Αλλάζουν οι καιροί, αλλάζουν οι προτεραιότητες, αλλάζουν και οι φόβοι. Τώρα είναι η πανδημία και η υγειονομική ανασφάλεια που επισκιάζουν τα πάντα - κι έχουν προσωρινά ξεχαστεί η κρίση χρέους, οι όροι της αναχρηματοδότησής του και η πολιτική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Γι' αυτό και η είδηση της ανακήρυξης του Γιόαχιμ Νάγκελ ως διαδόχου του “ιέρακος” Γενς Βάιντμαν στην ηγεσία της Bundesbank -και κατ’ επέκταση στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ- πέρασε σχεδόν στα ψιλά. Γι' αυτό και εξέλιπαν οι βαρυσήμαντες αναλύσεις για το πώς θα επηρεάσει ο διορισμός του τις κινήσεις της ΕΚΤ τώρα που ο πληθωρισμός, τον οποίο τόσο φοβούνται οι Γερμανοί, αποδεικνύεται λιγότερο προσωρινός απ’ ό,τι πίστευαν οι κεντρικοί τραπεζίτες.
Η αλήθεια είναι ότι ο Νάγκελ δεν έχει δώσει μέχρι τώρα δείγματα γραφής στη νομισματική πολιτική. Ναι μεν έχει εργαστεί επί 17 χρόνια στην Bundesbank, αλλά στον τομέα της υλοποίησης της πολιτικής χρήματος. Το 2017 πήγε στην κρατική αναπτυξιακή τράπεζα (KfW), στον τομέα των επενδύσεων σε τρίτες χώρες, ενώ το τελευταίο διάστημα ήταν ο άνθρωπος της Γερμανίας στη Διεθνή Τράπεζα Διακανονισμών (ΒΙΖ), ας πούμε στην ένωση των κεντρικών τραπεζών.
Σοσιαλδημοκράτης από τα νιάτα του
Ο 55χρονος Νάγκελ είναι μέλος των Σοσιαλδημοκρατών από τα νιάτα του, έχει σπουδάσει οικονομικά στην Καρλσρούη και είχε πάντοτε χαμηλό προφίλ, ανάλογο με τον νυν πρόεδρο του SPD Όλαφ Σολτς που τον επέλεξε. Κανείς δεν τον έχει κατηγορήσει για δημοσιονομικό «γεράκι», όπως συνήθιζε να ποζάρει ο προκάτοχός του, αλλά ούτε έχει εκφραστεί ποτέ υπέρ της πολιτικής του φθηνού χρήματος, που ακολουθεί από το 2012 η ΕΚΤ, πρώτα με επικεφαλής τον “σούπερ” Μάριο Ντράγκι και στη συνέχεια με την Κριστίν Λαγκάρντ.
Οι Γερμανοί αναλυτές θεωρούν ότι, τουλάχιστον στο επικοινωνιακό επίπεδο, ο Νάγκελ δεν θα είναι τόσο μονοκόμματος όσο ο Βάιντμαν, ότι θα αποφύγει να επιδεικνύει τη δυσφορία του και την αντίθεσή του με τις αποφάσεις της πλειοψηφίας. Ο Βάιντμαν, που παραιτήθηκε μάλλον αναπάντεχα τέσσερα χρόνια πριν από τη λήξη της θητείας του, φρόντιζε πάντοτε να... διαρρέει την ανησυχία του για την υπερβολική χαλαρότητα της ΕΚΤ και τις κατηγορίες του ότι όλα γίνονται για να σωθούν από τη χρεοκοπία οι τεμπέληδες του Νότου. Ο Νάγκελ αυτό θα το αποφύγει, λένε αυτοί που τον ξέρουν καλά. Μπορεί να έχει το όνομα -ελληνιστί Νάγκελ σημαίνει καρφί-, αλλά δεν έχει τη χάρη, οι μπηχτές και οι ειρωνείες δεν είναι το στιλ του. Ή δεν ήταν μέχρι τώρα τουλάχιστον.
Ευχαριστημένες οι παλιές καραβάνες
Οι Γερμανοί εμπορικοί τραπεζίτες περιμένουν από τον Νάγκελ να βρει έναν καλύτερο τρόπο επικοινωνίας με την πλειονότητα της ΕΚΤ, να μην είναι συνεχώς σε τροχιά σύγκρουσης, πλην όμως να διατυπώσει πειστικά επιχειρήματα για τη σταδιακή έξοδο από την πολιτική των μηδενικών επιτοκίων. Οι παλιές καραβάνες στη Φραγκφούρτη, που θεωρούν ότι ρόλος της Bundesbank είναι να κρατάει σφιχτά τα γκέμια, εμφανίζονται σχετικά ευχαριστημένες με την επιλογή Νάγκελ επειδή είναι σαρξ εκ σαρκός της κεντρικής τράπεζας. Τις προηγούμενες εβδομάδες κυκλοφορούσε η φήμη ότι τη θέση του Βάιντμαν θα την έπαιρνε η διευθύντρια της ΕΚΤ Ίζαμπελ Σνάμπελ ή -ακόμη χειρότερα- ο οικονομολόγος του ινστιτούτου DIW Μαρσέλ Φράτσερ, που θεωρούνται πολύ πιο χαλαροί νομισματικά από τον απερχόμενο πρόεδρο.
Από την αρχή της νέας χρονιάς, οπότε ο Νάγκελ θα πάρει τη θέση του Βάιντμαν στον άσχημο ουρανοξύστη της Φρανκφούρτης, οι προβολείς θα είναι στραμμένοι πάνω του. Και σύντομα θα φανεί εάν θα συνεχίσει στα χνάρια του Βάιντμαν ή θα συνεργαστεί αρμονικότερα με τη Λαγκάρντ και τους Νότιους.