Συναντηθήκαμε με τον Γιώργο Χρυσοστόμου στη Στοά του Βιβλίου στο κέντρο της Αθήνας, ένα μέρος της πόλης που εκείνος επέλεξε, κάτω από τον αθηναϊκό ήλιο. Την ησυχία της πλατείας εκεί διέκοπταν οι λέξεις του και ο ήχος της φωτογραφικής μηχανής που τον αποτύπωνε να μιλάει. Η κουβέντα μας είχε ήδη ξεκινήσει χωρίς να έχει ανάγκη από ερωτήσεις, με την ενθουσιώδη αφήγησή του για «Το σώσε», στο οποίο πρωταγωνιστεί στο Θέατρο Παλλάς μαζί με φίλους και αγαπημένους συνεργάτες σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου Μαρκουλάκη.
Ανοιχτός και χειμαρρώδης, μας μίλησε για τη νέα σειρά που θα πρωταγωνιστήσει σε σενάριο Φωτεινής Αθερίδη σε συνδρομητική πλατφόρμα και μας αποκάλυψε τον τίτλο της χωρίς να μπορεί να μας πει πολλές λεπτομέρειες. Εξομολογήθηκε τα αποτυπώματα που άφησε πάνω του η περίοδος της καραντίνας και μας χάρισε στοιχεία του χαρακτήρα του απλόχερα και ελεύθερα. «Το θέατρο είναι καθρέφτης της ζωής» θα πει κι έτσι εξηγεί και μας εξηγεί γιατί ξεκίνησε το MeToo από αυτόν τον χώρο. Γνωρίζει όμως ότι αυτό είναι μόνο η αρχή, γιατί οι άνθρωποι θέλουν χρόνο για να μιλήσουν. Είναι ερωτευμένος με την Αθήνα, την περπατάει, λατρεύει τα πάρκα της και, παρ’ όλο που μόλις ξεκίνησε το ταξίδι της τωρινής παράστασης, εκείνος ήδη ετοιμάζεται για μια καλοκαιρινή δουλειά που θα πατήσει και Επίδαυρο. Αυτός είναι ο Γιώργος Χρυσοστόμου.
Τι είναι «Το σώσε» όπου πρωταγωνιστείς στο Θέατρο Παλλάς;
«Το σώσε» είναι η πιο θεραπευτική δουλειά που έχω υπάρξει. Ειδικά μετά το «Mute», που ήταν λίγο άδειασμα ψυχικό, γιατί έβγαλα πάρα πολλά από τον εαυτό μου και το σκοτεινό μου παρελθόν, πήγα ξαφνικά σε χρώματα, φοράω χρώματα, δίπλα μου έχω ανθρώπους που φοράνε και φέρουν χρώματα. Είναι πολύ διασκεδαστικό και πιο ξεκούραστο από την προηγούμενη δουλειά. Ενώ φαίνεται άθλος, για μένα είναι χαρά. Είναι καλλιτεχνικά πολύ ενδιαφέρον, γιατί παίζω κάποιον που παίζει κάποιον κι αυτό δεν μου έχει ξανασυμβεί. Πάντα προσπαθώ να βρίσκω ένα δέλεαρ που εδώ το έβαλε και ο Κωνσταντίνος Μαρκουλάκης που σκηνοθετεί. Ποιοι είναι αυτοί που παίζουν τους άλλους. Είναι πικάντικο, γιατί εγώ είμαι και από αυτούς που κάθε εβδομάδα προσπαθώ να βάζω και κάτι στον ρόλο. Το σμιλεύω για καιρό και δεν το αφήνω ποτέ ίδιο. Το συγκεκριμένο έργο το είχα και λίγο απωθημένο, γιατί όταν ήμουν μικρός και δούλευα ως ερασιτέχνης ηθοποιός στο ΔΗΠΕΘΕ Ρόδου, είχε εκεί τη φωτογραφία από «Το σώσε» και αναρωτιόμουν τι είναι αυτό. Και ήθελα να μου συμβεί χωρίς να ξέρω σε ποιο πλαίσιο. Ξαφνικά, λοιπόν, έσκασε ωραία βόμβα!
Το έργο αυτό έχει στο κέντρο του μια ομάδα θεατρίνων σε μια παράσταση και τον κόσμο τους. Μέσα σ’ αυτή την υπερβολή και το κωμικοτραγικό του έργου υπάρχει αλήθεια για εσάς τους θεατρίνους;
Ναι, φυσικά! Στην παράσταση αυτό που βλέπω εγώ είναι μια ακτινογραφία του πώς είναι η δουλειά μας. Στο «Το σώσε» βλέπεις κάποιους παθόντες. Στην αληθινή ζωή πραγματικά είναι πιο ευαίσθητος ένας ηθοποιός και πραγματικά με το που ανεβαίνει είναι ήδη πολύ εκτεθειμένος. Είναι σαν γυμνός. Αυτό που δείχνει αυτό το έργο είναι μια πρόβα και η έντασή της και όντως κάπως έτσι είναι οι γενικές. Είναι όλοι κουρασμένοι, υπάρχει στρες χωρίς λόγο. Γιατί μετά και από μια κακή πρεμιέρα η γη συνεχίζει να κινείται. Δεν έχει γίνει κάτι φοβερό. Εμένα με ηρέμησε πολύ αυτό από τα άγχη του πώς θα πάει η πρεμιέρα.
Στο δεύτερο μέρος τους βλέπεις τρεις μήνες μετά, που όλοι αυτοί έχουν αγαπηθεί, έχουν κάνει καμαρίνι, έχουν εχθρότητες και νεύρα και στην τρίτη πράξη τους βλέπουμε ακόμα πιο μετά, σε μια λίγο πιο αποτυχημένη τους στιγμή. Μας δείχνει λοιπόν ότι αν δεν κρατηθούν οι χαρακτήρες και δεν φροντίσει ο καθένας τα προσωπικά του θέματα για να προστατεύσει την πρόβα, δεν θα πάει πολύ καλά. Το έχω ζήσει και έχω φέρει και εγώ δικά μου θέματα που δεν έχω λύσει στην πρόβα. Τα νεύρα μου, τον θυμό μου. Έχω καταφέρει πλέον να το φιλτράρω. Και νιώθω και τιμή όταν οι άλλοι αφήνουν πίσω τα προβλήματά τους και ενώνονται.
Στην παράσταση ο Οδυσσέας Παπασπηλιόπουλος κάνει τον σκηνοθέτη που έχει και πολλές εξάρσεις. Είναι κι αυτό βγαλμένο από τη ζωή;
Αυτό είναι το πιο φυσιολογικό πράγμα στον κόσμο. Όταν ο σκηνοθέτης έχει να διαχειριστεί άτομα που δεν διαχειρίζονται τα θέματά τους και περιμένουν να τους τα λύσει κάποιος άλλος, όταν αυτός έχει να διαχειριστεί όλη αυτή την κατάσταση, να συγχρονίσει και να φιλτάρει, κάποια στιγμή είναι βέβαιο ότι θα βγει εκτός ελέγχου. Είναι κάποιες τέτοιες στιγμές που συμβαίνει. Αλλά, it takes two. Μετά από καιρό κατάλαβα ότι επέτρεπα εγώ να συμβεί αυτό. Σχεδόν ήθελα. Γιατί κάποια στιγμή κάποιοι άνθρωποι πιστεύουν ότι με το να μου φωνάξεις ασχολείσαι μαζί μου. Όταν ξεπεράσεις αυτό το στάδιο και πεις απλώς «δεν μπορώ να το κάνω αυτό σήμερα» και είσαι φυσικά έτοιμος, δουλεμένος, διαβασμένος, τότε μπορεί να δημιουργηθεί μια πιο ισότιμη σχέση. Παρ’ όλα αυτά, ο μεν είναι φορτωμένος με τις ψυχές όλων και ο καθένας εκτεθειμένος με κατεβασμένο το εσώρουχο. Φαντάσου όλο αυτό στο πλαίσιο μιας πρόβας. Αυτό φέρνει ένταση.
Δηλαδή έχεις βρει τον τρόπο να μην επιτρέπεις αυτές τις συμπεριφορές πλέον;
Ναι. Αυτό όμως εμένα με έχει πιάσει όχι μόνο με το θέατρο αλλά και με τη ζωή μου. Πάνε μαζί. Στις ερωτικές σχέσεις μου, για να καταλάβεις, επέλεγα πάντα περιπτώσεις που με απαξίωναν. Πάντα! Εγώ πήγαινα εκεί. Το μυρίζουμε οι άνθρωποι. Πάμε ενστικτωδώς. Πήγαινα εκεί που υπήρχε απαξίωση. Όταν λοιπόν πηγαίνεις εκεί, δεν λέω φυσικά ότι είναι OK αυτός που το κάνει, αλλά βρίσκει χώρο για να το κάνει. Στο ερωτικό κομμάτι αυτά γίνονται πολύ θολά. Και στο θέατρο είναι πάρα πολύ θολά.
Εχεις εξηγήσει τώρα πια στον εαυτό σου γιατί το έκανες αυτό;
Ναι, βέβαια. Έχει να κάνει με το πώς μεγάλωσες. Συνδέεται με το βαθύ παρελθόν μας, το οποίο επιμένει. Στο θέατρο εμένα μου συνέβησαν ετεροχρονισμένα τα πράγματα που μου συνέβησαν στη ζωή. Είναι και λίγο μεταφυσικό. Εγώ πλέον με αγαπώ πάρα πολύ ως ηθοποιό. Και είμαι και τρυφερός μαζί μου. Ξέρω πλέον εκεί πάνω να με προστατεύσω κάπως. Όταν δεν μου βγαίνει κάτι και κάποιος σου φωνάζει «άντε, βγάλ’ το» θέλει φιλτράρισμα εκείνη την ώρα. Είναι βίαιο, αλλά μπορείς να το αντιμετωπίσεις και να μην φας πανικό εκείνη την ώρα. Γι’ αυτό σου λέω ότι it takes two.
Οι κριτικές θεάτρου τελικά είναι ένα χρήσιμο επικοινωνιακό εργαλείο ή κάτι που δεν χρειάζεται στο θέατρο;
Στο «Mute», για να καταλάβεις, δεν διάβασα τίποτα. Έπεσε το μάτι μου σε μία κριτική που έλεγε «ο αυτάρεσκος Γιώργος Χρυσοστόμου» κ.λπ. και δεν διάβασα μετά ούτε τις καλές. Θεωρώ τίμιο από μεριάς μου να πω ότι αν δεν διαβάζω τις κακές, δεν θα διαβάσω ούτε τις καλές. Όταν ακούγεται στον θίασο ότι από κάτω βρίσκεται ένας κριτικός, αυτόματα ξεσφίγγει το ένα γρανάζι, γιατί είναι βέβαιο ότι κάποιος θα πάθει πανικό. Αν φύγει λοιπόν σε μια δεμένη παράσταση αυτό το ένα γρανάζι, ξεμπλέκονται όλοι. Απορρυθμίζει πολλές φορές την παράσταση. Πολλοί κάνουν το λάθος να γράψουν κριτική τη μέρα της πρεμιέρας. Δεν μπορείς να κρίνεις σε μια τέτοια μέρα, που είναι δύσκολη για όλους. Επίσης, πάντα θεωρώ ότι αν κάποιος θέλει να γράψει μια κριτική, πρέπει να δει την παράσταση δύο φορές. Μπορεί να πέσει σε κακή μέρα τόσο του κοινού όσο και του θιάσου. Ήρθε μια φορά μια κριτικός μετά την παράσταση και άρχισε να μου λέει την κριτική της έντονα. Εγώ το έχω πει ότι μετά από κάθε παράσταση αισθάνομαι σαν βρέφος. Θέλω μόνο φροντίδα για κάνα δίωρο. Μετά της έστειλα μήνυμα και της είπα «ευχαριστώ για την κριτική σου, αλλά δεν σου τη ζήτησα. Διά ζώσης και μετά από παράσταση είναι πολύ δύσκολο».
Εχω μάθει ότι θα πρωταγωνιστείς σε μια νέα σειρά. Τι μπορείς να μας πεις γι’ αυτή;
Το σενάριο αυτό ήρθε και με βρήκε με έναν ρόλο που δεν έχει καμία σχέση με τον προηγούμενο κι αυτό μου αρέσει. Είναι μια υπέροχη μαύρη κωμωδία που θα βγει όταν ανοίξει η συνδρομητική πλατφόρμα του ΑΝΤ1. Λέγεται «The friend», σε σενάριο Φωτεινής Αθερίδη, είναι δέκα επεισόδια και σκηνοθεσία του αγαπημένου μου Σέργιου Κωνσταντινίδη. Πολύ δύσκολα γυρίσματα λόγω καιρικών συνθηκών, αλλά εξαιρετική παραγωγή. Ήταν πολύ ωραία φάση, γιατί πρώτη φορά έπρεπε να μιλάω κατευθείαν σε μια κάμερα σαν να μιλάω στον κόσμο. Αυτό ήταν υποκριτικά πολύ ιδιαίτερο για μένα.
Πώς αποτιμάς όλο αυτό το διάστημα της καραντίνας καλλιτεχνικά και προσωπικά, τώρα που έχουμε πάρει μια απόσταση;
Εγώ είχα για πολύ καιρό πριν την καραντίνα αποκοινωνικοποιηθεί. Ήταν μέρος της δικής μου διεργασίας. Στην πρώτη φάση της Covid με κυρίευσε ο φόβος και μου άφησε κάποιο αποτύπωμα. Μου άφησε στρες χωρίς να υπάρχει λόγος. Και τώρα σιγά-σιγά με επαναφέρω. Οι πρώτες είκοσι πέντε μέρες ήταν τρομακτικές για μένα μ’ αυτό το άγνωστο θηρίο. Είναι σαν την εφηβεία. Αν δεν συμβούν βίαια πράγματα, δεν ωριμάζει η κατάσταση. Δυστυχώς, κάθε αλλαγή -κι αυτό συμβαίνει και στη φύση, γιατί ξέρω από λουλούδια-, καμία κατάκτηση δεν έχει γίνει αναίμακτα. Και το θέατρο έχει αντέξει πολύ χειρότερα πράγματα από την Covid.
Το θέατρο ήταν ζωντανό σε πολέμους. Ήταν σοκαριστικά μεν το ξαφνικό λουκέτο κι αυτό το «δεν θα ξαναβρεθείτε μαζί», γιατί υπήρχε και μια ψευδαίσθηση ότι θα κρατούσε για πάντα. Οι άνθρωποι όμως έχουν τη δύναμη να ξαναενώνονται με έναν τρόπο. Όλο αυτό έβγαλε πολλά στην επιφάνεια και φαίνεται στα εγκληματολογικά δεδομένα της χώρας δυστυχώς. Από την άλλη, θεωρώ πως έκανε και ένα αναγκαστικό «παύσατε πυρ». Η Covid θεωρώ πως έπιασε το θέατρο σε μια φάση έπαρσης - και βάζω και τον εαυτό μου μέσα. Η ζωή όμως η ίδια σου λέει «κάτσε λίγο σκέψου και ηρέμησε».
Κάνω συχνά μια ερώτηση μπας και βρούμε την απάντηση μαζί. Γιατί πιστεύεις ότι το MeToo άνοιξε τόσο έντονα στον χώρο του θεάτρου και όχι σε άλλα κομμάτια του θεάματος;
Ετυχε να ξεκινήσει από το θέατρο. Είναι και λίγο πιο πικάντικο αν θες. Στα πιο βαθιά της σόουμπιζ είναι και πιο επικίνδυνα. Στο θέατρο ήταν λιγότερο επικίνδυνο. Σε άλλους τομείς θέλει ακόμα πιο πολύ θάρρος για να μιλήσει κάποιος. Ο κάθε χώρος περιμένει την ώρα του, γιατί τώρα νιώθω ότι ακόμα λύνεται αυτό που έχει προκύψει στο θέατρο. Αν ξυπνήσει τώρα κάτι άλλο, δεν θα πάρει τη σημασία που του πρέπει. Χρειάζεται χρόνος. Και στο θέατρο μπορεί να μην έχουν ακόμα ειπωθεί όλα. Χρειάζονται χρόνο οι άνθρωποι για να μιλήσουν. Η πρώτη φάση ήταν παρορμητική και έβγαλε πολύ πράγμα. Στους συναδέλφους σου δημοσιογράφους, όταν με ρωτάνε για όλα αυτά, τους ρωτώ κι εγώ τι συμβαίνει στον δικό σας χώρο. Στον χώρο των δημοσιογράφων. Το θέατρο απλώς είναι σαν ζωντανός οργανισμός. Αντικατοπτρίζει το τι συμβαίνει γενικότερα. Είναι λογικό να είναι το πρώτο πράγμα που θα πληγεί, γιατί αποτελείται από ανθρώπους που βγαίνουν μπροστά σε άλλους ανθρώπους και τους λένε πώς είναι η ζωή. Γι’ αυτό φαίνεται εκεί πρώτα.
Ποια είναι η σχέση σου με την Αθήνα;
Τη λατρεύω. Είμαι ερωτευμένος με την Αθήνα. Θέλω να την κατακτήσω. Την έχω οργώσει με διάφορα είδη δουλειών που έχω κάνει. Ήμουν κλόουν σε παιδικά πάρτι και έχω πάει σε πάρα πολλά σπίτια της Αθήνας. Ξέρω την ημέρα της και τη νύχτα της. Και το πιο σημαντικό, όπως και σήμερα, την περπατάω. Κ όταν την περπατάς την πόλη, προλαβαίνεις να δεις πιο πολλές λεπτομέρειες. Τα αγαπημένα μου σημεία στην πόλη είναι όταν περπατάω δίπλα σε πάρκο και θυμώνω με τη βρομιά της.
Τα επόμενα θεατρικά σου σχέδια;
Το καλοκαίρι θα είμαι σε σκηνοθεσία Θέμη Μουμουλίδη, με τους Ιωάννα Παππά, Λάζαρο Γεωργακόπουλο, Παντελή Δεντάκη και πολλούς άλλους εκλεκτούς συναδέλφους στην «Ιφιγένεια εν Αυλίδι». Θα πάμε στην Επίδαυρο τον Αύγουστο και θα κάνουμε μια ωραία καλοκαιρινή δουλειά.
Φωτογραφίες: Παύλος Παρασκευάς
