Του Κοσμά Κέφαλου
Έφυγε από τη ζωή ο λαϊκός συνθέτης και τραγουδιστής Νίκος Περγιάλης. Ο «έσχατος ρεμπέτης», όπως του άρεσε να τον αποκαλούν! Αξέχαστος θα μείνει για την πληθωρικότητα, τα αστεία του, τις μουσικές και τις σκακιστικές του συνθέσεις. Το τελευταίο αντίο οι φίλοι του θα το πουν σήμερα, στις 3 το μεσημέρι, στο Νεκροταφείο Μεταμόρφωσης.
Γεννήθηκε το 1930 στην Αθήνα. Όπως μου είχε αφηγηθεί, τα πρώτα χρόνια ήταν όμορφα: «Ο πατέρας μου, μάγκας και γλεντζές, με κρατούσε στην αγκαλιά του όταν πήγαινε στις ταβέρνας ν' ακούσει τον Μάρκο Βαμβακάρη, τον Στράτο, τον Μπάτη και τους άλλους μεγάλους της εποχής εκείνης. Είμαι ρεμπέτης από κούνια!".
Η ζωή θα δείξει το σκληρό της πρόσωπο νωρίς: «Ο πατέρας μου πέθανε το 1940, αφήνοντας τη μάνα μου, τριάντα χρονών γυναίκα, με πέντε ορφανά. Δούλεψα λούστρος, αχθοφόρος, έκανα θελήματα με το καροτσάκι, μέχρι τσιλιαδόρος σε σαλταδόρο. Κλέβαμε καμιά κουραμάνα, λίγη μπομπότα, την περνάγαμε...».
Το 1949, άνοιξε στη γειτονιά του εργοστάσιο πλαστικών ειδών. Έπιασε δουλειά και μπόρεσε να πάει στο γυμνάσιο, ενώ τη νύχτα έπαιζε στην ταβέρνα. «Έλεγα με τον μπαγλαμά κάνα τραγουδάκι και μετά 'τασάκι' για να συμπληρώνω το μεροκάματο».
Ρεμπέτικο, εικόνα της ζωής
Όπως είχε αναφέρει ο Πάνος Γεραμάνης, ο Πεγιάλης έχει τραγουδήσει στο πλάι των Βαμβακάρη, Παγιουμτζή, Παπαϊωάννου, Μπαγιαντέρα, Κυριαζή, Καλφόπουλου, Γεωργακοπούλου, Χρυσάφη, Σκαρπέλη. Έφτιαξε (επέμενε στον όρο, λέγοντας ότι το ρεμπέτικο δεν γράφεται, φτιάνεται) περισσότερα από 150 τραγούδια. Όλα βιωματικά. «Ποτέ κανένας ρεμπέτης δεν έπεσε για ύπνο και να φτιάξει ένα φανταστικό τραγούδι. Ή θα του έλεγε κάποιος κάτι ή θα το έβλεπε. Το ρεμπέτικο είναι εικόνα της ζωής».
Για τον Περγιάλη «το ρεμπέτικο είναι η πιο ελεύθερη έκφραση. Οι αρχαίοι Έλληνες έδειξαν την αλήθεια, ο Χριστιανισμός την αγάπη, ο Μαρξισμός την ισότητα και οι ρεμπέτες τη δικαιοσύνη»!
Πίστευε ότι το ρεμπέτικο κυνηγήθηκε από τη Δεξιά, με τους κατασταλτικούς μηχανισμούς, αλλά και από την Αριστερά, με την απαξίωση.
Από το 1950 άρχισε να συνθέτει σκακιστικά προβλήματα. Άτεχνα, αλλά όμορφα και δύσκολα. «Ένα εύκολο πρόβλημα δεν έχει αξία. Πρέπει να τον παιδέψεις τον λύτη. Τα μοντέρνα προβλήματα, σε αντίθεση με τα κλασικά, έχουνε δύσκολη κατασκευή και εύκολη λύση». Έχει συνθέσει περισσότερα από 1.000 προβλήματα (http://kallitexniko-skaki.blogspot.com/).
Αγωνιστής και ερωτικός!
Ο Νίκος Περγιάλης υπήρξε ανοιχτόκαρδος άνθρωπος, ντόμπρος μα και γλυκομίλητος, που αντιμετώπιζε τις δυσκολίες με αισιοδοξία και χιούμορ, λοιδορώντας πάντα τον θάνατο. Παιδί ακόμα τον σακάτεψαν στις κλωτσιές οι Γερμανοί, όταν τον έπιασαν να κλέβει κουραμάνες για να τις πάει στη μάνα του (τη θεότητα των παιδικών του χρόνων) και τα μικρά αδελφάκια του;
Ανυποχώρητος μα και βαθιά ερωτικός, φανέρωνε μέσα από τις κουβέντες του τη λατρεία του για τη γυναίκα. Τρυφερός και συνάμα αθυρόστομος, αναρωτιόσουν, ακούγοντάς τον, πόσο μπορεί να διαφέρουν οι συζητήσεις μεταξύ αγοριών στο σχολείο...
