος, ο πατέρας, ο φίλος... Ο Θάνος όλων. Αρχηγός και πανταχού παρών.
Ρίτα Αντωνοπούλου
Πανταχού παρών
Τον Θάνο Μικρούτσικο τον είχα γείτονα και τον έβλεπα να βγάζει τα σκυλιά του βόλτα μες στη νύχτα. Και έλεγα, πώς είναι δυνατόν να είναι εδώ τη στιγμή που είναι παντού. Σοβαρή μουσική. Τραγούδια. Εξωτερικό. Φεστιβάλ. Πολιτιστική πολιτική. Συνεντεύξεις. Κοινωνική δράση. Λοιπόν, νομίζω πως τώρα που δεν είναι πια μαζί μας είναι πιο πολύ παντού από ποτέ. Μπορεί να πηγαίνει σε οποιοδήποτε μέρος ελεύθερος και να χωνεύουμε ακόμα πιο ελεύθερα τη μουσική του. Αυτή τη μουσική, αυτή την προσωπικότητα θα γιορτάσουμε στο Μέγαρο Μουσικής στις 30 Νοεμβρίου και θα είστε κι εσείς εκεί.
Φοίβος Δεληβοριάς
Η αρχή του ταξιδιού με τον Θάνο
Η πιο δυνατή στιγμή με τον Θάνο ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 2000, όταν ξεκινήσαμε να κάνουμε τις πρόβες για τις δύο μεγάλες συναυλίες για τα 30 του χρόνια στο ελληνικό τραγούδι. Στο πρώτο μέρος τραγουδούσα εγώ, στο δεύτερο μέρος η Χάρις Αλεξίου, και λίγο πριν τις τελικές πρόβες μού έδωσε μία κασέτα που έγραφε πάνω «Ο Άμλετ της Σελήνης». Από κει ξεκίνησε το ταξίδι, γιατί για μένα η πιο δυνατή στιγμή με τον Θάνο δεν ήτανε μια στιγμή, ήταν ταξίδι ολόκληρο, το οποίο κατέληξε σε διάφορες συναυλίες, όπου να μου εμπιστεύεται τις ερμηνείες του «Σταυρού του Νότου», τις ερμηνείες των «Γραμμών των οριζόντων», καινούργια τραγούδια, όπως το «Δεν είμαι άλλος» και «Θέλω τη μέρα που θα φύγεις», να ερμηνεύει δικά μου τραγούδια και να εμπιστεύεται την τραγουδοποιία μου καθ’ όλη τη διάρκεια και την πορεία της συνεργασίας μας.
Χρήστος Θηβαίος
