Το καινούργιο μου βιβλίο δηλώνει τη μετακίνησή μου από τη μυθοπλασία στο αφηγηματικό δοκίμιο και μετουσιώνει σε πράξη μια πεποίθηση που είχα πάντα, ότι η γνώση, επιστημονική, ιστορική, λογοτεχνική, δεν αρκεί να υπάρχει κάπου εκεί έξω αλλά θα πρέπει να μετουσιώνεται σε εφαρμοσμένη γνώση ή, αλλιώς, σε χρήσιμη γνώση που θα μας βοηθά να ζούμε τη ζωή μας καλύτερα και με μεγαλύτερη συνειδητότητα. Έτσι λοιπόν ο Ίων ο κύων, ένα ημίαιμο λαμπραντόρ που ζει στην Αθήνα με τον Άνθρωπό του, εκ φύσεως περίεργος και φιλομαθής, ανοιχτός στα ερεθίσματα του περιβάλλοντος, βρίσκεται μονίμως προ εκπλήξεων που του δημιουργούν σοβαρές υπαρξιακές απορίες τις οποίες και προσπαθεί να επιλύσει. Έτσι προσπαθώντας να κατανοήσει τη καταγωγή του από τον γκρίζο λύκο μπλέκει με τον Δαρβίνο αλλά και με τον Μπακ του Τζακ Λόντον. Η ανακάλυψη απολιθωμένων κοκάλων στα έγκατα της Αττικής γης τού κλονίζει την πεποίθησή του ότι εκείνος ξέρει τα πάντα για τα κόκαλα. Έτσι μπλέκει με τη παλαιοντολογία, την ελληνική μυθολογία και ανακαλύπτει σκύλους με ειδικότητα στη παλαιοντολογία. Ο καθαρόαιμος Φλας της Βιρτζίνιας Γουλφ τον μπλέκει πάλι με τα γονίδια, την ευγονική των σκύλων, τις ανισότητες μεταξύ καθαρόαιμων και ημίαιμων, και όχι μόνον, και ανακαλύπτει τη παλιά διαμάχη των Ελλήνων για τους αυτόχθονες και τους ετερόχθονες.
Εχοντας γονίδια και καταγωγή από τον μακρινό Καναδά προσπαθεί να διαπραγματευθεί τη ταυτότητά του ως νεοέλλην κύων και ζητά τα φώτα του Μάγκα της Πηνελόπης Δέλτα. Η ανακάλυψη ότι το κρέας σκύλου είναι εκλεκτός μεζές στο Βιετνάμ κλονίζει την αίσθηση ασφάλειας που θεωρούσε δεδομένη και τον οδηγεί στον χάρτη του κρέατος ανά τον πλανήτη. Οι αγελάδες της Ινδίας είναι ιερές, ασφαλέστατες και ευτυχισμένες, οι χοίροι στο Ισλάμ αποδιοπομπαίοι και μιαροί, τα σκυλιά των Βραχμάνων είναι φυτοφάγα. Ο Γκάντι ήταν χορτοφάγος λόγω της θρησκείας του αλλά και ο Σέλλεϊ ήταν χορτοφάγος εκ πεποιθήσεως. Οι επιπλοκές χορτοφαγίας και κρεατοφαγίας τον οδηγούν στις διαμάχες για τα δικαιώματα των ζώων όπου η κατάσταση είναι αφάνταστα περίπλοκη. Το σίγουρο είναι ότι όλα τα ζώα δεν είναι ίσα σε οποιοδήποτε περιβάλλον. Στη Δύση δεν τρώνε σκύλους αλλά τρώνε γουρούνια, ενώ το Ισλάμ απαγορεύει το χοιρινό αλλά τρώει μοσχαράκι. Στην Ινδία όποιος τρώει μοσχαράκι διώκεται. Και ουδείς στοχαστής μπορεί να καταλήξει ποια είδη ζώων έχουν δικαιώματα, τι δικαιώματα και γιατί. Φυσικά από τις αναζητήσεις ενός σκύλου δεν μπορούν να λείπουν τα συναισθήματα. Η αγάπη και ο πόνος τον απασχολούν όπως και ο ψυχικός πόνος της σπαραχτικής μοναξιάς του τέρατος του Φρανκενστάιν. Καθώς οι σκύλοι έχουν ιδιαίτερο ταλέντο στην αγάπη και την αφοσίωση, πάρα πολλοί επιστήμονες εμπνεόμενοι από τα κατοικίδιά τους γράφουν συνεχώς βιβλία για σκύλους. Έτσι ο Ίων ανακαλύπτει όλα τα ταλέντα των σκύλων στην αγάπη και τη φροντίδα ανθρώπων και άλλων πλασμάτων και υπερασπίζεται τις ικανότητες του είδους του στην κοινωνική αλληλεγγύη. Ο Φρόυντ εξάλλου είναι γνωστό ότι είχε τεράστια αδυναμία στους σκύλους.
Χωρίς το βλέμμα και την προσδοκία ενός Άλλου**
Ο πόνος της απέλπιδας υπαρξιακής μοναξιάς, της πορείας στη ζωή και στον θάνατο χωρίς το βλέμμα και την προσδοκία ενός Άλλου μου έφερε στο νου το Πλάσμα του Φρανκενστάιν [….] Ένα Πλάσμα που ούτε στις πρώτες στιγμές της καταδικασμένης ζωής του δεν το κοίταξε ένα βλέμμα με αγάπη και προσδοκία. Που δεν ήξερε τι είναι, ποιος είναι, πώς και γιατί ήρθε στη ζωή. Που δεν ανήκε σε κανένα από τα υπαρκτά είδη και ζώα του πλανήτη παρά ήταν ανθρωπόμορφο στην πιο αποκρουστική του εκδοχή. Παραβίαζε όλους τους νόμους της φύσης, της εξέλιξης, του κύκλου της ζωής και του θανάτου, της γέννησης από ζευγάρωμα. Από την ώρα που άνοιξε τα μάτια του και, παρά τις προσπάθειές του να αποσπάσει αγάπη, τα μόνα που εισέπραττε ήταν τρόμος, φρίκη και εχθρότητα. Μέχρι που αποφάσισε να εκδικηθεί τον δημιουργό του. […] Τα βάσανα του Πλάσματος του Φρανκενστάιν δείχνουν πού οδηγούμαστε, άνθρωποι, σκύλοι και τέρατα, όταν κανείς δεν μας κοιτάζει επίμονα και τρυφερά και δεν μας περιμένει με αδημονία να επιστρέψουμε σπίτι.
* H Στέλλα Παναγιωτοπούλου είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας
** Απόσπασμα από το βιβλίο «Ίων ο κύων. Περί συνύπαρξης ανθρώπων και ζώων», εκδόσεις Ίκαρος
